N.B. Het kan zijn dat elementen ontbreken aan deze printversie.
Landstitel Feyenoord Niemand geloofde aan het begin van dit seizoen in de kansen van Feyenoord. Maar coach Arne Slot en zijn scouts hadden voor alle spelers een plan. Reconstructie van een onwaarschijnlijk kampioenschap.
Het zou goedkomen. Op de pleinen van de stad, in de metro en de cafés heerste dit weekend een feeststemming, niemand hield er serieus rekening mee dat het nog mis kon gaan. De goals zouden vallen, vroeg of laat, zoals zo vaak dit seizoen. Ook zondagmiddag in de kampioenswedstrijd in de Kuip, waar zes jaar geleden voor het laatst de landstitel werd gevierd.
Op de tribune geeft een oudere man zijn vrouw een zoen na de 1-0. Feyenoord wint met 3-0 van Go Ahead Eagles en is voor de zestiende keer in de historie kampioen van Nederland. Een enorm volksfeest barst los in Rotterdam, waar maandagmiddag de huldiging plaatsvindt. „Wij gaan winnen, alleen met hoeveel is de vraag”, zingen de supporters.
Het zelfvertrouwen dat voelbaar is in de stad, staat in enorm contrast met het begin van het seizoen. Vrijwel niemand verwachtte dat dit Feyenoord, uitgekleed na het Europese succes vorig seizoen, de landstitel zou veroveren. Hoe is het de club gelukt? Welke rol speelde de scoutingafdeling? Hoe maakte Slot van een selectie vol onbekende nieuwelingen een vrijwel onverslaanbare ploeg? Reconstructie van een onwaarschijnlijk kampioenschap.
Sportcomplex Varkenoord, Rotterdam, 2 juli 2022
Nog tijdens het laatste fluitsignaal buigt het elftal van Feyenoord collectief voorover. Handen op de knieën, blik op het gras. Roerloos in de zomerzon, onder een aarzelend applausje van de 2.500 supporters op de tribune. Ondertussen haast coach Arne Slot zich uit de dug-out. In het voorbijgaan geeft hij de trainer van de tegenstander een hand, gevolgd door een verontschuldigend knikje. Sorry, meer hebben we op dit moment niet te bieden. Hij kon maar net een elftal opstellen, noodgedwongen met veel jeugdspelers. 0-7, thuis tegen FC Kopenhagen. „We hoopten ons te kunnen meten met een ploeg die de Europese top heeft aangetikt en dat is niet gebeurd”, sneert coach Jess Thorup na afloop.
Naar buiten toe houdt coach Arne Slot zich op de vlakte na de wedstrijd. Hij wijst erop dat een paar belangrijke spelers – aanvoerder Orkun Kökcü, Lutsharel Geertruida, Gernot Trauner – nog niet inzetbaar zijn. De oorwassing is „geen afspiegeling van wat Feyenoord is”, vertelt hij weekblad Voetbal International.
Maar intern dondert het.
Jens Toornstra, een speler met veel gezag in de kleedkamer, slaat met zijn vuist op tafel. Met wat voor team gaan wij straks de competitie in, wil hij weten van de clubleiding. Toornstra vertrekt niet veel later naar FC Utrecht. Ook Slot laat duidelijk blijken dat hij zich zorgen maakt, vertellen bronnen in en rond de club. Zijn team is veel te afhankelijk van jeugdspelers, en die zijn bij lange na niet goed genoeg, vindt hij.
Nog geen anderhalve maand nadat Feyenoord de finale van de Conference League heeft bereikt, is de euforie over het mooie Europese avontuur vervlogen. De selectie is uitgekleed. Als gevolg van huurconstructies lopen Guus Til, Cyriel Dessers en Reiss Nelson – basisspelers in de finale tegen AS Roma – voor niets de deur uit. Dankzij het Europese succes zijn buitenlandse clubs bereid flink te betalen voor spelers van Feyenoord, zoals Tyrell Malacia, Marcos Senesi, Fredrik Aursnes en Luis Sinisterra.
Slot wil het team graag bij elkaar houden, maar de club kan het geld niet missen. Feyenoord zit zelfs zó krap bij kas dat het maar zo’n 40 procent van de transferinkomsten kan herinvesteren in nieuwe aankopen.
Het fundament van de club is opgetrokken uit noodverbanden. Financiën zijn wankel, zeggenschapsstructuren onduidelijk, sentimenten snel verhit
Dat Feyenoord na een onverwacht goed seizoen, het eerste onder Slot, zo ver en zo snel wordt teruggeworpen, zegt veel over de broze basis waarop sportief succes in Rotterdam-Zuid moet groeien. Sinds de komst van technisch directeur Frank Arnesen in januari 2020 is de club een progressieve weg ingeslagen. Dat blijkt wel uit de keuze voor Slot, die met zijn moderne trainingsaanpak en aanvallende, veeleisende speelwijze een stijlbreuk is voor Feyenoord. Het blijkt ook uit de vorming van een volledig nieuw, jong scoutingsapparaat.
Maar het fundament van de club is opgetrokken uit noodverbanden. Financiën zijn wankel, zeggenschapsstructuren onduidelijk, sentimenten snel verhit. In die omgeving is expertise niet genoeg. Er is lef nodig, improvisatievermogen, pragmatisme.
Tekenend is een voorval in de winterstop van vorig jaar. Algemeen directeur Mark Koevermans is dan net weg, opgestapt na bedreigingen door supporters vanwege zijn steun voor een nieuw stadionplan. Feyenoord staat derde in de competitie en heeft zich geplaatst voor de achtste finale van de Conference League. Een uitgelezen moment voor een transfer die het team beter maakt en de aandacht afleidt van het eindeloze geruzie rond de club, denkt de clubleiding.
Voor de technische staf en de nieuwe directeur Dennis te Kloese is het duidelijk wie er moet komen: middenvelder Joey Veerman van sc Heerenveen. Maar Feyenoord heeft geen geld. Daarom doet de directie een beroep op de Vrienden van Feyenoord, een groep gefortuneerde ondernemers die een deel van de aandelen bezit als gevolg van een reddingsactie in 2010.
Het is een noodgreep: de invloed van de Vrienden maakt de club moeilijk bestuurbaar, is eerder gebleken. Feyenoord wil ze uitkopen en is daar een paar jaar eerder mee begonnen. Nu wordt dat weer ongedaan gemaakt. De Vrienden stellen een slordige 4 miljoen euro beschikbaar voor Veerman, waardoor hun belang opnieuw stijgt tot bijna 49 procent van de aandelen.
Desondanks komt Veerman niet. De middenvelder wil graag, het geld is er, maar PSV is doortastender in de onderhandelingen met Heerenveen. Veerman verkast naar Eindhoven, Feyenoord gebruikt het budget van de Vrienden om de Zweedse aanvaller Patrik Walemark te kopen en middenvelder Jorrit Hendrix te huren. De mislukte transfer van Veerman – Walemark is geen directe versterking en Hendrix valt tegen – voedt interne twijfels over Arnesens functioneren als dealmaker, vertellen meerdere betrokkenen binnen de club.
De transferperiode die winter is de laatste die hij doet voor Feyenoord. Aan het einde van het seizoen belandt de Deen door een ernstige knie-infectie voor langere tijd in het ziekenhuis. Hij wil betrokken blijven bij het transferbeleid, maar is te ziek om te werken. Feyenoord kijkt het een paar weken aan. Na de oefenwedstrijd tegen FC Kopenhagen kondigt Te Kloese aan dat hij het zelf gaat doen.
Feyenoord wacht een turbulente zomer, de club heeft iemand nodig die op ieder moment het vliegtuig in kan stappen om te onderhandelen over transfers.
Stadion Woudestein, Rotterdam, juni 2022
Feyenoord-directeur Dennis te Kloese is in Kralingen om met Daan Bovenberg, zijn evenknie van Excelsior, te onderhandelen over de transfer van Mats Wieffer. De 22-jarige middenvelder is relatief goedkoop, ongeveer een miljoen euro moet hij kosten. Toch is er bij Feyenoord veel gediscussieerd over de deal. De club heeft nog niemand verkocht en de kas is bijna leeg. Bovendien: moet een onbekende speler uit de Eerste Divisie de eerste aankoop worden van het nieuwe seizoen? Wat voor signaal geeft Feyenoord daarmee af? Aan de andere kant: de scouts van Feyenoord hebben Wieffer een jaar lang intensief gevolgd en zijn unaniem overtuigd. Met zijn wat vreemde motoriek oogt de Excelsior-speler niet als een topvoetballer, maar hij heeft een groot loopvermogen, doorziet het spel en heeft een geweldige mentaliteit. Zijn statistieken bevestigen die observaties. Te Kloese zet door, Wieffer komt naar Feyenoord. De transfer wordt in termijnen betaald.
De scouting is misschien de enige afdeling binnen Feyenoord waar ze niet onrustig worden van de leegloop. Natuurlijk, er zijn veel gaten te vullen – zeven basisspelers uit de Conference League-finale vertrekken – en het budget is beperkt. Maar aanvoerder Kökcü, die net als Toornstra zijn zorgen uit over de leegloop bij de club en speelt met een vertrek, blijft nog een seizoen. Slot weet hem te overtuigen.
De meeste uitgaande transfers komen voor de club niet als een verrassing, net zo min als de financiële beperkingen. De scouts hebben voor iedere positie mogelijke vervangers op het oog, vaak is het eerste contact met zaakwaarnemers al gelegd om informatie over contractsituatie, ambities en transfersommen in te winnen.
Mats Wieffer, de grote verrassing van dit seizoen. Foto Maurice van Steen/ANP
Het is een klein team: twee data-analisten en drie scouts die vanuit Rotterdam de hele wereld over vliegen, aangevuld met iemand in Scandinavië en Centraal-Europa. Het is een flexibel en dynamisch team, waarbij de meeste scouts niet zijn gebonden aan een specifieke regio. Interessante spelers worden door meerdere scouts bekeken, vóór een advies wordt uitgebracht aan de clubleiding.
Met reden: nu vrijwel de hele markt in data is gevat, is de romantiek van een talent ‘ontdekken’ grotendeels verdwenen, vertelt een van hen. „Het gaat er dus om dat je objectief met elkaar over spelers discussieert en vermijdt dat scouts bewust of onbewust een voorkeur hebben voor spelers uit een gebied waarvoor ze verantwoordelijk zijn.”
Daarbij is het cruciaal te weten waar je precies naar op zoek bent. Niet zozeer de beste speler, maar het stukje van de puzzel dat het team het hardste nodig heeft om bete Source: NRC