Niet alles overtuigde op de openingsavond van Musica Sacra in Maastricht, maar de hoogtepunten waren indrukwekkend. Vooral het slotconcert van Philzuid onder chef-dirigent Duncan Ward maakte grote indruk.
schrijft voor de Volkskrant over hedendaagse muziek.
Als er iemand in extase is, vrijdagavond in Maastricht, dan is het pianist Anthony Romaniuk wel. Onder de preekstoel staat de Steinwayvleugel, in alle stilte nog. Met gesloten ogen buigt de Australiër zich diep over de piano.
Aan de ene kant proef je de concentratie, maar tegelijkertijd voelt het alsof er een vleugje theater in het spel is. Het is de openingsavond van festival Musica Sacra, in de Sint Janskerk op het Vrijthof. Het thema dit jaar: ‘Extase’.
Romaniuks techniek is feilloos: zijn vingers bezitten kracht en finesse. Die vingers beginnen met een vroeg werk van Olivier Messiaen: Chant d’extase dans un paysage triste (1928), dat overgaat in een eigen, wat meer poppy werk. Het is een apart contrast en je vraagt je af of deze aaneenrijging echt nodig is.
In zijn Zes bagatellen laat Ludwig van Beethoven de pianist soms op de lage toetsen hameren. Door de tien seconden durende galm van de Sint Janskerk mis je wat er in de discant gebeurt. Het helpt niet mee dat Romaniuk gretig gebruikmaakt van rubatospel en dynamische contrasten. Zijn Beethoven voelt daardoor wat ongrijpbaar en neigt soms naar het sentimentele.
Het minimalistische Phrygian Gates van de Amerikaanse componist John Adams klinkt wat dat betreft veel beter. Het kolossale werk is ritmisch, met Amerikaanse flair en verrassende wendingen – het lijkt de Australiër op het lijf geschreven.
Aan de overkant van het plein, in het Theater aan het Vrijthof, etaleert orkest Philzuid een massief brok intensiteit uit de vroege 20ste eeuw. De Valses nobles et sentimentales (1911) van Maurice Ravel zijn sensueel, het Eerste vioolconcert (1916) van Karol Szymanowski is uitzinnig, Le poème de l’extase (1908) van Alexander Skrjabin leidt tot een erotische climax.
Ravels acht walsen beginnen met knallende accenten. In twintig maten tijd laat chef-dirigent Duncan Ward Philzuid zinderend articuleren. Fortissimo, sforzando, staccato hier, een boogje daar. Accenten springen als paddenstoelen uit de grond: groot of klein, soms rond, soms spits.
Zulke pittige passages fascineren net iets meer dan de zwoelere gedeelten, waar zulke spanning minder goed voelbaar is.
Daar is Sylvia Huang, de gevierde Belgische violist die tevens concertmeester is van het Symfonisch Orkest van De Munt in Brussel. Zij soleert in Szymanowski’s Eerste vioolconcert, een van de eerste modernistische vioolconcerten.
Huang zweeft regelmatig hoog boven de notenbalk. In die hoogte is haar vibrato perfect gedoseerd en haar toon zuiver en stabiel. Haar spel ademt rust. In de slotcadens mag de solist diens virtuositeit demonstreren, maar Huang speelt hem mooi en muzikaal, met lange adempauzes tussen de zinnen.
Er is een scherpe interactie tussen solist en orkest, al blaast Philzuid Huang hier en daar omver. Dat is jammer. Geregeld wordt haar toon opgeslokt door het orkest; niet alleen bij de luidste passages, maar ook bij de wat gematigdere tutti’s. Philzuid is dan ook wel op dreef vanavond: in Skrjabins Poème de l’extase kunnen ze zowel dansen en glijden als furieus ronken. En wat klinken die hoorns goed!
Klassiek
★★★★☆
Door Anthony Romaniuk, Philzuid en Sylvia Huang, 18/9, div. locaties, Maastricht.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant