Het Zeehondencentrum Pieterburen moet mogelijk zijn deuren sluiten vanwege financiële problemen. Een sluiting zal plaatsvinden in een periode waarin veel zeehonden ziek worden. Daardoor zouden acuut zeventig zeehonden in levensgevaar komen. Ook zou een belangrijk onderzoek naar stervende zeehondenpups tot stilstand komen.
Het Zeehondencentrum, een stichting die sinds 1971 bestaat, vraagt mogelijk binnen twee weken faillissement aan. De verhuizing van het centrum van Pieterburen naar het Groningse dorp Lauwersoog bracht onvoorziene kosten met zich mee. Daarnaast hebben de gemeente en de provincie laten weten geen financiële bijdrage meer te willen leveren aan het centrum.
"Omdat we het centrum als gezamenlijk project hebben ontwikkeld en zij er nauw bij betrokken waren, hadden we deze beslissing niet zien aankomen", schrijft directeur Bas Wemmenhove op de website van het zorgcentrum. "We zijn geschokt en verdrietig." Inmiddels hebben donaties en een crowdfundingactie al 300.000 euro opgeleverd voor de stichting. Een woordvoerder van het centrum noemt die opbrengst "hoopvol", maar kan nog niet zeggen of het centrum hierdoor langer openblijft, ondanks dat "alles op alles" wordt gezet.
Door een gedwongen sluiting van het centrum zouden in de komende maanden mogelijk zeventig zeehonden in gevaar komen. De helft daarvan is pasgeboren. Het Zeehondencentrum zal namelijk sluiten voordat het pupseizoen van de grijze zeehond - een van de twee zeehondensoorten in Nederland - in november begint.
Daarnaast worden ook veel zeehonden ziek in de herfst en winter. "Die dieren kunnen we straks geen opvang bieden", vertelt Emmy Venema, strandingscoördinator bij het centrum, aan NU.nl. Ook na het pupseizoen zullen veel hulpbehoevende zeehonden het niet redden. "Ik ben bang dat een hoop dieren een noodlottige toekomst tegemoetgaan."
Het Zeehondencentrum Pieterburen is een belangrijke opvanglocatie voor zeehonden in nood, waar de dieren kunnen herstellen en worden voorbereid op hun terugkeer naar de natuur. De twee andere opvangcentra, Ecomare op Texel en A Seal in Stellendam, hebben ruimte voor uiterlijk twintig tot dertig dieren. "Die zitten in het pupseizoen al snel vol", legt Venema uit.
Het komt regelmatig voor dat zeehonden in de problemen komen op de stranden langs de Noordzeekust. Vaak is dat het gevolg van menselijk handelen. "Mensen blijven nog steeds niet van zeehonden af", zegt Venema. "Mensen vinden ze schattig en maken selfies met ze. Of ze vinden ze zielig omdat ze door hun moeder zijn achtergelaten, waarna ze de dieren oppakken en verplaatsen."
Maar een zeehondenpup ligt alleen op het strand omdat zijn moeder aan het jagen is. De pup wacht dus op de terugkeer van zijn moeder. Als de moeder terugkomt en er mensen bij de pup staan, schrikt dat haar af.
Als gevolg van dit soort verstoringen, maar ook door ziektes en verwondingen, melden mensen zeehonden bij een opvanglocatie aan. "Binnenkort zal ik tegen melders moeten zeggen: ik kan niets meer voor je betekenen. Dat gaat er bij mij heel moeilijk in", vertelt Venema.
Sophie Brasseur, zeebioloog aan Wageningen University & Research, vindt het heel droevig dat er abrupt een einde kan komen aan het levenswerk van de zeehondenverzorgers in Pieterburen. "Maar het probleem rondom zeehonden is veel groter dan het aantal dieren dat een opvangcentrum kan opvangen", benadrukt ze. "Bijna geen enkele gewone zeehondenpup overleeft het."
De gewone zeehond is, naast de grijze zeehond, een van de twee zeehondensoorten die in de Waddenzee voorkomen. Met de gewone zeehond gaat het in de natuur dus slecht. "Met alleen opvang red je deze grote populatie niet", vervolgt Brasseur. "Daarvoor moet je de natuur als geheel beter beschermen. En daarom moet je begrijpen waar het in de natuur fout gaat."
Extra pijnlijk is dat het Zeehondencentrum Pieterburen zich juist met dat vraagstuk bezighield. Naast het opvangen van zeehonden vervult het centrum, dat ook open is voor publiek, een onderzoeksrol. De afgelopen tijd werkte het centrum samen met de Universiteit Utrecht en het Wereld Natuur Fonds (WWF) aan een onderzoek naar het hoge sterftecijfer onder gewone zeehonden.
"Dit onderzoek loopt nu stuk", zegt Venema. "Binnen twee maanden na de geboorte van de pups gaat het mis. Het onderzoek is belangrijk voor de Waddenzee. De zeehond is het grootste roofdier: het hele ecosysteem hangt ervanaf."
Een van de veronderstellingen is dat jonge gewone zeehonden worden opgegeten door grijze zeehonden. Dat fenomeen is meermaals opgemerkt op het Duitse eiland Helgoland. Maar er is nog overtuigender bewijs nodig voordat er iets aan kan worden gedaan.
Het naderende faillissement van het Zeehondencentrum Pieterburen is een klap voor de vele vrijwilligers die zich inzetten voor de zeehondenopvang. Toch heeft de stichting altijd veel betekend voor het welzijn van de zeehondenpopulatie in Nederland. "Wij zijn opgericht nadat de jacht op zeehonden in Nederland was gestopt", vertelt Venema. "De drie zeehondenopvangcentra in Nederland hebben ervoor gezorgd dat de populatie weer een boost heeft gekregen."
In de verklaring erkent het centrum ook de eigen verantwoordelijkheid voor een faillissement. "Achteraf zijn we mogelijk te optimistisch geweest over de bezoekersontwikkeling en het tijdig opvangen van tegenvallers."
Source: Nu.nl algemeen