Ruimtevaart Het Chinese ruimtevaartagentschap presenteerde dit weekend de plannen voor de eerste bemenste Chinese maanmissie ooit. Ook de VS willen snel weer astronauten op de maan zetten. Beide landen azen op grondstoffen die daar opgeslagen liggen.
Op 11 februari 2026 werd de Long March 10-raket met succes getest. De raket vloog nog niet naar de ruimte, maar bereikte een maximale hoogte van 10 kilometer na een vlucht van ongeveer een minuut.
Vóór 2030 wil China een bemenste maanlanding realiseren. Dat doel stelde het Chinese ruimtevaartagentschap CMSA al in 2023, maar dit weekend onthulde het welke lanceringen en testvluchten op de planning staan om de eerste Chinese ‘taikonauten’ (van het Chinese tàikōng, ‘ruimte’) op het maanoppervlak te zetten. Het plan heeft wat weg van het Amerikaanse Artemisprogramma, dat al in 2028 een menselijke terugkeer naar het maanoppervlak moet verwezenlijken. Beide maanprogramma’s hebben hetzelfde doel: een permanente vestiging op de zuidpool van de maan.
In een presentatie op een ruimtevaartcongres in Beijing op 31 oktober vertelde Wang Xiang, hoofdontwerper van het Chinese maanprogramma, hoe de maanlanding tot stand zal komen. Een Long March 10-raket moet drie taikonauten in hun Mengzhou-capsule richting de maan lanceren, waarna een tweede exemplaar van de kolossale raket de Lanyue-maanlander erachteraan stuurt. In een baan om de maan ontmoeten Mengzhou en Lanyue elkaar om kortstondig te koppelen, zodat twee van de drie taikonauten aan boord van maanlander Lanyue naar het maanoppervlak kunnen afdalen, terwijl Mengzhou om de maan blijft cirkelen. Na twee uur verkennen keren de twee maanwandelaars met Lanyue weer terug naar de Mengzhou-capsule, die het gezelschap terug naar de aarde brengt.
Twee lanceringen voor één missie dus. Dat maakt het Chinese missieprofiel ingewikkelder dan die van het Apolloprogramma, waarmee de Amerikanen in de jaren zestig voor het eerst voet zetten op de maan. Toen werd zowel de leefruimte van de astronauten als de maanlander met dezelfde Saturn V-raket gelanceerd.
Ook de komende missies van het Amerikaanse Artemisprogramma vereisen meerdere lanceringen, passend in een bredere verschuiving in de ruimtevaart. Naarmate zwaardere ladingen de ruimte in moeten – zoals onderdelen van een maanbasis – is het steeds onpraktischer om dat in één keer met een loodzware raket te doen. Liever gebruiken ruimtevaartmaatschappijen (deels) herbruikbare raketten om losse onderdelen in de ruimte te brengen, om ze dáár in elkaar te zetten. Bovendien is het makkelijker om zulke raketten volgens een standaardontwerp te produceren, om zo kosten te drukken.
Voor 2030 moeten de drie sleutelonderdelen volop getest zijn. Proefvluchten en demonstraties zijn in volle gang: in februari lanceerde een prototype van de Long March 10 een Mengzhou-capsule in een succesvolle stresstest van het zogeheten launch escape system. Dat moet Mengzhou in geval van nood loskoppelen van de raket en de lancering afblazen voor de veiligheid van de inzittenden. Ook maanlander Lanyue doorstond een eerste beproeving met een testlanding op aarde.
De komende jaren wordt het materieel ook in de ruimte getest. Een lichtere versie van de Long March 10, de 10A, zal eerst een onbemenste Mengzhou-capsule naar het Tiangong-ruimtestation brengen. Daar koppelt de capsule aan het station, met hetzelfde systeem dat uiteindelijk Lanyue aan Mengzhou zal bevestigen. Op weer een losse missie zal Lanyue intussen een testlanding maken op het maanoppervlak, zodat uiteindelijk een ‘één-op-één’-proef van de beoogde menselijke maanlanding mogelijk wordt. Werkt alles tijdens die laatste testmissie naar behoren, dan pas mogen de taikonauten naar de maan.
De vraag is of het lukt om dat éérder te bereiken dan de Amerikanen. Beide wereldmachten willen zo snel mogelijk op de zuidpool van de maan landen, om als eerste beslag te kunnen leggen op de grondstoffen die daar opgeslagen liggen. In sommige kraters, waar de zon nooit schijnt en de temperatuur dus lager is dan -240 graden Celsius, ligt waterijs – onmisbaar voor een permanente maanbasis. De laatste slide van Wangs presentatie wijdde hij aan de plannen voor zo’n permanente vestiging, inclusief concepttekening voor een rijdend maanverblijf dat zich over het maanoppervlak zou kunnen verplaatsen.
Volgens de planning van het Artemisprogramma zou de Amerikaanse maanlanding Artemis IV nog altijd eerder dan de Chinese moeten plaatsvinden, in 2028. Momenteel werken ruimtevaartgiganten SpaceX (Elon Musk) en Blue Origin (Jeff Bezos) aan hun eigen versie van de maanlander die Artemis IV mogelijk moet maken. Die moet kunnen koppelen aan de European Service Module, de westerse tegenhanger van Mengzhou, die Europees ruimtevaartagentschap ESA levert. Begin 2027 zouden beide maanlanders getest worden tijdens Artemis III, maar volgens een intern NASA-memo loopt die missie zo’n 90 dagen vertraging op: de nieuwe race terug naar de maan is nog niet beslist.
Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten.Meer informatie