Het is een historische dag in de VS: voor het eerst staat een oud-president voor de strafrechter. En deze oud-president is vast van plan er een publicitair spektakel van te maken. Wie zijn de belangrijkste figuren in dit proces zonder precedent?
Het zaaknummer luidt 71543-23. De zitting begint om 14.15 uur lokale tijd (20.15 uur Nederlandse tijd) in de strafrechtbank van New York, een imposant gebouw op een steenworp van de Brooklyn Bridge. Daar zal rechter Juan Manuel Marchan de verdenkingen hardop voorlezen. De verdachte in kwestie: Donald J. Trump.
Voor het eerst in de Amerikaanse geschiedenis verschijnt deze dinsdag een oud-president voor de strafrechter. Zelfs Donald Trump weet nog niet waarvan hij precies wordt verdacht. De zaak draait om het mogelijke afbetalen van een pornoster met campagnegelden, maar de inhoud is nog altijd onbekend. Daar zal nu verandering in komen.
Over de auteur
Thomas Rueb is correspondent in de Verenigde Staten voor de Volkskrant. Hij woont in New York. Hij is auteur van het boek Laura H.
‘We zullen luid en trots zeggen: niet schuldig’, aldus zijn advocaat Joe Tacopina. Nadat de verdenkingen zijn voorgelezen, dienen verdachten in het Amerikaanse rechtsysteem ‘schuldig’ of ‘onschuldig’ te pleiten. Trump zal dus kiezen voor dat laatste.
De vraag is wat de rest van de wereld van deze eerste zitting te zien krijgt. Normaliter zijn camera’s en radiomicrofoons bij deze procedures verboden. Elke grote zender in de VS heeft rechter Marchan echter verzocht om een uitzondering te overwegen.
Uitzonderingen worden rond Trump meer gemaakt. Waar verdachten doorgaans in handboeien voor de rechter verschijnen, zal dat zijn cliënt niet gebeuren, stelt Tacopina. Ook hoeft Trump de procedure dinsdag niet af te wachten in een tijdelijke cel, maar krijgt hij een kantoor toegewezen.
Het tekent de druk die op deze dag staat voor alle partijen. De vervolging van elke oud-president zou politiek tumult teweegbrengen, maar in dit geval schromen Trump en andere leden van de Republikeinse Partij niet om justitie te betichten van vooringenomenheid. Hoofdofficier Alvin Bragg is er alles aan gelegen om dat verwijt geen extra zuurstof te geven. Trump zal met alle egards worden ontvangen.
Een gewone dag zal het in New York voor niemand worden. Politiedienst NYPD heeft een memorandum uitgezonden met de verwachting van ‘ongebruikelijke onrust’. Elke medewerker is gevraagd paraat en oproepbaar te blijven. Dat gaat om zo’n 36 duizend agenten en 19 duizend burgers.
De grootste logistieke hoofdpijn geeft het vervoer van de oud-president naar en van de rechtbank. Trump wordt, zoals elke oud-president, beveiligd door agenten van de Secret Service. Zij moeten hem veilig door een – naar verwachting – kolkende mensenmassa van voor- en tegenstanders zien te loodsen op een van de drukste plekken op aarde.
Omdat geen sprake is van een geweldsmisdrijf, mag de oud-president zijn rechtszaak hoogstwaarschijnlijk in vrijheid afwachten. Trump zegt dinsdag na afloop van de zitting zo snel mogelijk terug te vliegen naar Mar-a-Lago, zijn woning even buiten Miami. Daar beoogt hij, die avond nog, een persconferentie te houden.
Donald Trump wordt permanent omringd door een zwerm juristen. Zijn verdediging in deze zaak staat onder leiding van Susan Necheles en Joe Tacopina, twee prominente New Yorkse strafpleiters met radicaal andere stijlen. Tacopina omschreef zichzelf in een interview ooit als ‘bombastisch’, een showman, terwijl Necheles juist de reputatie heeft van een geslepen tacticus. Beiden hebben ervaring met de familie Trump: Necheles verdedigde de Trump Organization in een zaak rond belastingontduiking (ze verloor), Tacopina stond ooit de verloofde van zoon Donald Trump jr. bij. Politico berichtte maandag dat Trump op de valreep nog een derde advocaat in de arm heeft genomen: Paul Blanche, die zijn partnerschap bij een prominent kantoor zou hebben opgegeven om Trump te kunnen bijstaan.
Strafrechter Juan Manuel Marchan is Trump verre van onbekend. Eerder veroordeelde hij diens vertrouweling Allen Weisselberg, financieel directeur van de Trump Organization, tot vijf maanden gevangenisstraf voor zijn aandeel in een belastingfraudeschandaal. Dat bracht Trump ertoe vorige week te verklaren dat Marchan hem ‘haat’ – een opmerking die zijn advocaten in interviews probeerden te verzachten. Marchan werd geboren in de Colombiaanse hoofdstad Bogotá en verhuisde op zijn zesde naar de VS, waar hij opgroeide in het New Yorkse stadsdeel Queens. Marchan heeft een strenge reputatie, is wars van ongeregeldheden of show in de rechtszaal.
Alvin Bragg (49) schreef geschiedenis als eerste zwarte hoofdofficier van Manhattan. Hij werd eind 2021 verkozen – op een post die vroeg of laat zou botsen op Trump. Van zijn voorganger Cyrus Vance Jr. kreeg Bragg een breed uitwaaierend onderzoek overgedragen naar diens zakelijke perikelen. Bragg uitte zijn twijfels. Aanvankelijk leek het alsof hij de boel in de ijskast zou zetten, wat leidde tot het vertrek van twee ontevreden officieren. Maar toen de zaak rond pornoster Stormy Daniels vleugels kreeg door de getuigenis van de veroordeelde Michael Cohen, ging Bragg overstag.
Oud-advocaat Michael Cohen (56) transformeerde van Trumps favoriete vertrouweling tot zijn grootste plaaggeest. Het was Cohen die in 2016 pornoster Stormy Daniels 130 duizend dollar betaalde om te zwijgen – naar eigen zeggen in opdracht van Trump, toen presidentskandidaat. Eerder werd Cohen al vanwege de betaling van het zwijggeld veroordeeld. Nu fungeert hij als de belangrijkste getuige in deze strafzaak. Deze dinsdag zal eindelijk een tipje van de sluier worden opgelicht over wat Michael Cohen justitie allemaal over zijn voormalige baas heeft verteld.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden