Triodos-econoom Hans Stegeman droeg in een recent interview het kapitalisme ten grave. Het is volgens hem tijd voor een genoeg-is-genoegsamenleving. Volkskrant-lezers reageren.
Hans Stegeman, Triodos-econoom, wordt geïnterviewd over zijn boek ‘Dit is geen crisis’. Paal en perk stellen aan de groei, indammen van de uitwassen van het kapitalisme, ik ben helemaal voor. Maar dan geeft hij een voorbeeld van zo’n uitwas: de schoenenindustrie zou 24 miljard paar sneakers per jaar produceren, met alle schadelijke gevolgen voor het milieu van dien.
Er zijn 8 miljard mensen op aarde, dus dat zou betekenen dat iedere wereldbewoner per jaar 3 paar sneakers aanschaft. Dat lijkt mij een heel sterk aantal.
Op het hoogtepunt van haar sneakerverslaving tikte mijn dochter dat kwantum aan, nipt. Een bevoorrechte fashion victim uit het rijke Westen, ja, dat is zij. Jammer dat zo’n belangrijk onderwerp onderuit wordt gehaald door een onjuist cijfer.
Thomas van der Steen, Hilversum
Mooi verhaal van Triodos-econoom Hans Stegeman. Ik ga zijn boek ‘Dit is geen crisis’ zeker lezen. Jammer is dat zijn bank niet meewerkt aan het financieren van woonverenigingen en andere coöperatieve woonvormen. Als het op uitvoeringsniveau niet wil, wordt zo’n betoog toch een beetje een verhaal voor de bühne. Dat het ‘leuk is met zijn allen een volkstuin te hebben’ is wel een heel schamel begin van een brede maatschappelijke beweging om een wereldbeeld te veranderen.
Kees Spanjers, Amsterdam
Econoom Hans Stegemans verhaal doet me denken aan wat mijn leraar economie mij en mijn medeleerlingen vertelde naar aanleiding van het werk van de Nederlandse Nobelprijswinnaar Jan Tinbergen: een economie die jaarlijks met 3 procent groeit, verdubbelt in omvang in 24 jaar. Naast dubbel zoveel fijne dingen als kip op zondag en een auto voor de deur houdt dat ook in: dubbel zo veel gebruik van grondstoffen, energie en dus ook dubbel zo veel afval en andere ellende. Dat was in 1972.
Bert Vanderveen, Enschede
Jammer dat in het interview met Triodos-econoom Hans Stegeman geen aandacht wordt besteed aan de manier waarop Triodos is omgegaan met de belangen van de eigen certificaathouders. Het was een traumatische ervaring om te worden geconfronteerd met een waardeverlies van 60 procent, waardoor meer dan de helft van het gespaarde geld verdween.
Een verlies dat maar zeer beperkt werd gecompenseerd met een wurgaanbod van 10 euro per certificaat. Daarom loop ik voorlopig nog niet warm voor de toekomstvisie van Stegeman.
Leo Heijne, Groningen
Naar aanleiding van het interview met Hans Stegeman het volgende: de titel van het interview (‘Ook het kapitalisme is maar een verhaal, het zijn onze verzinsels’) sprak me zeer aan. Wij geven met elkaar betekenis aan alles om ons heen, dus ook aan het idee dat kapitalisme, net als geld en macht, een menselijke constructie is. Positief daaraan is dat dit betekent dat betekenissen veranderlijk en niet vanzelfsprekend zijn. Het hoeft ons dus niet te beheersen.
Ik heb vertrouwen in omwentelingen die onderaf en ‘klein’ beginnen. De ideeën van Stegeman liggen geborgen in een al zeer lange traditie. Op mijn ouderwetse papieren agenda heb ik een spreuk van Lao Tse geplakt:
‘Genoeg hebben is geluk; meer dan genoeg hebben, brengt ongeluk. Dat geldt voor alle dingen, vooral echter voor geld.
Martrees Groffen, Zuidlaren
Wilt u reageren? Stuur dan een opiniebijdrage (max 700 woorden) naar opinie@volkskrant.nl of een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant