Voor wie nog twijfelt, weet nu zeker: er is op Schiphol een nieuwe sheriff in town. Dinsdag kondigde Ruud Sondag nieuwe maatregelen aan om het vliegverkeer in te perken. De interim-luchthavendirecteur wil dat er tussen 00:00 en 5:00 niet meer wordt gevlogen. Ook kondigt Sondag een verbod aan op privéjets en zet hij een streep door de aanleg van een nieuwe landingsbaan.
Daarmee kiest Schiphol voor het eerst ondubbelzinnig de kant van bewoners. ‘Hinder van nachtvluchten is een serieuze zorg in de omgeving’, zei Sondag tegen Het Parool. ‘Er is nooit voldoende aan gedaan. We kunnen omwonenden niet jarenlang vragen alleen maar offers te brengen ten behoeve van andere belangen.’
MINDER NACHTVLUCHTEN. Op dit moment mag Schiphol jaarlijks 32 duizend ‘nachtvluchten’ uitvoeren, dat zijn vluchten tussen 23:00 en 7:00. Schiphol wil dat er tussen 00:00 en 5:00 helemaal niet meer wordt gevlogen. Tussen 5:00 en 6:00 mogen er alleen vliegtuigen landen, niet opstijgen. Dat moet zo’n 10 duizend nachtvluchten schelen.
VERBOD OP PRIVÉVLIEGTUIGEN. Op Schiphol is er nu ook plek voor kleinere vliegtuigen zoals privéjets en zakenvliegtuigen. Afgelopen jaar werd er 6.723 maal gevlogen, blijkt uit onderzoek van CE Delft. Het meest werd gevlogen tussen Londen (1.298) en Parijs (535). De kleine vliegtuigen veroorzaken onevenredig veel geluidsoverlast. Schiphol wil ze per 2025 verbieden. Volgens de luchthaven zijn er immers ‘voldoende lijndiensten beschikbaar’.
LAWAAIIGE TOESTELLEN MEER BEPRIJZEN: Oudere vliegtuigen maken zo’n 20 procent meer herrie dan nieuwe toestellen. Schiphol wil vliegmaatschappijen meer geld vragen als ze zo'n een lawaaiig toestel gebruiken.
GEEN ZEVENDE BAAN: Er zijn al jaren plannen om een extra start- en landingsbaan aan te leggen, de zogenoemde Tweede Kaagbaan. Voor deze start- en landingsbaan is al grond gereserveerd. Dat plan gaat nu van tafel.
De milieubeweging is in haar nopjes, maar voor de luchtvaartsector is de houding van Schiphol nog even wennen. Dat de luchthaven instemde met de krimp naar 460 duizend vluchten, werd nog wel begrepen. Den Haag had immers al besloten dat Schiphol een maatje kleiner moest, dan kun je als luchthavendirectie maar beter meewerken.
Maar deze nieuwe maatregelen komen uit de koker van Schiphol zélf. En dat leidt tot wrevel bij vliegmaatschappijen. De belangrijkste airlines die ’s nachts vliegen zijn Transavia (bezit zo’n 40 procent van de nachtslots), KLM, (35 procent) en TUI (7 procent). Transavia rekent daardoor jaarlijks ‘minimaal anderhalf miljoen’ minder tickets te kunnen verkopen en voorspelt een stijging van de vliegticketprijzen. Topman Marcel de Nooijer: ‘Vliegen wordt straks voor mensen met een dikke portemonnee, een weinig oogstrelend perspectief.’
Doortastendheid kan Schiphol niet worden ontzegd, maar de vraag is hoelang dat standhoudt. De luchthaven meent dat het aantal nachtvluchten op eigen houtje omlaag gebracht kan worden. Dat wil het volgens een woordvoerder doen met een ‘aangepaste capaciteitsdeclaratie’. Maar volgens de slotcoördinator, het zelfstandig bestuursorgaan dat toezicht houdt op de verdeling van de start- en landingsrechten, mag dat niet. Luchtvaartmaatschappijen hebben immers rechten opgebouwd via de nachtslots, die kun je niet zomaar afpakken.
Om het aantal nachtvluchten toch te beperken moet Schiphol een balanced approach-procedure doorlopen. Daarin moet aannemelijk worden gemaakt dat er geen enkele andere optie is om de geluidshinder terug te dringen.
Slotcoördinator Hugo Thomassen: ‘Dat proces kost in totaal zo’n twee jaar. Als je de beperking per november 2025 in wilt laten gaan, dan is dat qua tijdsschema niet onmogelijk, maar moet je niet lang meer wachten.’ Het is overigens onduidelijk of het kabinet Schiphol daarin zal steunen, luchtvaartminister Mark Harbers zegt de nieuwe plannen nog te zullen bestuderen.
Vaststaat dat, wanneer Schiphol daadwerkelijk doorzet, het opnieuw tot juridische tegenwind zal leiden. Dat bleek ook na het kabinetsbesluit om Schiphol te doen krimpen tot maximaal 460 duizend vluchten. De uitspraak in het kort geding van KLM en reeks andere luchtvaartmaatschappijen daartegen wordt woensdag verwacht. De hele luchtvaartbranche zal er, naast de omwonenden, reikhalzend naar uitkijken, nu Schiphol al bezig blijkt te zijn met de volgende stap.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden