Het publiek aan weerskanten van het water houdt de adem in. Evert Wilstra zet aan voor een sprint, plant zijn polsstok in het water, klimt vervolgens zo hoog mogelijk – zijn specialiteit – en begint aan zijn uitsprong. Het is zomer 1977 in Burgum en de man in het blauw-witte shirt met rode pompeblêden springt 16,46 meter ver: een nieuw nationaal record.
Niemand die in de jaren zeventig verder kon springen dan Evert Wilstra, drievoudig Fries en tweevoudig Nederlands kampioen fierljeppen. Ook buiten de Friese provinciegrenzen kon hij rekenen op een zekere faam. Zo werd hij in 1977 als act gevraagd voor een tv-show in Frankrijk, al had hij dat beter niet kunnen doen; het luidde het einde van zijn sportieve carrière in.
De Volkskrant profileert regelmatig bekende en onbekende, kleurrijke Nederlanders die onlangs zijn overleden. Wilt u iemand aanmelden? postuum@volkskrant.nl
Wilstra begon als tiener met fierljeppen, de sport die zijn oorsprong kent in het zoeken van kievitseieren, waarbij regelmatig over slootjes moest worden gesprongen. In tegenstelling tot veel van zijn tegenstanders kon hij zich redden als hij in het water terechtkwam. ‘Maar het nadeel was dat andere ljeppers misschien gemotiveerder waren’, vertelde hij in de documentaire It paad werom, die Omrop Fryslân over hem maakte. ‘Ze móésten de overkant halen.’
Met zijn kracht, snelheid en atletisch vermogen bleek hij een natuurtalent. Wilstra was de eerste Fries die over de 17 meter sprong, maar misschien nog wel beroemder was hij als pionier en innovator van de sport, zegt Hans Helmholt, voorzitter van de Ljeppersklup Burgum. ‘Hij was altijd bezig om zijn klimtechniek te verbeteren. Hoe hoger je kunt klimmen, hoe verder je kunt uitspringen. Vandaar dat hij ook aanjager was van het afschaffen van de houten stok. Met een veel lichtere aluminium stok kon hij ten volle zijn klimtechniek benutten.’
Het fierljeppen trok in de jaren zeventig ook internationaal de aandacht. Wilstra werd gevraagd om mee te doen aan een tv-show in Frankrijk. Daarin moest zijn spelgenoot, een astroloog, vragen beantwoorden. Bij een fout antwoord moest Wilstra een afstand van 13 meter overbruggen en bij elk volgend fout antwoord kwam daar een halve meter bij.
Ze grepen naast de hoofdprijs van 50.000 gulden, maar pakten nog wel de troostprijs van 5.000 gulden mee; het begin van een slepend conflict, omdat de Ljeppersbond aanspraak maakte op dat bedrag. Wilstra peinsde er niet over, hij had in Parijs immers niet de bond vertegenwoordigd, zo vond hij. Het dispuut eindigde in een levenslang royement voor Wilstra. Zijn vrouw Ytsje: ‘Hij zei: ze moeten me niet meer. Nou, dan is het voor mij ook klaar.’
Wilstra kwam nadien nog wel bij fierljepwedstrijden, maar dan als verslaggever van Omrop Fryslân. ‘Het stak hem dat hij had moeten stoppen’, zegt voormalig chef-sport Eelke Lok. ‘Vooral ook omdat op dat moment Aart de With uit Holland opkwam. Dat had jarenlang een prachtige tweestrijd kunnen zijn.’
Behalve verslaggever was hij onder meer ook raadslid, beeldhouwer, fotograaf, voorzitter van de VVV en organisator van de Fryske Olympiade: de Friese cultuursporten fierljeppen, kaatsen en skûtsjesilen op één locatie. Wellicht waren al die bezigheden een antwoord op de grote persoonlijke drama’s in zijn leven, zegt zijn vrouw. Ze overleefden drie van hun vier kinderen. Een tweeling overleed op de dag van hun geboorte, zoon Mindert, die worstelde met schizofrenie, stierf door zelfdoding. ‘Ik praatte alles van me af’, zegt ze. ‘Evert stortte zich op het werk.’
Wilstra vertrok op 13 maart, met storm op komst, met de scooter naar de bibliotheek. ‘Zou je dat wel doen?’, riep zijn vrouw hem nog na. Een paar uur later stond de politie voor de deur. Hij had een boom op zijn hoofd gekregen. Twee weken later overleed hij aan de complicaties van het ongeluk.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden