Het verslag van de ingreep is gepubliceerd in vakblad Stroke. Amerikaanse media spraken met de ouders van het meisje, dat nu twee maanden oud is en gezond lijkt. Gynaecoloog en foetaal chirurg Monique Haak, hoogleraar in het Leidse LUMC, reageert enthousiast. Ze spreekt van ‘een fantastische stap’, die laat zien hoe snel het vakgebied zich ontwikkelt.
De afgelopen decennia zijn artsen erin geslaagd om steeds meer ernstige afwijkingen al voor de geboorte te verhelpen. Haak opereert met haar team jaarlijks meer dan honderddertig baby’s in de baarmoeder. Dat gebeurt met een kijkoperatie of met een dunne naald waarmee de plek van de afwijking kan worden bereikt. De kinderen delen een bloedsomloop, hebben bloedarmoede of een ernstige hartkwaal. In het buitenland wordt soms ook de buik van de moeder geopend, bijvoorbeeld om een foetus met een open rug te opereren.
De Amerikaanse baby leed aan de zogeheten vena van Galeni malformatie: een bloedvat dat tijdens de aanleg van de hersenen had moeten verdwijnen, was blijven zitten. Daardoor ontstond een directe aansluiting tussen een slagader en een ader in het hoofd. De aandoening is zeldzaam, Haak zegt dat ze die in haar hele carrière nog maar een paar keer heeft gezien.
Bij kinderen met zo’n verkeerd aangelegd bloedvat wordt de bloedstroom in het hoofd zo sterk dat hersenletsel kan ontstaan. Ook het hart loopt schade op, omdat een grote hoeveelheid bloed moet worden rondgepompt. Hartfalen is het gevolg.
In de baarmoeder heeft de placenta nog een beschermende functie, legt Haak uit, maar na de geboorte valt die bescherming weg waardoor de druk op het hart nog meer toeneemt. De kinderen gaan dan snel achteruit. Vaak overlijden ze. Als ze overleven, kampen ze vaak met ernstige neurologische en cognitieve problemen.
De Amerikaanse artsen hoopten die problemen met vroegtijdig ingrijpen voor te zijn. De moeder was ruim 34 weken zwanger toen de artsen met een dunne naald door haar buik prikten en, met behulp van echobeelden, via de fontanel in het hoofd van de baby de hersenen wisten te bereiken. Daar konden ze met een plastic buisje het verbindingsbloedvat dicht maken. Na de geboorte bleek de hartfunctie van de baby enorm verbeterd. Nu, een paar maanden later, gaat het nog altijd goed met het meisje.
De operatie is onderdeel van een onderzoek, de artsen willen de experimentele behandeling de komende jaren bij nog eens negentien baby’s uitvoeren. Daarna worden de kinderen twee jaar gemonitord. Haak hoopt dat de artsen besluiten om die periode te verlengen. ‘Ik denk dat we langer nodig hebben om te beoordelen of de behandeling veilig is. Zowel de afwijking als de ingreep kunnen hersenschade geven, het is altijd mogelijk dat de naald ook hersenweefsel heeft geraakt. De gevolgen daarvan worden soms pas op latere leeftijd zichtbaar. Ontwikkelingsproblemen openbaren zich als kinderen ouder zijn.’
De ingreep is technisch gezien niet ingewikkeld, aldus Haak. Als de behandeling veilig blijkt, dan kan die in de toekomst ook door de ervaren foetaal chirurgen in Leiden worden uitgevoerd, zegt ze.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden