is journalist en documentairemaker.
De koning was euforisch. ‘We hebben heel goede gesprekken gevoerd’, zei Willem-Alexander afgelopen april nadat hij en zijn vrouw een nachtje hadden mogen logeren in het Witte Huis. Tijdens het staatsbanket hadden ze wel drie uur rechtstreeks met president Donald Trump kunnen praten.
De koning, zijn vrouw en ook premier Rob Jetten hadden tijdens hun bezoek aan Washington de Nederlandse standpunten helder kunnen overbrengen. Een controversieel bezoek misschien, ten tijde van de Iran-oorlog, maar toch goed voor het Nederlands belang, hoorde je zeggen.
Zouden ze het nog over het Strafhof hebben gehad? Het in Den Haag gevestigde Internationaal Strafhof (ICC), dat afgelopen vrijdag door de regering van gastheer Trump ‘een schurkenhof’ werd genoemd.
Trumps ministerie van Buitenlandse Zaken kondigde aan binnen zes maanden alle transacties met het hof en zijn medewerkers te zullen verbieden. Een bank als ABN Amro moet dan al hun rekeningen sluiten, anders gaat de bank zelf op de Amerikaanse zwarte lijst.
Creditcards van aanklagers en medewerkers zullen niet meer werken. Stafleden kunnen geen hotels meer boeken, geen Ubers meer bestellen. Alsof de onderzoekers en aanklagers nu zelf de oorlogsmisdadigers zijn, die het ICC probeert op te sporen. Trumps doel: het hof slopen, zodat zijn vrienden in Israël en Rusland niet vervolgd zullen worden voor oorlogsmisdaden.
Het heeft iets aandoenlijks. Dat oer-Hollandse vertrouwen in het overlegmodel, een kopje koffie, aan tafel! Denk aan overste Thom Karremans die met de Bosnisch-Servische generaal Ratko Mladic nog een wijntje dronk in de hotellobby op 11 juli 1995, aan de vooravond van de genocide in Srebrenica. Het gaat-u-maar-rustig-slapen voor 10 mei 1940. We polderen ons er wel uit. Dat idee.
De Nederlandse diplomatie lijkt maar niet te kunnen wennen aan de vaststelling dat in tijden van Trump, Benjamin Netanyahu en Vladimir Poetin neutraliteit een illusie is. Sinds het nieuws over de Amerikaanse strafcampagne tegen het strafhof vrijdag bekend werd, heeft de regering-Jetten niet eens de Amerikaanse ambassadeur op het matje geroepen.
Ook niet over de beslissing van Trump op dezelfde avond om direct 300 duizend ton Russische diesel te kopen, zodat de brandstofprijs in Amerika voor de tussentijdse verkiezingen niet zo vervelend hoog staat. Een flagrante overtreding van westers sanctiebeleid sinds de Russische inval in Oekraïne. ‘Een cadeautje voor Poetin’, noemde de Oekraïense president Volodymyr Zelensky die beslissing. Ondanks de oliedeal met Trump vuurde Poetin de volgende dag gewoon zijn dodelijke rakettenregen af op Kyiv. Niks polderen.
‘Wat absoluut geen optie is, is niets doen’, zei hoogleraar internationaal strafrecht Marieke de Hoon afgelopen vrijdag bij Nieuwsuur. ‘Amerika zal alleen maar verder gaan. Dus je moet ervoor zorgen dat je maatregelen neemt die indruk maken.’ Ze had het over de sancties tegen het Hof, die Nederland samen met andere Europese lidstaten zou kunnen ondervangen. Bijvoorbeeld door de lidstaten de salarissen van ICC-personeel te laten betalen. Een schaduwvloot tegen de Amerikanen.
‘Het is tijd voor Nederland om zich te vermannen’, schreef Bas Heijne in Politico en NRC. Het was 2014, en Poetins leger had net de MH17 met 193 passagiers boven Oekraïne neergehaald. Premier Mark Rutte bleef daarna net zo voorzichtig tegen Poetin als nu als secretaris-generaal van de Navo tegen Trump. Als een konijn in de koplampen.
Man-up, zoals de Amerikanen zeggen. Het Zweeds Nobelcomité deed het afgelopen vrijdag wel door de Nobelprijs voor de Vrede toe te kennen aan de Zuid-Afrikaanse ICC-rechter Navi Pillay, ‘als een waarschuwing aan degenen die het internationale rechtssysteem willen ondermijnen’. Pillay verdedigde Nelson Mandela tijdens de apartheid in haar thuisland en sprak als hoofd van een VN-onderzoekscommissie over ‘genocide’ in Gaza.
Zuid-Afrika deed het door Israël bij het Internationale Gerechtshof in Den Haag aan te klagen wegens schending van het Genocideverdrag. Zuid-Afrika betaalde een hoge prijs. De Zuid-Afrikaanse ambassadeur in Washington werd verbannen, de Amerikaanse miljoenensteun voor aidsbestrijding opgezegd, en Zuid-Afrika werd zelf beschuldigd van genocide. Maar de zaak in Den Haag hield stand.
Een collegajournalist op Cuba bekende onlangs dat hij ook weleens moe wordt van de verzetsretoriek van zijn regering tegen Amerika. Misschien moesten de machthebbers in Havana het toch maar eens op een akkoordje gooien met Washington en het socialisme laten varen, vond hij. Na 67 jaar. Er viel een korte stilte. Toen vroeg hij: ‘Hoe lang hebben jullie eigenlijk stand gehouden tegen de Duitsers?’
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant