Met een aantal concrete voorstellen wil het schade-instituut invulling geven aan de eerste aanbeveling van de Parlementaire Enquêtecommissie die onderzoek deed naar de (gevolgen van de) gaswinning in Groningen: maak schadeafhandeling voor bewoners milder, makkelijker en menselijker.
Groningers moet simpelweg aangeboden worden scheuren te laten herstellen door een aannemer, vindt het IMG. Dat voorkomt een tijdrovend en geldverspillend inspectieproces, waardoor het instituut per uitgekeerde euro nu nog 74 cent extra kwijt is aan bureaucratie.
Het schadeloket stelt bovendien een vaste vergoeding na een beving voor, van 2.500 euro voor ieder huis in de buurt. Extra aandacht moet uitgaan naar adressen met meerdere schades. Slepende zaken moeten ‘coulant’ geschikt worden.
Naast fysieke schades compenseert het IMG ook immaterieel leed en de waardedaling van huizen, beiden door gerechtelijke uitspraken afgedwongen. De uitkeringen in de eerste categorie moeten verhoogd worden, oppert het instituut, ‘naar het niveau dat de overheid bij andere compensatieregelingen ook biedt’. Nu gaat het om bedragen tot 5.000 euro.
Daarnaast zou de overheid psychosociale hulp moeten aanbieden en – speciaal voor kinderen en jongeren – een programma voor verbetering van ontwikkelingskansen ‘zodat hen weer perspectief geboden wordt’. Waar het de compensatie voor de waarde betreft, moet niet langer gesteggeld worden over geografische grenzen. Bovendien moeten ook bedrijfspanden in aanmerking komen. Ook bepleit het instituut een nieuwe compensatie voor gederfd woongenoot.
In een notitie bij de verbetervoorstellen is het IMG schuldbewust. ‘Wij zijn helaas te vaak tegenover gedupeerden komen te staan en niet naast hen, ondanks alle goede intenties en het feit dat bij het IMG in meerderheid juist Groningers zelf werken die zich met hart en ziel inzetten. Uiteindelijk hebben ook wij onvoldoende kunnen bijdragen aan het herstel van vertrouwen in de overheid.’
Een eerste aanzet voor het versimpelen van de schadeafhandeling deed het IMG met het bieden van de optie voor een vaste vergoeding. Zonder inspectie of gedoe kan bij schade eenmalig een bedrag van 5.000 euro geclaimd worden. Ongeveer de helft van de mensen die een claim indienen maken inmiddels gebruik van deze regeling.
‘De eenvoudige schades worden vlotter dan voorheen afgehandeld, maar juist de voortgang van de afhandeling van complexe schadegevallen blijft achter’, concludeerde de Enquêtecommissie. Die bepleitte bovendien dat het kabinet de bevoegdheid van het IMG zou moeten verruimen voor een coulantere afhandeling van schadegevallen.
Het IMG wil zelf ook een groter mandaat, dat nu nog strikt gebonden is aan juridische aansprakelijkheid. Daarnaast dringt het IMG erop aan dat de overheid voldoende financiële middelen beschikbaar stelt voor de voorstellen. ‘Politieke keuzes zijn cruciaal’, aldus het instituut.
Het kabinet heeft nog niet inhoudelijk gereageerd op het rapport van de Parlementaire Enquêtecommissie. De overheid zal over financiële gevolgen van de voorstellen van het IMG sowieso in gesprek moeten met de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM). Het energiebedrijf is juridisch gezien verantwoordelijk voor de gevolgen van de gaswinning, maar in de praktijk betaalt de staat indirect nu al 73 procent van de kosten.
In totaal zijn er in Groningen inmiddels ruim 230 duizend fysieke schademeldingen afgehandeld. Daarvoor is ruim een miljard euro uitgekeerd. Er zijn er nog circa 18 duizend in behandeling.
Hoewel de Groningse bodem zich de afgelopen periode relatief rustig hield, komen er nog steeds circa zeshonderd tot duizend schademeldingen per week binnen. Het betreft scheuren als gevolg van eerdere aardbevingen. Ook nu de gaswinning zo goed als gestopt is, moet er volgens het Staatstoezicht op de Mijnen rekening mee worden gehouden dat de bevingen nog jaren zullen aanhouden. Dit komt door ondergrondse drukverschillen veroorzaakt door de gaswinning, die zich vereffenen.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden