Het is één van de voorstellen van de scholieren in een woensdag gepresenteerde taalgids. Daarin worden suggesties gedaan voor taalveranderingen binnen de schoolmuren. Zo hoopt het LAKS bij te dragen aan ‘een inclusiever schoolklimaat waarin iedere leerling gelijk is’.
Ook de beleidstaal over het onderwijs is volgens de leerlingen toe aan een update. Zo zou ‘onderwijsrichting’ de voorkeur genieten boven ‘onderwijsniveau’, om te benadrukken dat de ene niet beter is dan de andere.
Taalkundige Vivien Waszink van het Instituut voor de Nederlandse Taal is alvast enthousiast over de voorgestelde nieuwe aanspreekwijze voor scholieren. ‘Door leerlingen als één groep aan te spreken, maak je geen onderscheid naar gender. Dat is een goede ontwikkeling, want het gender van de leerlingen doet er op dat moment niet toe. Op deze manier voelt iedereen zich vertegenwoordigd.’
Het LAKS hekelt ook de term ‘zittenblijven’, omdat die een negatieve ondertoon heeft. ‘Doubleren’ zou neutraler en daarmee beter zijn. Over die voorgestelde wijziging heeft Waszink, auteur van het boek Dat mag je ook (al niet meer) zeggen, haar twijfels. Ze wijst op eerdere pogingen om woorden met een negatieve lading te vervangen door eufemistische alternatieven, zoals managers die liever spreken van een ‘reorganisatie’ dan een ‘bezuiniging’. ‘Mensen hebben dat in de gaten en gaan zich soms juist extra ergeren aan het nieuwe alternatief.’
Docenten zullen de suggesties van het LAKS waarschijnlijk niet direct massaal overnemen: taalveranderingen gaan langzaam, onder andere omdat er verschillende meningen over zijn. Waszink: ‘Aan de ene kant zijn er mensen die het belang van taalveranderingen inzien, aan de andere kant voelen sommige mensen zich betutteld. Er is ook een grote groep mensen die hier niet zo mee bezig is, maar die de veranderingen wel snapt als je de situatie uitlegt.’
Dat laatste is waarschijnlijk gebeurd bij de verandering die de Nederlandse Spoorwegen (NS) in 2017 doorvoerden. In de treinen klonk ineens geen ‘beste dames en heren’ meer, maar ‘beste reizigers’. Roger van Boxtel, destijds topman bij de NS, motiveerde dat toen met: ‘Onze mensen op de trein willen graag dat iedereen zich welkom voelt.’
Waszink wijst erop dat die wijziging destijds breed werd uitgemeten in de media en er veel kritiek klonk. ‘Maar ondertussen is iedereen eraan gewend.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden