is natuurkundige en oud-politicus.
Van de vele eigenschappen, goede en slechte, die een politicus succesvol maken, is er eentje doorslaggevend. Dat is de allesverzengende ambitie om elke zaal te veroveren, het publiek voor je te winnen. Het maakt daarbij niets uit of het een congres met duizenden mensen, een tv-studio of een huiskamer met vier toehoorders is. Ieder gezelschap vraagt de totale overgave.
Totale euforie maakt zich van je meester als de missie slaagt. Zijn de toehoorders niet overtuigd, dan voelt dat als het einde van de wereld. Je kunt nog zo’n gewiekste debater, goede strateeg of bewonderde dossiervreter zijn, de politicus die na afloop relativerend de schouders ophaalt of het publiek de schuld geeft van het falen, redt het uiteindelijk niet.
Over onze columns
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Pedro Sánchez werd in 2016 na zwakke verkiezingsresultaten door zijn eigen partijtop tot aftreden gedwongen. Hij liet het er niet bij zitten, toerde maandenlang in een oud autootje door heel Spanje en veroverde zaaltje voor zaaltje de harten van de partijleden terug. In mei 2017 herkozen zij hem tot partijleider en in juni 2018 werd hij premier van Spanje.
Bill Clinton begon in 1992 vanuit een kansloze positie zijn presidentscampagne, maar trok langs alle gymzalen van New Hampshire, luisterde naar iedere kiezer, antwoordde elke vragensteller, schudde elke hand en legde daarmee de basis voor zijn verkiezing tot 42ste president van de Verenigde Staten.
Enige jaren geleden dommelde ik wat weg tijdens een politiek congres in Rome. Op het podium vond een obligaat debatje plaats waarin de mindere goden hun voorbereide antwoorden op vooraf afgestemde vragen afdraaiden. Een pauzenummer in afwachting van de grote speech. De halflege zaal was vooral met elkaar bezig.
Een jonge Franse politicus in het panel was echter niet van plan zich te schikken in een bijrolletje. Hij wachtte nauwelijks op de vraag en begon een gepassioneerd betoog waarin hij solidariteit met Oekraïne verbond met de sociale strijd voor rechtvaardigheid in Europa. Bloemrijk verhalend, afgewisseld met gesticulerende stemverheffing en slim gebruikmakend van de Engelse én Franse taal, wierp hij een overdonderende hoeveelheid energie de zaal in. Mensen keken op van hun telefoon, iedereen zat rechtop. De zaal ontplofte tegen het eind van zijn betoog in donderend applaus.
Sociaaldemocraat Raphaël Glucksmann is inmiddels verwikkeld in de belangrijkste Europese verkiezing van dit decennium, die voor het Franse presidentschap. De Franse politiek zit muurvast, de overheidsfinanciën zijn lekgeslagen, de staatsrente is hoger dan tijdens de eurocrisis en de straten staan – letterlijk – in brand.
In de peilingen strijdt de extreemlinkse Jean-Luc Mélenchon met de extreemrechtse Marine Le Pen om de koppositie. Als zich daar geen gematigd politicus tussen weet te manoeuvreren, gaan die twee, beiden met onverholen Russische sympathieën en een diep anti-Europese houding, uitmaken wie de volgende president wordt van kernwapenmacht Frankrijk, de tweede economie van de EU.
Glucksmann is te jong, te elitair en te zachtaardig om een kans te maken tegen de straatvechters, zo luidt de communis opinio onder politieke duiders. Wellicht. Zijn winst is allerminst plausibel. Hij moet van ver komen en heeft formidabele tegenstanders. Maar Glucksmann bezit wel die ene cruciale eigenschap. Dat kan een groot verschil maken.
Zie hoe Andy Burnham in het Verenigd Koninkrijk de onstuitbare opkomst van extreemrechts heeft weten te keren. Zelfde partij en vrijwel hetzelfde beleid als zijn voorganger, Keir Starmer. Maar waar Starmer bij zijn optredens schichtig naar de uitgang keek, alsof hij het liefst wilde ontsnappen, vreet Burnham elke zaal op. Zijn speech op het recente Labour-congres deed denken aan Tony Blair in zijn beste dagen, maar dan beter. Waar Blair oratorisch hoog boven de zaal het publiek beroerde, dompelt Burnham zich kwetsbaar maar overtuigend onder in zijn gehoor.
Iemand die ons begrijpt, hoor je veel Engelsen denken. Dat is hoognodig want smachtend naar zo’n politicus hadden velen zich al tot de extremist Nigel Farage gewend.
De gematigde politiek staat overal in de wereld onder druk van de flanken. Vooral van rechts. Daar bevindt zich momenteel de meeste politieke energie. De veelgehoorde analyse is dat het midden resultaten moet boeken om weer kiezers te winnen. Dat is een cirkelredenering, want om resultaten te kunnen leveren, moeten kiezers eerst overtuigd worden. Het politieke centrum heeft dus vooral dringend behoefte aan overtuigende politici. Ik kijk met spanning naar Glucksmann.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant