Rusland heeft de aanvallen op de Oekraïense hoofdstad Kyiv sinds deze zomer flink opgevoerd. Nu zijn ook de bruggen tussen het oosten en westen van de stad doelwit, zien ook Nederlanders. "De nachten worden steeds onderbroken door explosies."
"Een van die aanvallen op de bruggen heb ik zelf zien gebeuren. Ik stond op een ponton in de rivier, enkele honderden meters verderop. Het ging wel heel snel", zegt de Nederlander Bas Schuiling, die in Kyiv woont. Hij stond op dat moment klaar om drones die Kyiv bedreigen neer te schieten.
Schuiling vertelde deze zomer aan NU.nl dat hij zich als vrijwilliger heeft gemeld bij een soort Oekraïense burgerwacht. Hij draait een paar keer per maand een dienst van 24 uur, waarbij hij met een paar anderen op een ponton in de rivier de lucht afspeurt naar Russische drones.
De drones die de laatste tijd aanvliegen, zijn veel sneller dan die van enkele maanden geleden. Met het ouderwetse luchtafweermachinegeweer dat de burgerwacht mag gebruiken, zijn die heel lastig te raken. "Wat ook is veranderd: voorheen kon je in zo'n dienst van 24 uur overdag bijslapen. Nu gaat het eigenlijk de hele dag door."
De bruggen zijn economisch van groot belang. In de wijken ten oosten van de rivier wonen veel mensen die elke dag met de metro de brug oversteken om aan de westkant te gaan werken. Daar zijn veel kantoren en ligt ook het centrum van Kyiv. De metrolijn die bovengronds over de brug loopt, wordt tegenwoordig meteen stilgezet bij een nieuwe dreiging.
Door de vele luchtalarmen is het forensenverkeer flink ontregeld. Dat levert economische schade op. Die schade zal niet te overzien zijn als de bruggen echt worden vernietigd, iets wat volgens deskundigen overigens niet zo makkelijk is. Gebouwen zijn wat dat betreft makkelijker uit te schakelen. Vrij recent werd bijvoorbeeld een datacentrum in Kyiv geraakt. Het gebouw is deels verwoest en voor de rest dichtgetimmerd.
Het staat aan de overkant van een hotel dat de afgelopen jaren meerdere gebouwen in de directe omgeving heeft zien verdwijnen. Receptioniste Anastasia had dienst toen de snelle, meterslange drone insloeg. "Het was doodeng. Een enorme klap, mijn handen bleven trillen. Ik zag één dode vrouw." Daarna hielp ze hotelgasten naar de schuilkelder. Ze is niet bang dat het hotel zelf doelwit wordt, maar "wel zou onze gevel met al dat panoramische glas uit elkaar kunnen spatten."
Ook deze week sloeg in de wijk naast het hotel weer een drone in. Een bouwmarkt werd geraakt, waarbij twee doden vielen. Ter plekke kon deze verslaggever toen niet constateren of de bouwmarkt het doelwit was of dat het eigenlijk ging om de loodsen in de buurt, die al eerder zijn geraakt omdat Rusland er militaire activiteiten vermoedt. Veel inwoners van Kyiv zijn bang dat dit soort aanvallen alleen nog maar verder zullen worden opgevoerd.
Ook zaterdagmiddag is het weer raak. De luchtafweer knalt boven de hoofden van de mensen die net de populaire boekhandel Readeat willen binnengaan. De winkel wordt meteen ontruimd en gaat op slot. Klanten moeten op zoek naar een schuilkelder of een parkeergarage.
Een andere Anastasia staat buiten met een vriendin naar een kleine wolk te kijken die zich hoog boven haar vormt, het gevolg van de keiharde knal van de luchtafweer. "Dit is ons leven nu", zegt ze met emotie in haar stem. Ze wil nog wel in Kyiv blijven, zolang haar eigen huis niet wordt geraakt. "Als dat ooit gebeurt - en ik overleef het - dan pas zal ik overwegen om de stad te verlaten."
Wie daar met de winter in aantocht al over nadenkt, is Schuiling. "We hebben net een 'khata' gehuurd, een buitenhuisje op zo'n 80 kilometer van Kyiv." Met 'we' bedoelt hij zichzelf, zijn Oekraïense vrouw en hun twee katten.
"Ik maak mij vooral zorgen over de watervoorziening en specifiek het rioolsysteem. Als straks de rioolzuivering wordt geraakt en ze weten het uit te schakelen, hebben we een heel groot probleem. Dus als hier een nog grotere pleuris uitbreekt en de halve stad een buitenhuisje wil, dan hebben wij dat in ieder geval."
Schuiling draagt sinds kort op straat zoveel mogelijk een tourniquet bij zich, een soort spanband om een slagaderlijke bloeding mee te stoppen. "Ik weet niet of de rest van Europa wel goed begrijpt wat er gebeurt als de stad echt onleefbaar wordt. Dan zul je een vluchtelingenstroom krijgen waar niemand op berekend is."
Ondertussen zijn er ook Nederlanders die er ondanks de gevaren bewust voor kiezen om in Kyiv te verblijven. Joël Eijlders (19) uit Leusden is bezig met een tussenjaar. Hij logeert een tijdje bij een Oekraïense vriendin van zijn familie ("Anna, mijn Oekraïense oma") in een appartementencomplex op de oostoever. Hij heeft daarom last van de dreiging rond de bruggen.
"Ik kom soms bij het metrostation en dan rijdt de metro niet de brug over als het luchtalarm gaat. Dat kan tien minuten duren, maar ook tien uur. Ook het autoverkeer loopt vaak vast."
Hij heeft al meerdere inslagen van dichtbij meegemaakt. "Ik slaap vaak slecht, net als iedereen hier. Je nachten worden steeds onderbroken door explosies."
Toch vindt hij de situatie in Kyiv geen reden om eerder naar Nederland terug te gaan. "Ik vind het een mooie stad met fijne mensen. Mijn ouders zijn soms wel ongerust, maar mijn moeder en zus zijn hier ook al eens tijdens de oorlog op bezoek geweest."
Hij kan zich vinden in het motto van Anna, die bij elke aanval denkt: "Niet vandaag, niet voor ons."
Source: Nu.nl algemeen