De Belgische kabinetscrisis is voorlopig geweken. Koning Filip vraagt premier Bart De Wever de begrotingsonderhandelingen te hervatten. De premier informeert de koning op 16 november over de voortgang.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant.
Premier De Wever wilde deze week een meerjarenbegroting vaststellen waarin 10 miljard euro werd bezuinigd, zodat het Belgische begrotingstekort in 2030 voor het eerst in tien jaar weer aan de Europese begrotingsregels zou voldoen. Toen de kabinetspartijen na wekenlang vergaderen niet tot een akkoord kwamen, diende de premier maandag zijn ontslag in bij de koning. Het staatshoofd nam de ontslagaanvraag tot vandaag ‘in beraad’ en adviseert De Wever nu opnieuw met zijn coalitiepartners in gesprek te gaan.
Koning Filip baseert zijn advies op de gesprekken die hij voerde met de leiders van de vijf coalitiepartijen. ‘De koning heeft van de vijf voorzitters de formele toezegging gekregen dat hun partij bereid is toegevingen te doen om tot een akkoord te komen binnen de regering’, schrijft het paleis in een verklaring. ‘Elke partijvoorzitter heeft zich ertoe verbonden het compromis en het verantwoordelijkheidsbesef voorop te stellen om dit te bereiken.’
Waar de koning bewegingsruimte ziet, werd vrijdag niet duidelijk. De huidige patstelling is mede ontstaan doordat de Vlaamse sociaaldemocratische partij Vooruit voor belastingverhogingen pleit en daarbij eist dat de ‘sterkste schouders de zwaarste lasten dragen’. De Waalse liberale partij MR vindt dat het begrotingstekort alleen met bezuinigingen mag worden gedicht.
Het is niet voor het eerst dat de Belgische premier koning Filip inzet om vastgelopen onderhandelingen met zijn coalitiepartners los te trekken; vorig jaar greep de monarch ook al met succes in. Dat hij specifiek de partijleiders op gesprek uitnodigde, werd wel opmerkelijk gevonden in België, want de meeste partijleiders zitten niet in het kabinet.
Omdat er nog geen nieuwe begroting is vastgesteld, treedt in de eerste maanden van 2027 een noodbegroting in werking. Bij de zogenoemde ‘voorlopige twaalfden’ mag het kabinet slechts een twaalfde van het budget van vorig jaar uitgeven. Het is tweede jaar op rij dat dit kabinet een begrotingsdeadline mist. ‘Daar moeten we geen doekjes om winden: voor de regering is dat een afschuwelijk falen’, zei De Wever donderdag in het parlement.
België had met 5,2 procent vorig jaar het grootste begrotingstekort van de eurozone. De Belgische staatsschuld dreigt zonder ingrijpen op te lopen tot 112 procent van het bbp, ver boven de volgens EU-regels toegestane 60 procent.
Geen enkele regeringspartij is gebaat bij nieuwe verkiezingen. Een volgende regering zou voor dezelfde problemen komen te staan, die in de tussentijd alleen maar groter zijn geworden.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant