‘Iedereen is voor de wet gelijk’, stelde de New Yorkse hoofdofficier Alvin Bragg na afloop van de zitting. ‘Geen enkele hoeveelheid macht of geld kan dat veranderen.’ Toch wordt het voor justitie erop of eronder, denkt Mark Graber, docent constitutioneel recht aan de Universiteit van Maryland. Justitie meent dat Trump als presidentskandidaat heeft gefraudeerd door zwijggeld aan een maîtresse te betalen via zijn voormalige advocaat. Naast Stormy Daniels zou hij nog twee anderen op soortgelijke wijze hebben afgekocht om zijn kansen op het presidentschap te vergroten.
Omdat het geld geclassificeerd is als ‘juridische vergoeding’, werd het aftrekbaar van de belasting: een mogelijke schending van de New Yorkse belastingwetgeving. Bovendien kwam het geld uit de campagnekas, waardoor Trump ook verkiezingswetgeving zou kunnen hebben overtreden.
Volgens Graber zijn al de 34 individuele strafbare feiten van hetzelfde laken een pak. ‘Dat zijn de verschillende momenten waarop een soortgelijk delict zou hebben plaatsgevonden’, zegt Graber. ‘Als de rechter een van die 34 verdenkingen bewezen acht, dan zal dat waarschijnlijk ook voor de rest gelden – en vice versa.’
‘Als justitie niet aantoont dat Trump de verkiezingswetgeving heeft overtreden, kan de zaak mislukken’, zegt William Banks, docent aan de rechtenfaculteit van Syracuse University. Daar ligt volgens hem de grootste uitdaging voor justitie.
Het advocatenteam van Trump kan bepleiten dat dit onderdeel van de aanklacht niet thuishoort in een lokale rechtbank. ‘Wanneer Trump als president federale verkiezingswetgeving zou overtreden, kan hij daar niet in New York voor worden vervolgd’, zou hun argument dan zijn volgens Banks. ‘Dat is de potentiële zwakke plek.’ Als de rechter daarin meegaat, dan valt het gewicht van de aanklacht weg.
‘Zonder overtreding van de verkiezingswetgeving blijft er voor justitie slechts belastingfraude over’, zegt Banks. Uiteindelijk beslist de rechter dan of de aanklacht stevig genoeg is om een proces tegen Trump te starten.
Als Trump schuldig wordt bevonden, dan kan hij maximaal 136 jaar cel krijgen: op iedere individuele beschuldiging rust een maximum van vier jaar cel. Een kortere, of voorwaardelijke gevangenisstraf, of een boete is bij dit soort overtredingen echter gebruikelijker.
Toch zal het spannend worden voor Trump. Er lopen nog drie onderzoeken naar potentieel veel zwaardere misdaden: een poging om de verkiezingsuitslag te beïnvloeden, het achterhouden van geheime documenten en zijn aandeel in de Capitoolbestorming. ‘Justitie in Manhattan zou over een tijd kunnen besluiten dat die andere zaken prioriteit krijgen’, zegt Banks. ‘En dat deze zaak voor afleiding zorgt.’ Want, zoals een columnist van New York Magazine het woensdag verwoordde, in vergelijking met die andere casussen is deze zaak klein: ‘Alsof je Al Capone pakt voor het afbetalen van zijn minnares.’
In dat geval kan justitie aansturen op een schikking. Beide kampen moeten dan echter instemmen. In de rechtbank pleitte Trump onschuldig te zijn. Als hij zou schikken, dan zou hij immers toegeven iets fout te hebben gedaan – onwaarschijnlijk, voor deze presidentiële kandidaat.
In de Amerikaanse grondwet staat nergens dat dit een belemmering zou moeten zijn. Zelfs vanuit de gevangenis zou Trump nog als presidentskandidaat kunnen meedoen. ‘Tegelijkertijd is alles wat nu gebeurt zeer onbekend terrein’, zegt Alexis Hoag-Fordjour, docent aan het Brooklyn Law School. ‘We weten niet hoe het vanaf hier zal lopen. Alles is mogelijk.’ Wie weet zal het Congres nieuwe wetten aannemen om in de toekomst obstakels op te werpen in zo’n situatie.
Dinsdagavond stak Trump een tirade af tegen zijn vervolging. ‘Ons land gaat naar de verdoemenis’, zei hij op een persconferentie. ‘De enige misdaad die ik heb begaan, is het beschermen van ons land tegen hen die het willen vernietigen.’ Voor de hand zou liggen dat Trump na een, of mogelijk meerdere eventuele veroordelingen, kiezers zou verliezen. Maar wat voor de hand liggend is bij Trump, laat zich berucht lastig voorspellen. Zijn populariteitscijfers zijn de afgelopen weken alleen maar gestegen.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden