Home

Boek van de broer van prinses Diana laat oude controverses uit het Britse Koninklijk Huis herleven

Prinses Diana De toenmalige kroonprins, nu koning, Charles, klonk „nerveus opgetogen” over de dood van zijn ex Diana, schrijft haar broer Charles Spencer. In sommige opzichten lijken haar ervaringen op die van haar zoon Harry en zijn echtgenote Meghan, zegt Spencer.

Prinses Diana in 1996.

Ongemakkelijke tijden herleven voor de Britse koning Charles. Volgend jaar is het dertig jaar geleden dat zijn ex Diana Spencer overleed, door een auto-ongeluk in Parijs na achtervolging door paparazzi. Haar jongere broer, graaf Charles Spencer, zag het als aanleiding voor een boek over haar leven: Zwanenzang. Diana, mijn zus.

Al dagen zorgt die publicatie voor chocoladeletterkoppen en speculeerspektakel in de Britse media. Maandag werd het boek beschikbaar gesteld aan de media en dinsdag ligt het wereldwijd in de winkels.

Kleine feitjes uit het boek schetsen een beeld van de huidige Britse koning als opgewonden standje. Bijvoorbeeld de anekdote dat „een hoveling” bij zijn moeder koningin Elizabeth II had geklaagd dat de kroonprins kwaad was geworden na een berisping. Maak je geen zorgen, had de koningin volgens Spencer gezegd: „Hij was zelfs boos toen ik hem het alfabet leerde.”

Serieuzer aantijgingen zorgden voor echte opwinding. Zozeer dat het paleis en de woordvoering van koning Charles zich genoodzaakt zagen af te wijken van hun stelregel „never complain, never explain”. Nooit klagen en vooral nooit toelichting geven, dat leidt er alleen maar toe dat leden van het Koninklijk Huis verstrikt raken in publieke discussies. Drie anekdotes uit het boek pakken pijnlijk uit voor het Koninklijk Huis.

1Ruzie over de uitvaart van Diana

In de voorbereiding van de uitvaart, in september 1997, trad Charles Spencer namens Diana’s familie op. Hij wilde niet dat William en Harry, de zoons van kroonprins Charles en Diana, in de rouwstoet achter haar kist hoefden te lopen. De kroonprins wilde dat wel en belde hem op. „Geloof me”, had Charles volgens Spencer gesist. „We zullen haar snel genoeg zijn vergeten.” Eerder had de prins volgens hem „nerveus opgetogen” geklonken over Diana’s dood.

Deze verwijten lokten de vraag uit of koning Charles zulke dingen echt gezegd zou hebben. Het paleis reageerde scherp, vorige week. Broederlijk verdriet kan „gezond verstand vertroebelen, beoordelingsvermogen aantasten en herinneringen kleuren op een manier die voor anderen niet herkenbaar is”.

Afgelopen weekend zei Charles Spencer in een interview met de BBC dat hij zeker wist dat het zo gezegd was. „Ik heb Charles twee keer in mijn leven aan de telefoon gehad en ik was hyperalert. Dit is wat hij zei.” Maar de opmerkingen zijn niet te verifiëren.

Spencers suggestie dat Charles blij was met Diana’s dood omdat het de weg vrijmaakte om met zijn huidige vrouw Camilla Parker Bowles te trouwen, blijft in de lucht hangen. Het verwijt komt na jaren waarin Camilla haar best deed haar reputatie bij de Britse bevolking te verbeteren – zij werd in de jaren negentig gezien als belangrijkste oorzaak voor het stranden van het huwelijk van Charles en Diana.

2Diana’s relatie met de media

In het boek beschrijft Spencer „Diana’s onmogelijke relatie met de media”. De Britse media en hun eigenaren „harkten geld binnen ten koste van Diana, ook al leed zij daar vreselijk onder”.

Vanaf dinsdag ligt het boek van Charles Spencer in de winkel.

Dit is op zich geen nieuws, ook dertig jaar geleden vervloekte Charles Spencer de tabloidpers al. Die „was er altijd vurig op uit geweest haar ten val te brengen”, zei hij tijdens haar uitvaart. „Haar goede bedoelingen werden bespot.” Na de scheiding met Charles in 1996 had ze haar vrijheid terug, maar „dat ging ten koste van haar veiligheid”, schrijft hij.

Hier loopt een parallel met de discussie over de beveiliging van zijn neef Harry en diens vrouw Meghan, die de afgelopen zomer zijn terugverhuisd naar het Verenigd Koninkrijk vanuit de Verenigde Staten. Harry voert al jaren allerlei procedures tegen de tabloids omdat ze inbreuk op zijn privacy zouden maken. Ook maakt hij al jaren een punt van zijn beveiliging. Hij stapte naar de rechter omdat hij geen politiebeveiliging kreeg in het VK. Nu ze weer in Engeland wonen, zou dat besluit heroverwogen worden. Ze hebben hun twee kinderen al van school laten verhuizen, omdat hun veiligheid niet kon worden gegarandeerd.

Spencer trekt de vergelijking tussen Diana en haar zoon niet in het boek, maar tegen de BBC zei hij dat hij zich zorgen maakt over de veiligheid van Harry en Meghan. De berichtgeving over hen kan „heel onaangenaam zijn”, zei hij, en journalisten „zouden lering moeten trekken uit Diana’s voorbeeld”. Zij was gevoelig voor alle kritiek in de media, zei hij. „Het is jammer om daar nu de echo’s van te zien.”

3Aanbod om Diana’s titels terug te geven

Koningin Elizabeth bood aan Diana haar koninklijke titels terug te geven, schrijft Spencer. Door de scheiding was ze die kwijtgeraakt, maar op de dag van haar uitvaart kwam de privésecretaris van de koningin met het aanbod van herstel. Spencer wees dat af, al wist hij hoe gekwetst Diana was geweest dat ze haar titels was kwijt geraakt. Later twijfelde hij. „Misschien zouden haar zonen dit gebaar naar hun moeder van hun grootmoeder van vaderskant wel hebben gewaardeerd.”

Koninklijke titels – voor koning Charles liggen die gevoelig omdat hij vorig jaar zijn broer Andrew zijn titels en onderscheidingen afnam. Er loopt politieonderzoek naar hem, hij wordt verdacht van wangedrag in een openbaar ambt. Ook over Andrew schrijft Spencer herinneringen op die niet te verifiëren zijn, maar die de reputatie van Andrew als feestbeest en vrouwenversierder bevestigen. Zo gaf hij een wild feest toen hij 21 jaar werd. Jaren eerder zat Spencer naast hem bij een kerkdienst, waar Andrew „met theatrale overdrijving zijn wenkbrauwen optrok toen de priester sprak over de baarmoeder van de maagd”.

Spencers observaties en aantijgingen blijven in de lucht hangen. Na de eerste felle reactie van het paleis is het onwaarschijnlijk dat Charles opnieuw reageert. Voor Spencer was dit alles wat hij over Diana had willen vertellen, zei hij tegen de BBC. Vanaf nu geeft hij geen toelichtingen meer aan de media.

Maak NRC jouw voorkeursbron op Google

Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten.Meer informatie

Lees meer

Source: NRC

Previous

Next