Sergio Ermotti maakt zijn comeback als topman van de Zwitserse bank UBS. Hij wordt daarmee lid van de ‘boomerang-club’ van terugkerende ceo’s waartoe ook Bob Iger van Disney en Howard Schultz van Starbucks behoren. Opnieuw moet hij een crisis bezweren.
Misschien zag Ralph Hamers er voor Zwitserse begrippen wat morsig uit in vergelijking tot de onberispelijk geklede Sergio Ermotti. Misschien was hij te doortastend, te modern of te weinig charismatisch, terwijl Ermotti (62) juist bekendstaat als zachtaardig, ouderwets en zeer charismatisch.
Of UBS had toch liever iemand die in Lugano was geboren – volgens sommigen een van de meest romantische plekken ter wereld − dan iemand afkomstig uit Simpelveld: een kerkdorp dat vooral herinnert aan de gesloten Limburgse kolenmijnen.
Mogelijk was Ermotti beter geharnast tegen alle kritiek op de overname van Credit Suisse, die na een oekaze van de Zwitserse regering tot stand kwam. Of misschien zaten er wat minder vlekken op het blazoen van de zes jaar oudere Ermotti dan op die van de voormalige ING-topman, die vorige week nog werd berispt door de Nederlandse tuchtrechter.
Tot nu toe is vooral geroepen dat Ermotti het roer van Hamers heeft overgenomen bij de Zwitserse bank UBS vanwege zijn Zwitserse nationaliteit. Een Zwitserse oplossing voor een Zwitsers probleem vereist Zwitsers management.
Alleen is Ermotti meer een Italiaan. Weliswaar is hij geboren in Lugano, maar zijn ouders kwamen uit Italië. Zijn favoriete voetbalclub is AC Milan. En eigenlijk ambieerde hij in het verleden vooral de functie van ceo van de Italiaanse bank UniCredit, dat statutair het hoofdkantoor heeft in Rome, maar in de praktijk wordt bestuurd in Milaan. Toen Ermotti hiervoor werd gepasseerd, pakte hij een aanbod om topman te worden bij UBS in Zürich met beide handen aan.
Sergio Pietro Ermotti heeft een buitenissig carrièrepad gevolgd − of in ieder geval een dat nu nauwelijks meer mogelijk zou zijn. Hij leerde het vak in de praktijk. Al op zijn vijftiende verliet hij de schoolbanken. Dat was niet om bankier te worden, maar omdat hij even de illusie had het ver te kunnen schoppen als professioneel voetballer of skiër. Maar hij moest tussen de trainingen door ook de rest van zijn tijd vullen.
In 1975 had de plaatselijke Cornèr Banca wel een plekje voor hem als leerling op de effectenafdeling, waar hij zich mocht verdiepen in de valutahandel. ‘Om meer te weten van financiën, boekhouding en andere zaken volgde ik zo veel en snel mogelijk allerlei cursussen’, zei hij. Hij ging naar Duitsland om goed Duits te kunnen spreken. Ook volgde hij een cursus in Oxford. Hij bleek een gewiekste handelaar te zijn. Voetballen en skiën kwamen al snel op het tweede plan.
In 1985 klopte de Amerikaanse Citibank bij hem aan voor een positie in het effectenbedrijf in Zürich. Ermotti kreeg de wind in de zeilen. De effectenhandel mondialiseerde in sneltreinvaart, waarbij Zwitserland het voortouw nam. Twee jaar later stapte Ermotti over naar de zakenbank Merrill Lynch, waar hij in vijftien jaar opklom tot hoofd van de afdeling Global Equity Markets.
In 2003 kreeg hij een aanbod uit Milaan om bij UniCredit te gaan werken als hoogste bestuurder van de afdelingen markten en zakenbankieren. Later werd hij plaatsvervangend topman. Ermotti verklaarde in die tijd dat hij geen carrière-ambities had. ‘Ik doe altijd wat mij het leukst en interessantst lijkt’. Maar hij vond het toch pijnlijk toen hij in 2011 werd gepasseerd bij de benoeming van een nieuwe topman voor UniCredit.
Vervolgens stapte hij over naar UBS. Daar kreeg Ermotti op 50-jarige leeftijd wel de kans topman te worden, nadat zijn voorganger in opspraak was geraakt door het Libor-schandaal, het manipuleren van de rentetarieven, dat ook Piet Moerland, de toenmalige ceo van de Rabobank, de kop zou kosten. Ermotti slaagde erin de door schandalen geteisterde zakenbankdivisie te saneren en te verkleinen. UBS richtte zich hierna meer op de traditionele kredietverlening en op vermogensbeheer. In deze laatste tak is de bank van oudsher sterk. De helft van de miljardairs in de wereld zou zijn vermogen deels of in het geheel door UBS laten beheren.
In 2020 was zijn werk klaar en droeg hij het stokje over aan Hamers. Die moest vorm gaan geven aan de digitalisering van de bank, iets wat de Nederlander ook zo goed bij ING had gedaan. Zelf stapte Ermotti over naar de bekende verzekeraar Swiss Re. Maar begin april werd hij bij UBS de opvolger van zijn opvolger.
Oorzaak was de crisis en overname van Credit Suisse. Ermotti kent UBS al door en door, en dat is wel vaker een pre in deze tijd. Ook Disney en Starbucks haalden hun oude toplieden terug.
Ermotti komt opnieuw niet in een gespreid bedje terecht. Hem wacht bij UBS een nog grotere uitdaging dan in 2011. Niet alleen moet hij Credit Suisse integreren, ook moet hij een enorme saneringsoperatie doorvoeren. Ermotti heeft eerder met dat bijltje gehakt, alleen is de bank dit keer een stuk groter.
Ermotti beschreef zichzelf een keer als een ‘luie lezer’ die zich liever ontspant op de skihelling dan dat hij zich verdiept in allerlei vakliteratuur. Hij houdt ook van cinema. Films als The Sting uit 1969 en One Flew Over the Cuckoo’s Nest uit 1975 heeft hij tientallen keren gezien.
Er is jaren gespeculeerd dat Ermotti politieke ambities zou hebben. Zelf houdt hij de boot af. Toen er werd geschreven dat hij zich kandidaat zou willen stellen voor de Bundesrat, zei hij zelf ‘niet geschikt te zijn voor de politiek’.
Ermotti heeft altijd gezegd het meest geïnteresseerd te zijn in problematische transacties. ‘Ik concentreer mij daar liever op dan op de meest winstgevende transacties’, zei hij. Hij denkt dat hij hiermee een uitzondering is in de wereld van het bankieren.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden