is voetbalverslaggever van de Volkskrant.
Bij Maarten Spanjer denk ik vooral aan drs. Vijfje, een typetje uit het vroegere programma Voetbal ’80, dat een heerlijk relativerende toon aansloeg. Drs. Vijfje droeg een badmuts in de vorm van een bal, als een soort kale kop. Een pluk haar piepte naar buiten.
Ik bekijk een filmpje uit 1982. Zoon Evert in het verhaaltje, ook met zo’n uitdossing en een brilletje, moet met andere jongens voetballen op het pleintje, maar hij wil helemaal niet voetballen. Hij wil pianospelen. Het voetbal ontwikkelde zich in die jaren tot een bloedserieuze, mondiale industrie, waarbij vaders, vooral vaders, droomden van een rijke loopbaan voor hun zoon. Wat was er te verdienen achter de piano? Dus kom op Evert, voetballen.
De overleden Maarten Spanjer heeft veel gedaan, maar voor mij blijft hij liefhebber en bewonderaar van voetbal. Hij kon dat soms vreselijk serieuze van de door geld beheerste sport relativeren met een soms te grove grap, of met een type op tv. Zelfs toen we met een groep journalisten Diego Maradona bij toeval ontmoetten tijdens het WK, op 4 juli 1998 in Marseille, bleef hij zichzelf. Hij dook met een hagelwitte onderbroek het zwembad in.
Zulke mensen zijn nodig om het leven in perspectief te plaatsen, om het logisch denken te bevorderen, om de lach te laten doorbreken. Neem nu de situatie bij Ajax, waar ze best aardig begonnen na weer een omwenteling, maar waar het nu de ene keer goed gaat en de andere keer moeilijk, waar de buitenwereld zich met dodelijke ernst de vraag stelt: was het geen te grote gok, met al die nieuwe namen, met een Spaanse trainer die nauwelijks Engels beheerst?
Na een van zijn eerste persconferenties in het Engels, stelde ik me de wanhoop voor bij de spelers, want er was geen touw aan vast te knopen. De profs zeiden dat het geen probleem is, want voetbal is voetbal. En wie weet, duurt bouwen gewoon iets langer, met een opzichter die soms voor Babylonische spraakverwarring zorgt.
‘U heeft kleine voeten’, zei ik tegen Michel, om iets te zeggen, toen we na een kennismaking op de Veluwe vanuit een tuinhuis terug naar het hotel wandelden. Hoezo, vroeg hij. Maat 40, is dat klein? Gelukkig lachte hij om die opmerking. Ontspanning is broodnodig, al leven we in een tijd dat menig grap niet meer kan. Een grap is gepast, om dat boze gezicht van Peter Bosz te laten ontspannen als hij weer eens verliest, en dat gebeurt de laatste weken vaker dan hij had verwacht. Een lach om de soms idiote discussie over het deels mislukte experiment van de VAR, of om dat ultraserieuze gedrag van supporters die denken dat voetbal het belangrijkste van de wereld is, of om die heiligverklaring van data in het voetbal.
Om terug te komen op drs. Vijfje, in de tijd dat vrijwel alle grappen nog konden: Evert weigert te voetballen, zeker nadat hij een schop tegen zijn schenen heeft gekregen, en nadat pa hem vruchteloos heeft uitgelegd wat hij moet doen om te scoren. Allemaal vergeefs. Evert gaat naar huis. Terwijl hij eindelijk pianospeelt, kruipt vader bij moeder in bed, met het voornemen een echte voetballer te maken. Waarna moeder zich hardop afvraagt hoe dat in hemelsnaam zou kunnen, met een vader met zo weinig talent.
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Geen column meer missen?
Volg uw favoriete columnisten via de app.