Een man uit Woudenberg werd deze week veroordeeld tot 4,5 jaar celstraf voor een meervoudige verkrachting. NUjij'ers waren verbaasd over de straf en vinden die zoals vaker te laag. Maar straft Nederland echt minder zwaar dan andere landen?
De 63-jarige man stond voor de rechter, omdat hij een meisje van zestien meerdere malen heeft verkracht. Hij kreeg een celstraf van 4,5 jaar, waar een maximumstraf van twaalf jaar mogelijk was. Uit het vonnis van de rechtbank blijkt dat de rechters de straf baseerden op straffen in vergelijkbare zaken.
Het uitgangspunt hierbij was een gevangenisstraf van 24 maanden bij een eenmalige verkrachting. Doordat het strafbare feit in deze zaak meerdere malen plaatsvond en het slachtoffer erg jong was, kwam de rechtbank uiteindelijk tot een straf van 4,5 jaar.
NUjij'ers waren verontwaardigd over deze straf en vonden deze erg laag. Het geluid over 'te lage straffen' in Nederland is vaker te horen. Er lijkt een beeld te bestaan dat Nederland minder zwaar straft, zeker in vergelijking met het buitenland.
Volgens Sven Brinkhoff, hoogleraar strafrecht aan de Universiteit van Amsterdam, strookt dit beeld niet met de werkelijke situatie en is Nederland over de gehele breedte van het strafrecht juist zwaarder gaan straffen.
"Dit komt deels door het aantal grote strafzaken van de afgelopen tijd, maar ook doordat er in de wet meer ruimte is gekomen voor hogere straffen", vertelt Brinkhoff. "Mede als gevolg daarvan is zichtbaar dat officieren van justitie zwaardere straffen eisen en rechters ook daadwerkelijk langere straffen opleggen."
Brinkhoff zegt dat de rechterlijke macht ook niet blind is voor de roep vanuit de maatschappij. "Officieren van justitie en rechters zijn niet ongevoelig voor de publieke opinie. Zij kijken ook naar het geluid dat te horen is in de samenleving."
"Enerzijds is het goed dat officieren van justitie en rechters niet los komen staan van wat er in de maatschappij speelt. Maar anderzijds is het ook belangrijk dat zij maatwerk blijven verrichten en per zaak kijken welke straf het meest passend is. Gelukkig zien we dat maatwerk leveren nog steeds gebeurt."
De laatste jaren wordt in Nederland dus vaker een zwaardere straf opgelegd. Volgens Pieter Verrest, hoogleraar strafrecht aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, is het daarnaast goed om te kijken naar de daadwerkelijke straf die een veroordeelde uitzit.
"Er kan een gevangenisstraf van dertig jaar opgelegd worden, maar het gaat er ook om hoelang iemand die straf daadwerkelijk uitzit. In Nederland is dat over het algemeen langer dan in omringende landen."
In Nederland werd in 2021 de Wet straffen en beschermen ingevoerd. Deze wetswijziging zorgt er bijvoorbeeld voor dat gedetineerden maximaal twee jaar eerder voorwaardelijk kunnen vrijkomen.
Over het algemeen kan een veroordeelde na twee derde van de straf vrijkomen, maar als er een zware gevangenisstraf is opgelegd, is dit dus anders. Wanneer je een straf van dertig jaar krijgt opgelegd, zit je minimaal 28 jaar vast.
Verrest benoemt dat dit echt verschilt met landen om ons heen. "In bijvoorbeeld België of Duitsland kun je na de helft van je straf al vrijkomen. Ook zijn er in deze landen strafkortingen te verdienen en kan een gevangenisstraf worden omgezet door de executierechter. In Nederland is dat allemaal niet het geval."
Hoewel er in Nederland dus niet minder zwaar gestraft wordt dan in omringende landen, blijft de beeldvorming bestaan dat Nederland niet zwaar genoeg straft.
Volgens Brinkhoff is het lastig te zeggen hoe dit gevoel kan worden weggenomen. "Voor slachtoffers en nabestaanden is een straf in sommige gevallen nooit zwaar genoeg. Dat gevoel kan doorsijpelen naar de rest van de samenleving."
Brinkhoff ziet hierin wel een rol voor de Nederlandse politiek. "Het zou helpen als zij zich minder uitspreken over de straffen in concrete zaken. We mogen erop vertrouwen dat de professionals die werkzaam zijn in het strafrecht straffen opleggen die passen bij die concrete zaak."
Source: Nu.nl algemeen