N.B. Het kan zijn dat elementen ontbreken aan deze printversie.
Lees-, kijk- en doetips van onze redacteuren bij het nieuws.
Deze week:
‘Recordzachte jaarwisseling past in opwarmende trend”, kopte het KNMI deze week op de eigen website. In De Bilt was het afgelopen 31 december 15,9°C – nooit eerder was de temperatuur daar in december zo hoog. En na middernacht werd met 15,6°C ook meteen het maandrecord van januari verbroken. In Limburg was het nóg warmer, en werden temperaturen van 17,6°C gemeten.
Ook in het coververhaal in deze bijlage duiken zorgelijke temperaturen op: op Spitsbergen steeg de temperatuur sinds 1900 met 5°C, terwijl het wereldwijde gemiddelde op 0,84°C ligt. Daarom deze week in de tiprubriek aandacht voor kou, nu en in het verleden.
Regelmatig komen er zorgwekkende berichten over ontdooiende toendra’s in het nieuws. Wat is permafrost precies? Waarom smelt het niet maar dooit het? En hoe ontstaan pingo’s, ijswiggen en andere fascinerende landschapsvormen? In het informatieve, uitgebreide Permafrost – nu en in de ijstijd vind je antwoorden op al je permafrostvragen. Helder en leerzaam.
Ko van Huissteden en Jef Vandenberghe:PermafrostKNNV Uitgeverij, 320 blz. € 29,95
World’s End heet de plaats waar paleontoloog Thomas Halliday woont in Londen. Maar in zijn boek Oerland neemt hij je juist mee naar het begin van ons bestaan: het Ediacarium, toen de eerste meercellige organismen ontstonden. Onderweg staat hij onder andere stil bij de grote ijstijden waarin de aarde één grote sneeuwbal was. Een fascinerende tijdreis.
Thomas Halliday:Oerland Uitgeverij Thomas Rap, 416 blz. € 24,99
In de noordelijke helft van Nederland vind je prachtige zwerfkeien die tijdens de Saale-ijstijd, pakweg tussen de 240.000 en 130.000 jaar geleden, uit Scandinavië naar Nederland zijn gekomen. Maar wat als je zo’n ijstijdsteen terug naar zijn oorspronkelijke plek wil brengen? Dat is zo makkelijk nog niet, ondervond documentairemaker Bart Eysink Smeets.
Bart en de steen die terug naar huis ging
2Doc-documentaire, VPRO, 53 minuten
De drie meest recente ijstijden die in Nederland plaatsvonden waren de Elster-ijstijd, de Saale-ijstijd en de Weichsel-ijstijd. In die laatste periode, pakweg tussen de 115.000 en 11.500 jaar geleden, was het hier een poolwoestijn: een kale, permafrostrijke vlakte met mammoeten en wolharige neushoorns.
In het Friese Buitenpost ligt een klein, sympathiek museum vol ijstijdfossielen en zwerfkeien.
Zie ijstijdenmuseum.nl voor informatie.
NieuwsbriefNRC Wetenschap
Op de hoogte van kleine ontdekkingen, wilde theorieën, onverwachte inzichten en alles daar tussenin
U kunt ons via dit formulier informeren over taalfouten of feitelijke onjuistheden, dat stellen wij zeer op prijs. Berichten over andere zaken worden niet gelezen.
Source: NRC