Ondergrondse ontploffingen van Noord-Koreaanse kernbommen hebben geleid tot aardbevingen die jarenlang doorgingen na de laatste test, concludeert een team van Chinese en Zuid-Koreaanse onderzoekers.
Dat de bodem direct na een ondergrondse kernbomexplosie gaat trillen, is logisch, maar bij een test in Noord-Korea ontstond een opmerkelijke geologische kettingreactie die jarenlang doorging. Dit blijkt uit recent verschenen onderzoek in het vakblad Science.
Het onheil geschiedde bij Mount Mantap, in het noordoosten van het land. Hier testte het regime in een gangenstelsel tussen 2006 en 2017 zes kernbommen. Bij de laatste proef stortte het tunnelcomplex in.
Noord-Korea zweeg over de gebeurtenissen, maar de omringende landen konden de ontploffende kernbommen duidelijk zien op een seismograaf. Via radarsatellieten was de instortende berg gespot.
Het nucleaire programma heeft de onderliggende tektonische platen flink verstoord, blijkt uit de studie van onder meer de universiteit van Chengdu. Mount Mantap ligt boven grote breuken in de aardkorst: na de laatste explosie ontstond een alsmaar sterker wordende golf van aardbevingen langs deze breuklijnen, die tot aan de laatste meting in 2025 voortduurde.
De trillingen bereikten soms een sterkte van ruim 3 op de schaal van Richter, vergelijkbaar met de zwaarste aardbevingen in Groningen.
Omdat Noord-Korea een zeer ontoegankelijk land is voor buitenstaanders, moesten de onderzoekers het doen met speurwerk op afstand. Met een netwerk van seismografen die op 80 tot 200 kilometer van de berg stonden, konden ze de sterkte en locatie van de bevingen vaststellen.
Een losstaande seismograaf meet de sterkte en afstand tot een aardbeving, maar geeft niet aan uit welke richting die kwam. Er is dus een cirkel van mogelijke locaties. Met meerdere, verspreide seismografen kun je hun cirkels laten kruisen, en zo de oorsprong van de beving achterhalen.
De resultaten van de nieuwe studie ‘zien er plausibel uit’, reageert Bernd Andeweg, universitair docent geologie aan de VU. ‘Er kunnen sowieso af en toe lichte aardbevingen voorkomen in zo’n gebied, maar je ziet dat ze zich na 2017 verzamelen rond de breuklijnen.’
‘De platen staan onder spanning tegen elkaar aan, een verstoring zoals een explosie kan zorgen dat ze gaan glijden’, legt hij uit. ‘Dit toont weer dat ingrijpen van de mens de ondergrondse spanning kan beïnvloeden, zoals ook is gebeurd bij de gaswinning in Groningen.’
‘In Oklahoma in de VS hebben we iets vergelijkbaars gezien. Bij oliewinning werd afvalwater diep in de grond gepompt, wat een vlek van aardbevingen creëerde die zich bleef verspreiden.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant