‘Nooit eerder voelde ik me zo creatief geïnspireerd en zo gefrustreerd tegelijkertijd’, schreef Guardian-columnist Rhiannon Lucy Cosslett onlangs over het krijgen van een baby. Vooral bij moeders, die nog altijd het leeuwendeel van de taken thuis op zich nemen, is de spanning tussen zorgen en creëren groot, zo claimt ze. Iedereen (ook vaders!) met een druk gezinsleven weet: het is al lastig genoeg om een moment voor jezelf te vinden, laat staan om tijd te reserveren voor schrijven, schilderen, beeldhouwen, handwerken of iets anders. Hoe pak je dat aan?
‘Ik weet nog goed dat ik mijn gezin dwong om in het weekend thuis te zijn wanneer mijn zoon zijn slaapje deed, omdat ik dan twee uur kon schrijven’, zegt Ianthe Mosselman, auteur van het boek Al die liefde en woede. Moeder worden, een memoir. Dat betekende dus minder tripjes naar leuke plekken of sociale activiteiten. ‘Wil je creatief zijn naast het gezinsleven, dan moet je je verzetten tegen wat er normaal gebeurt: de tijd vult zich vanzelf met zorgtaken en je gewone werk.’
‘De absolute voorwaarde om te scheppen is dat je niet aanspreekbaar hoeft te zijn’, zegt schrijver Susan Smit. ‘Je kunt pas in de diepte duiken als je zeker weet dat er geen appèl op je zal worden gedaan. Kinderen die in een andere ruimte zijn, maar wel naar je toe kunnen komen met vragen, ervaar ik zelf als een enorm beperkende omstandigheid. In een drukke hotellounge kan ik prima schrijven, maar met mijn kinderen in hetzelfde huis, maar op een andere verdieping, niet.’
Misschien wordt het ons ook wel aangepraat, denkt Mosselman, dat er met kinderen per definitie minder ruimte is voor creativiteit. Het nageslacht brengt immers ook veel: een andere blik op de wereld en vertraging als je weer eens tergend langzaam naar de speeltuin loopt.
‘Laat je creatieve leven plaatsvinden in afzondering’, adviseert Susan Smit. ‘Dat moet je dus, als moeder, op een of andere manier weten te regelen. Oppas, opvang, de andere ouder. Toen ik nog met de vader van mijn kinderen samen was, huurde ik wel eens een hotelkamer om daar te gaan schrijven en wandelen.’ Dat vraagt ook om het stellen van prioriteiten. ‘Zie het als net zo belangrijk (of belangrijker) als dat verjaardagsfeestje waar je naartoe moet.’
In het geval van Susan Smit is schrijven haar werk, waardoor het opeisen van tijd essentieel voelt. Hoe doe je dat als je creatieve projecten minder doelgericht zijn? ‘Ik heb veel nieuwe ideeën bedacht op de fiets, met kind voorop’, vertelt Mosselman. ‘Als ik iets bedenk, stop ik en neem ik de tijd om het in mijn telefoon te noteren. Kinderen vinden dat helemaal niet erg, want er is genoeg te zien in de stad. Nog een voordeel: het kind zit ingesnoerd.’
Creativiteit is meer dan alleen het ambacht van schilderen, schrijven of tekenen. Het gaat ook om het krijgen van inspiratie. ‘Ga mooie dingen bekijken, dat kan prima mét kind’, adviseert Ianthe Mosselman. ‘Laatst ging ik met mijn 4-jarige zoon naar de tentoonstelling van Rinus Van de Velde in Museum Voorlinden. Mijn kind vond de grote sculpturen van papier-maché in de vorm van een trein of vliegtuig interessant, ik de mooie teksten bij de tekeningen. Daarna had ik direct zin om zelf dingen te maken.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden