Razend zijn ze, de houders van speciale obligaties die zijn uitgegeven door Credit Suisse. Logisch ook, want bij de redding van de Zwitserse bank, verkleed als een overname door aartsrivaal UBS, zijn ze hun volledige vordering van in totaal 16 miljard euro kwijtgeraakt. En dat terwijl de aandeelhouders van Credit Suisse straks gezamenlijk voor omgerekend 3 miljard euro aan aandelen UBS krijgen.
Over de auteur
Daan Ballegeer is verslaggever economie. Hij schrijft onder meer over financiële markten en centrale banken.
Na de financiële crisis van 2008 zijn Europese banken veel zogeheten contingent convertibles (coco's) gaan uitgeven. Dat zijn een soort bankobligaties die in bepaalde omstandigheden kunnen worden omgezet in aandelen, of die dan zelfs helemaal hun waarde verliezen, bijvoorbeeld als de kapitaalratio van een bank onder de 7 procent daalt. Die maatstaf voor de financiële gezondheid van een bank zet het eigen vermogen af tegen de risicogewogen activa. Hoe hoger de kapitaalratio, hoe meer een bank bestand is tegen schokken.
Banken mogen coco's beschouwen als kernkapitaal, omdat ze bij omzetting in aandelen het eigen vermogen versterken. Toezichthouders zijn normaal gezien tuk op dit type schuldpapier omdat daardoor bij de ondergang van een bank een groter deel van het verlies verschuift van belastingbetalers naar obligatiehouders.
Coco's zitten qua risico en rendement tussen gewone obligaties en aandelen in. De coco van 2022 van Credit Suisse leverde bijvoorbeeld 9,8 procent per jaar op. Dat is meer dan op de gewone obligaties van de bank, juist omdat de houders daarvan door het bestaan van de coco’s minder risico lopen; bij een bankroet worden coco-houders immers eerder aangesproken. Maar het is minder dan het potentiële rendement op risicovollere aandelen, zeker als het de bank voor de wind gaat.
Als een bedrijf failliet gaat, raken normaliter eerst alle aandeelhouders hun geld kwijt; hun aandelen zijn waardeloos geworden. Pas daarna zijn de obligatiehouders aan de beurt: die moeten hun vordering deels of geheel inleveren. In het geval van Credit Suisse is deze volgorde omgekeerd. De Zwitserse toezichthouder Finma ontzag de aandeelhouders en wentelt de kosten van de redding grotendeels af op de houders van coco's.
In de voorwaarden van de coco's van Credit Suisse staat dat deze obligaties waardeloos worden als de kapitaalratio van de bank onder de 7 procent zakt. Maar minstens zo belangrijk is dat in de kleine lettertjes ook wordt vermeld dat de Zwitserse toezichthouder Finma de volgorde kan veranderen waarin schuldeisers en aandeelhouders worden aangeslagen als de levensvatbaarheid van de bank in het gedrang is. Verder bevatten de voorwaarden de clausule dat de coco’s van Credit Suisse waardeloos kunnen worden als de bank ‘een onherroepelijke toezegging heeft gekregen voor buitengewone steun vanuit de publieke sector’.
Coco-houders vinden dat Finma te ver is gegaan. Om te beginnen omdat ze afwijkt van de normale volgorde van eerst aandeelhouders en dan pas obligatiehouders. Daarnaast is het niet Credit Suisse, maar UBS dat flinke garanties van de overheid heeft gekregen voor mogelijk verlies op de overname. Er zijn al verschillende rechtszaken in de maak.
Een index die de koersen van deze beleggingen volgt, dook maandag tot 20 procent omlaag. Belangrijk is wel dat de voorwaarden voor de coco's van Credit Suisse afwijken van die van de meeste Europese banken. Die zetten hun coco's indien nodig om in aandelen, of zetten tijdelijk de couponbetalingen stop.
De Europese Bankautoriteit, die toezicht houdt op de banken in de Europese Unie, benadrukte in een verklaring dat aandelen als eerste aan de beurt moeten zijn om verliezen op te vangen, pas daarna is het de beurt aan coco's. Deze schuldinstrumenten blijven ‘een belangrijke component van de kapitaalstructuur van Europese banken’. Wel zullen beleggers in coco's voortaan met grotere aandacht de kleine lettertjes lezen.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden