‘Binnen zonder kloppen! Ik ben doof & doodziek, dan telt privacy niet meer.’ Het briefje hing op de buitendeur van de Amsterdammer Arthur Belmon, kort nadat hij het ziekenhuis was ontvlucht. Tien weken later overleed hij. ‘Huiveringwekkende samenvatkunde’, noemde zijn goede vriend Carel Alphenaar dit briefje.
‘Lief, eigenzinnig en uniek’ stond er in de rouwadvertentie, maar als Belmon iets was, dan was hij een woordkunstenaar. Honderden cafégangers zijn in het bezit van door hem beschreven ansichtkaarten, briefjes en vooral bierviltjes. ‘Hij beschreef de viltjes ter plekke. Je zag hem even nadenken, een viltje pakken en pennen. De ontvanger reageerde steevast met een bulderende lach’, zegt Paul Koeleman, een van zijn vrienden die hem tot op het laatst verzorgden.
Belmon stamde af van Amsterdamse diamantbewerkers, sociaal-democraten. Zijn vader volgde die traditie niet, hij werd bankbediende. ‘Zo zei hij het zelf altijd’, zegt Vera, Belmons enige, ruim vier jaar oudere zus. Hun vader verzamelde oude boeken, prenten en tekeningen, en hij sleepte zijn kinderen mee naar museum en theater. ‘Hij was zeer geïnteresseerd in cultuur en politiek, als enige in zijn familie, en hij deelde dat met ons.’
De Volkskrant profileert regelmatig bekende en onbekende, kleurrijke Nederlanders die onlangs zijn overleden. Wilt u iemand aanmelden? postuum@volkskrant.nl
Ze gingen beiden naar het Spinoza Lyceum. Vera: ‘Arthur had zijn diploma op zijn sloffen kunnen halen, maar toen hij twee keer bleef zitten, moest hij van school. Onze ouders vonden het verschrikkelijk, maar er was niks aan te doen. Hij werd een man van twaalf ambachten en dertien ongelukken en had nooit een reguliere baan. Hij dacht dat onze vader dat niks vond, maar dat was niet zo, die vond dat prachtig.’
Koeleman leerde hem kennen op een reclamebureau als assistent van de marketingafdeling. ‘Iedereen vroeg zich af wat hij daar meer deed dan koffie rondbrengen. Hij had geen ambitie, geen werkdrift, maar wel een briljante geest, en hij was enorm warm en geïnteresseerd. Hij was als smeerolie, zeg ik altijd, hij wist mensen bij elkaar te brengen, op geheel onorthodoxe wijze. Zonder onderscheid te maken. Op de Dappermarkt gedroeg hij zich hetzelfde als in de grachtengordel.’
Uiteindelijk leidde Belmon het leven van een bohemien, gaandeweg fortuinlijk dankzij zijn vaders erfenis. Hij was een geliefd redenaar, ad rem, welbespraakt, niet zelden vilein en zeer erudiet, zeiden zijn vele grafredenaars. Hij was trouw aan zijn vele en korte liefdes, die vriendschappen werden. Maar afspraken maken met hem lukte niet; gezag of kritiek ging hij ostentatief uit de weg. Wat niet wegnam dat hij zich als een vader ontfermde over een zwaar gehandicapte Roemeense weeshuisjongen die op zijn pad kwam.
Lokale roem vergaarde Belmon via het programma Bellen met Belmon van Radio Noord-Holland. Luisteraars mochten vragen stellen. Onbevangen en nieuwsgierig en een tikje vals beantwoordde Belmon de meest bizarre vragen. Een enkele keer gooide hij er zelf een vraag in. ‘Als u vanavond Bush en Saddam te eten kreeg, wat zou u ze voorzetten?’, werd legendarisch. ‘Laat alles aanbranden’, was nog het mildste antwoord van zijn luisteraars.
Het programma eindigde abrupt toen hij met een vriend meeging voor een reisje naar Sint-Petersburg, wat voor hem toen aantrekkelijker was dan de belstudio. Even impulsief stopte hij met zijn column voor NRC en de kunstrubriek in Haarlems Dagblad. Met de televisiemaker Gert-Jan Dröge werkte hij tot aan diens dood samen en met Alphenaar maakt hij voor Toneelgroep Centrum vertalingen van toneelstukken van Harold Pinter en George Tabori. Voor Matthijs Rümke bewerkten ze Amadeus. Alphenaar: ‘Zijn schriftuur was origineel, deskundig en lezenswaardig, zijn rijke vocabulaire een geweldige goudmijn.’
Vijftien jaar geleden werd Belmon getroffen door keelkanker. De behandeling was vreselijk, zegt zijn zus Vera. Nooit meer zo’n behandeling, bedong hij. Hij stierf aan een andere kanker, op 19 maart, gewoon thuis tussen zijn vele vrienden, zoals hij had gewenst.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden