‘Het koor dat je hoort in Built and Broken,’ zegt Merel Koman (36), ‘is híer opgenomen.’
Ze spreidt haar armen in de prachtige ruimte die ooit de Bethlehemkerk was: juweel in de stijl van de Amsterdamse School, verstopt in de Vogelbuurt in Amsterdam-Noord. Nu is het een schitterende opnamestudio: Studio 150, hier huizend sinds 2015, na ruim 35 roemruchte jaren in de Jordaan.
Het nummer Built and Broken leverde Blackbird (Komans artiestennaam; een merel is een blackbird) eind 2022 veel airplay en streams op en verscheen in februari op haar EP Green Lights, die in het rockende Down Down Down Down nog een fijne radiohit kende.
Ze grijnst, de Limburgse die al jaren in Amsterdam woont: ‘Er gebeurt iets. Er zit iets in de lucht.’
Mocht ook wel, na het lot dat haar debuutalbum Blackbird trof. Dat verscheen op 13 maart 2020, opvolger van debuut-EP One of the Wild Ones (2018). Eigen beheer, veel spaargeld in gestoken. Filmische popsongs, dikwijls georkestreerd in de sfeer van Ennio Morricone, associaties oproepend met Nancy Sinatra.
En toen ging Nederland in coronalockdown, drie dagen na de albumrelease. Radiostations draaiden de singles wel, maar optreden zat er lange tijd niet in.
‘En juist daar leef ik voor,’ zegt ze. ‘Muziek komt voor mij pas echt tot leven als ik het voor publiek mag vertolken. Ik merk dat ik mijn ambities altijd vertaal naar live-mijlpalen: grote zaal Paradiso, hoofdpodium Pinkpop.’
Die twee staan nog even niet op de rol, maar 2023 is voor Blackbird nu al een druk concertjaar. Haar clubtournee, met Green Lights in de bagage, is net achter de rug. Zondag begint haar festivalseizoen op Paaspop in Schijndel. Er staan al tien festivaloptredens gepland.
Voor ze aan haar clubtournee begon, was ze een maand op tournee met Leo Blokhuis en de band Strange Brew. In het programma A Love Letter to 1983 zong ze liedjes uit dat popjaar.
‘Sunday Bloody Sunday van U2. Girls Just Want to Have Fun van Cyndi Lauper. En mijn favoriet: I Will Always Love You van Dolly Parton.’
De cirkel rond, want zo begon ze, vóór ze Blackbird ging heten: met het vertolken van liedjes van anderen.
‘Ik heb heel veel opgetreden in die tijd: met bands, in kroegen, op feesten en partijen en uiteindelijk in de band van Vrienden van Amstel Live. Ik was ook sessiemuzikant. Het verdiende best goed, maar ik ben toch gestopt. Ik wilde eigen muziek maken.’
Ze begon relatief laat met liedjes schrijven. Te laat, vreesde ze even. ‘Ik was 25, 30 en dacht dat ik te oud was.’ Ze snuift: ‘Daar kan ik zelf ook wel om lachen, nu.’
Ze boekte een appartement in Berlijn en dwong zichzelf een liedje per dag te schrijven. Kort daarna ontmoette ze Paul Willemsen, als muzikant gemarineerd in sixtiessoul, met Lefties Soul Connection, Beans & Fatback en Michelle David. Hij werd haar producer en daar ontvouwde zich de Blackbird-sound: filmische, orkestrale ‘Tarantino-pop’, zoals sommige recensenten schreven, maar evengoed schatplichtig aan de vrouwen die haar inspireerden. Zoals deze.
Het album (met Wannabe) dat van de Spice Girls de bestverkochte meidengroep ooit maakte, rolmodellen voor een generatie meisjes.
‘Spice was een van de eerste cd’s die ik kocht, op mijn tiende, bij de Free Record Shop in Venlo of Panningen, denk ik. Mijn droom om te zingen op een podium is dáár begonnen. Vijf meiden, zó zelfverzekerd. Ik wilde de zesde Spice Girl worden.
‘Girl power was een marketingslogan, maar ik denk dat veel meisjes hem toch hebben meegenomen in hun leven en dat hij dus toch belangrijk is geweest.
‘Mijn favoriet? Geri Halliwell, Ginger Spice. Dus niet Emma, al was zij blond, net als ik. Ik vond haar te lief. Geri was grappig en brutaal, ook in haar kledingstijl. Dat vond ik leuk.’
Ook Alanis Morissette deed een MTV Unplugged-optreden, vier jaar na haar doorbraak met het boos rockende Jagged Little Pill.
‘Ik ontdekte Jagged Little Pill pas ná MTV Unplugged, waarvan ik de tv-registratie volgens mij nooit gezien heb. Ik heb MTV Unplugged eindeloos beluisterd, op weg naar mijn middelbare school.
‘Ik vond Alanis stoer en haar teksten cool, al begreep ik ze toen nog niet allemaal. De sfeer van dat MTV-optreden sprak me aan: ik voelde de magie, de nabijheid van het publiek. Dit wil ik ook, dacht ik.
‘Alanis heeft een heel andere zangstem dan ik: hoger en scheller. Ze heeft mij kennis laten maken met een andere kant van mijn stem, realiseerde ik me jaren later.’
De Londense Lianne La Havas heeft soul, maar is bovenal folky singer-songwriter met gitaar.
‘Lianne La Havas is geworteld in jazz, maar ook in folk. Voor 2017 stond ik in een vergelijkbare spagaat: ik kwam uit de pop, maar studeerde jazz en wist niet precies waar ik nou heen wilde in mijn liedjes.
‘Liannes debuut voelde als een aanmoediging. Zo heb ik haar muziek vaker ervaren. Haar meest recente album klonk totaal anders. Rauwer. Het verkocht minder en spreekt mij ook minder aan, maar ze deed het toch. Die vrijheid hoop ik ook te voelen als ik ooit op een dood spoor beland: de vrijheid om mijn gevoel te volgen.’
Lee Hazlewood schreef Nancy Sinatra’s These Boots Are Made for Walkin’, waarna ze in 1968 samen een album vol duetten maakten.
‘Die orkestratie, die filmische americana, Nancy & Lee hoort tot mijn favoriete albums. Je hoort dat bijvoorbeeld terug in mijn debuutsingle Wicked Song (2017).
‘Ik wist nog niet goed wat ik wilde, dus ik had het toen nodig, zo’n aansprekend voorbeeld. Toen er een videoclip bij moest komen, ging ik die natuurlijk niet op de Veluwe opnemen. Ik ben er drie dagen voor naar Los Angeles gegaan, want daar had ik nog een potje geld voor. Toen nog wel, haha.’
Op Sheryl Crow klonk de zangeres van All I Wanna Do (1994) plotseling een stuk rauwer en zong ze over ernstiger thema’s.
‘Sheryl Crow bewonder ik enorm, om haar zang, stijl en productie. Ze was ooit achtergrondzangeres bij Michael Jackson, maar koos op haar 30ste toch haar eigen pad. Daarmee voel ik verwantschap. Haar tweede album vind ik het beste.
‘In 2019 speelden we in Sheryls voorprogramma in Tilburg. Toen we klaar waren, stond haar halve band aan de zijkant te kijken. Ze nodigden ons uit om iets te komen drinken. Sheryl was daar zelf ook bij. Ze bedankte ons, was ontzettend vriendelijk.
‘Nu heb ik zelf voorprogramma’s. Ik ben niet zo groot als Sheryl, maar ik weet wel wat een beetje warmte en support voor een voorprogramma betekent. Ik vind het belangrijk die te geven.’
Blackbird: Green Lights. Blackbird Music.
Live: 9/4 Paaspop, Schijndel. 15/4 PopMonument, Goes.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden