Dankzij een rijke eigenaar en uitgekiend beleid staat de bescheiden club woensdag tegenover Feyenoord in De Kuip. De Volkskrant spreekt de Nederlandse directeur Mark-Jan Fledderus over dit succes.
is voetbalverslaggever van de Volkskrant.
Het Stadio Giuseppe Sinigaglia is een stadion uit duizenden. Een feeëriek rechthoekje met 12.039 stoeltjes, gelegen aan het idyllische Comomeer met zijn omringende neoclassicistische villa’s, kastelen en landhuizen afgeschermd door beboste Alpenuitlopers waar de zon vaak tussendoor piept. Milaan is vlakbij, maar toch ver weg.
Deze sprookjesachtige omgeving gaat de plaatselijke voetbalclub Como 1907, decennialang spelend in de marge, woensdag inruilen voor een broeierige bak in rauw Rotterdam-Zuid waar ruim 50 duizend zielen meeblèren met hardcoremuziek.
De Nederlander Mark-Jan Fledderus, een van de directeuren bij de Italiaanse club, waarschuwde trainer Cesc Fàbregas al voor wat er komen gaat. Fledderus, oud-speler van Heerenveen, Groningen, Heracles en Roda, speelde vaak in De Kuip, zij het niet in Europees verband. ‘Maar Cesc is zelf ook altijd goed geïnformeerd, hoor. Hij weet ook dat Feyenoord goed is begonnen, en wist, toen ik hem vorige week sprak, al veel over de spelers.’
Tja, zo is Fàbregas, zo is iedereen bij Como tegenwoordig. De club ging door wanbeleid driemaal failliet in dertien jaar, maar tegenwoordig daagt het door uitgekiend beleid de Italiaanse top nadrukkelijk uit. ‘Dat we nu Champions League spelen had ik niet verwacht toen ze me 3,5 jaar geleden belden en nog dertiende in de Serie B stonden’, vertelt Fledderus.
Gezien de bescheiden geschiedenis, achterban en het stadionnetje is het een bizarre prestatie. Gezien het vermogen van de eigenaren, de Indonesische miljardairsfamilie Hartono (rijker dan rijk geworden in de kreteksigarettenindustrie) niet. Geen Serie A-club kan bogen op zo’n vermogende eigenaar. Maar die benadert dit project niet als een duur speeltje.
Fledderus: ‘Eerst wordt geïnvesteerd, daarna willen ze een return on investment realiseren.’ Onder meer door jonge spelers te ontwikkelen en goed door te verkopen en de marketing op een revolutionaire manier op te zetten. ‘Dat is een wezenlijk andere strategie dan die van veel traditionele topclubs.’
Como-voorzitter Mirwan Suwarso vergaarde internationale allure, een wereldomspannend netwerk en innovatieve topprofessionals om zich heen. De Franse oud-topspelers Thierry Henry en Raphaël Varane zijn aandeelhouders, alsmede de Spanjaard Fàbregas, maar Como heeft ook een onbekende Japanse verhuurmanager, een Welsh hoofd opleiding en de Nederlanders Barend Verkerk en Mark-Jan Fledderus op belangrijke posities geïnstalleerd.
Fledderus maakte na zijn profloopbaan snel carrière als technisch directeur bij Heracles en FC Groningen. Hij boekte relatief grote transferdeals, maar toen de sportieve resultaten ineens tegenvielen, volgden bedreigingen en ontslag bij Groningen. ‘Dat hakte erin, ik was geen tegenslag gewend.’
Fledderus dacht even te moeten wachten op een nieuwe kans, volgde cursussen en sprak met professionals om zichzelf te verbeteren. Como belde. Zijn transferresultaten waren opgevallen. Hij ging in gesprek, werd adviseur en een jaar later strategisch directeur. Hij helpt mee de selectie te componeren, maar kijkt ook naar samenwerkingen (met onder meer Ajax) en de toekomst. ‘Ik verdiep me momenteel onder meer in hoe we AI kunnen inzetten.’
Iedereen brengt zijn eigen netwerk en expertise mee. Door het spelersverleden van Henry, Varane en Fàbregas zijn de lijnen naar de Franse, Engelse en Spaanse voetbalbonden en topclubs, maar ook naar voetbalclub New York Red Bulls kort.
Er is daarnaast een samenwerking met Jamestown Analyticus, dat spelers beoordeelt via een ingenieus scoutingsysteem. Fledderus: ‘Maar de rating van Jamestown is een van de in totaal zeven stappen bij het in kaart brengen van spelers. Er volgen ook analyses van onder meer gedrag, achtergrond, tactische slimheid, fitheid.’
De voorbije drie jaar werd zo’n 350 miljoen euro uitgegeven aan nieuwe spelers, en voor ‘maar’ 150 miljoen verkocht. Elke aankoop moest uitgebreid door- en toegelicht worden. Spelers moeten passen bij de speelstijl zoals de club die heeft gedefinieerd aan de hand van vragen die Fledderus aan de clubleiding stelde. De uitkomst: bij Como willen ze geen catenaccio (sterk defensief spel), maar aanvalslust en entertainment.
En dus vloog de zittende trainer er drie jaar geleden uit en werd gekeken of de net bij het Onder 19-team begonnen Fàbregas niet kon worden doorgeschoven. Fledderus werd gevraagd de trainer te analyseren en adviseerde positief, dat deden anderen ook. Como promoveerde onder de Spanjaard naar de Serie A, eindigde daarna als tiende en haalde vorig seizoen Champions League-voetbal ten koste van de grootmachten AC Milan en Juventus. ‘Die clubs geven een stuk meer geld uit, en spelen ook in enorme stadions.’
Fledderus wijst op het type speler dat naar Como wordt gehaald: veelal jong, fit, slim en hongerig. Maar het is vooral de trainersstaf die in zijn optiek het verschil maakt. ‘Ze laten spelers verrassend snel presteren. Daarnaast worden we tactisch nooit afgetroefd, zijn we bijna altijd de baas op het veld. We voetballen zoals Cesc voetbalde: dominant, technisch vaardig, altijd de bal willen hebben, het tempo bepalen. Hij heeft ook een geweldige uitstraling, kan mensen meenemen, in het project laten geloven. Als hij belt naar een potentiële aankoop, zegt die speler haast nooit nee.’
Zelfs Nico Paz zwichtte voor de plannen van Como, hoewel hij wordt gezien als een van de grootste Argentijnse talenten en een contract had bij Real Madrid, waar hij al met het eerste had meegedaan. Como kocht twee jaar geleden voor 6 miljoen 50 procent van de rechten van de aanvallende middenvelder. Paz presteerde uitstekend.
Afgelopen zomer moest ook de overige 50 procent worden gekocht voor de lieve som van 60 miljoen euro, anders zou Real een terugkoopclausule activeren. Fledderus: ‘Het was een flink bedrag, al denken we dat hij inmiddels een grotere waarde vertegenwoordigt. Bijzondere speler: aan de bal een ouderwetse creatieve nummer 10, maar verdedigend heeft hij ook impact.’
Aanvoerder Lucas Da Cunha is Frans international geworden, ook doelman Jean Butez zat laatst op de bank bij Les Bleus. De Griekse spits Anastasios Douvikas speelde bij FC Utrecht, de net van een blessure herstelde Jayden Addai bij AZ, Assane Diao was een handtekening verwijderd van een overeenkomst met Feyenoord.
Como wil ook buiten het veld groeien en heeft daarvoor de uitstraling. Rond het meer kochten George Clooney, Madonna en Richard Branson een optrekje, tal van bekendheden vinden hun weg naar het stadion. Fledderus trof onder anderen acteurs Keira Knightley, Andrew Garfield, Hugh Grant en tal van NFL-spelers.
Omdat het stadion maar beperkt uitgebreid kan worden, huurt de club villa’s rond het stadion om sponsors, relaties en beroemdheden luxueus te ontvangen, inclusief privéjet, sommelier en sterrenkok. Het huidige shirt is populair, maar Como is van zins een eigen kledingmerk op te zetten en dat te exploiteren.
In Italië is er bijval voor de opmars van de underdog, die de gevestigde orde opschudt. Maar ook weerstand door de rijkdom van de eigenaar en de systematische aanpak. En natuurlijk doordat de grote acht clubs er een onverwachte concurrent bij hebben voor de Champions League-plaatsen.
Het is dringen in het kleine stadion. Supporters wordt gesommeerd niet meer dan drie wedstrijden te missen, anders komt hun seizoenkaart ter beschikking. Iets wat irritatie wekte bij de trouwe fans. De directie stelde dan weer de eigen plaatsen beschikbaar voor de eerste Champions League-wedstrijden aan de oudste supporters.
Fledderus, die in een appartement in het centrum woont op vijf minuten van het meer, vliegt op en neer naar Rotterdam voor Feyenoord-Como, ook al is zijn gezin uitgerekend deze week over vanuit Eelderwolde. Papa moet werken, maar klaagt niet. ‘Ik knijp mezelf nog weleens in mijn arm. Dit project is wel ultiem om middenin te zitten.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant