Dat blijkt uit de voorlopige cijfers die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) dinsdag heeft gepubliceerd. Vooral de import en export van goederen en diensten liep terug doordat energie-intensieve branches als de chemische en metaalindustrie minder produceerden dan een kwartaal eerder. Ook speelt mee dat in het eerste kwartaal minder gas uit de Groningse velden werd gepompt (de delfstoffenwinning daalde met 28,5 procent),terwijl er in de wintermaanden relatief veel gas werd onttrokken aan de gasopslagen; die afname van gas in opslag drukt ook op het groeicijfer.
De hoge energieprijzen hebben juist weer een sterk stimulerend effect op de bouw. Die sector groeide met maar liefst 2,3 procent. ‘Veel mensen zijn daardoor verrast omdat ze steeds horen dat de bouw stokt’, zegt hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen van het CBS. ‘Maar er wordt intussen wel veel geïnvesteerd om woningen en gebouwen energiezuiniger te maken.’
Ook corona heeft effect op de groeicijfers. In het eerste kwartaal van 2022 had Nederland nog deels te maken met een lockdown en beperkende maatregelen voor onder meer de horeca. Daardoor werd er destijds door consumenten relatief veel geld uitgegeven aan goederen. Een jaar later is die balans verschoven. De gehele consumptie door huishoudens bleef gelijk, maar er worden minder spullen gekocht en er gaat meer geld naar diensten, zoals horeca.
Om de economische groei te bepalen onderzoekt het CBS hoe het totale volume van diensten en goederen zich ontwikkelt. De groei wordt dus niet uitgedrukt in euro’s. Zo spelen de prijzen die door inflatie sterk zijn gestegen geen directe rol in het cijfer.
Om de inflatie te beteugelen proberen centrale bankiers al maanden om de economie met rentestijgingen wat af te koelen. Zo bezien zou een krimp van 0,7 procent na kwartalen van groei een signaal kunnen zijn dat het monetaire beleid effect begint te sorteren. Maar daar is volgens Van Mulligen zeker nog geen sprake van. ‘Het cijfer is dus veel meer het gevolg van verschuivingen in de economie door de hoge energieprijzen. Maar de arbeidsmarkt is nog altijd heel krap. Afgelopen kwartaal nam de werkloosheid nog iets verder af en het aantal banen steeg voor het negende kwartaal op rij. Er kwamen in de eerste drie maanden van dit jaar maar liefst 63 duizend banen bij.’
Ten opzichte van omliggende landen bleef de Nederlandse economie achter. Gisteren werd een voorlopig Europees gemiddeld groeicijfer van +0,3 procent gepubliceerd, evenveel als de Amerikaanse economie. Maar in voorgaande kwartalen presteerde Nederland juist beter, grote conclusies zijn er dan ook niet aan te verbinden.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden