Lezersbrieven U schreef ons over AI bij politici, Trumps politieke agenda, Connie Palmen en de werking van stadsbomen.
De Volkskrant publiceerde vorige week een artikel over het AI-gebruik van minister-president Rob Jetten. Daarna meldde Nieuwsuur dat ook andere bewindspersonen gebruikmaken van kunstmatige intelligentie, onder wie de bewindspersonen op het ministerie van Onderwijs: minister Rianne Letschert en staatssecretaris Judith Tielen!
In dezelfde week bleek uit cijfers dat de leesvaardigheid van Nederlandse jongeren zeer slecht is. En dan gaat het nog niet over de schrijfvaardigheid. Trouw bericht dat volgens Renske Bouwer, hoofddocent taal en educatie aan de Universiteit Utrecht, „de komst van AI een onderliggend probleem in het onderwijs bloot legt”.
Het probleem is niet dat politici AI gebruiken, maar dat zij daarmee bijdragen aan de normalisering van de AI-taal en het stelen van het intellectueel eigendom van auteurs, componisten en schrijvers.
Hoe moeten de docenten hierop anticiperen? Iedere leerling die een werkstuk door ChatGPT laat schrijven, kan zich beroepen op het verweer: „Waarom mag ik geen AI gebruiken als de baas van Nederland en zijn ministers dat wel doen?” Ministers hebben dus een voorbeeldfunctie.
Nu heb ik gemakkelijk praten, want zelf maak ik veelvuldig gebruik van AI. En op LinkedIn en andere sociale media zie ik voortdurend dezelfde zogenaamde diepgaande teksten voorbijkomen. Ze beginnen met een persoonlijke anekdote, bevatten een ‘wijze’ levensles en eindigen met een vraag aan de lezer.
Op mijn werk was er een collega wiens e-mails pure literatuur waren: mooi opgebouwd, vol verfijnde voorbeelden, prachtige zinsconstructies en met een onderbouwing die zowel scherp als geestig was. Ieder mailtje was een genot om te lezen. Als geen ander kon hij een gedachte opschrijven, aanscherpen en onderbouwen. Dat is een vak. Hij werd later speechschrijver.
AI kan helpen bij het ordenen van gedachten, het corrigeren van taal en het aanscherpen van een tekst. Maar AI mag geen excuus worden om zelf niet meer te denken, lezen en schrijven. Zeker niet voor een minister-president.
Wie het hoogste politieke ambt bekleedt, zou moeten laten zien dat technologie een hulpmiddel is en geen vervanging voor de kunst van het schrijven. Jammer, want er zijn genoeg talenten in Den Haag die de minister-president kan helpen met zijn speech.
Kris Keijser Eindhoven
Eindelijk een verklaring voor de lichte wrevel die mij soms bevangt bij het lezen van de boeken van Connie Palmen, of bij interviews met haar: gewichtigheid .
Connie Palmen lijkt als een uitroepteken door het leven te gaan, waar sommige lezers, ik ook, graag een vraagteken achter plaatsen. Floor Rusman doet dat in haar column (12/9) op een overtuigende wijze. Toch getuigt het van knap schrijverschap dat Connie Palmen er keer op keer in slaagt die symbiose met de lezer vorm te geven.
Alhoewel, van gewichtigheid naar gewichtigdoenerij is slechts een kleine stap.
Jules Bos Tilburg
Héél veel dank aan de schrijvers van De machtsovername: hoe AI-agents samenzweren tegen hun makers (12/9).
Na het lezen ervan kwam bij ons de gedachte aan The Serengeti Rules boven, een documentaire uit 2019 waarin de makers glashelder laten zien wat er met een ecosysteem gebeurt als de ‘key stone’ ontbreekt – de predator die het hele ecosysteem eronder in balans houdt. Waar roofdieren ontbreken, vreten herten alle bomen kaal, waarna die doodgaan; roofdieren zorgen voor de ‘fear factor’, zij onderbreken met hun aanwezigheid dat onbeperkte vreten. De documentaire laat dit natuurlijke mechanisme zien in zee en op het land, in diverse leefgebieden.
Die fear factor ontbreekt bij de mens, ook wij hebben geen predator meer. Gevolg: kaalslag en eenvormigheid van de natuur, overal op aarde. Misschien hebben we met AI onze eigen nieuwe predator ontwikkeld? Een die de natuurlijke fear factor weer terugbrengt, een macht die boven ons staat, onvoorspelbaar, die controle uitoefent, in staat is zelfstandig te doden.
Kunnen we iets menselijkers bedenken?
Jos en Will van Houten Berlicum
De hevige discussie over de gevaren van AI brengt me terug naar begin jaren negentig. Tijdens een korte carrière in de telecomindustrie maakte ik regelmatig gebruik van een verhaal van de Italiaanse schrijver Primo Levi. De technologische ontwikkelingen hielden Levi ook bezig. Het korte verhaal handelt over een telefoonnetwerk dat haperingen gaat vertonen, aanvankelijk plezierige zoals het met elkaar verbinden van geliefden en het vinden van verloren zonen. Maar het gedrag van het net wordt steeds autonomer en brutaler. Zodanig dat uiteindelijk de autoriteiten zich gedwongen zien de elektra-switch om te zetten. En ja, dan rest.
Peter van Dorp Amsterdam
Ik las het artikel Impopulaire Trump negeert zorgen van de kiezer liever en dreigt zijn hele partij mee te sleuren (9/9). Daarin wordt geschreven dat de Democraten de midterms willen benutten als een referendum over Trump en, tot afgrijzen van velen in zijn partij, lijkt Trump zich daar niet alleen in te berusten maar zelf actief bij te helpen door zichzelf te afficheren in het tv-spotje ‘Toughest guy’. Dat is geen primeur. Trump heeft in een interview met Fox al eerder gesteld dat de Republikeinen de midterms waarschijnlijk gaan verliezen en dat hij door Democraten aan een afzettingsprocedure zal worden onderworpen. „So be it” schijnt hij gezegd te hebben.
Toen kwam de gedachte bij me op: stel dat Trump, bewust van het feit dat zijn ondergang nadert en twee jaar als’ lame duck’ door zal moeten modderen, dat beeld uitvergroot en zelfs stimuleert. Om vervolgens zichzelf als megaslachtoffer te afficheren die de deur is gewezen ondanks zijn (althans volgens hemzelf) ‘fanastische’ presidentschap. Dat laatste in hoofdletters.
In feite zou dat een Trumpiaanse meesterzet zijn.
En het kan zomaar lukken.
Max Glaser Breheville, Frankrijk
Alarm! Karel Knip (11/9) schrijft: je hebt vrijwel niets aan bomen voor een koele stad. Daar kijk ik toch van op. Beter lezen en de rekensommen volgen maken wel iets duidelijk: bomen zijn nauwelijks van invloed op de luchttemperatuur. Maar dat wisten we toch al? RIVM: groene adaptatie; het publieksrapport Stadsbomen tegen hittestress van Kennisportaal Klimaatadaptatie. Stuk voor stuk publicaties met een wat bredere blik op hitte(stress) en stadsbomen. Het zit hem hoofdzakelijk in die andere factor, de stralingstemperatuur.
Karel Knip heeft dus gelijk, maar zijn conclusie zet me op het verkeerde been. Een wat breder onderbouwde conclusie zou kunnen zijn: gelukkig, bomen hebben een groot verkoelend effect maar wie dat aan wil tonen door de luchttemperatuur te meten, slaat de plank mis.
Henk Bakker Den Haag
We hebben allemaal kennis genomen van het tragische ongeluk met de Nederlandse bus in Zwitserland. Wat ik mis in de berichtgeving is hoeveel slachtoffers hun veiligheidsgordel om hadden. Elke bus is tegenwoordig verplicht uitgerust met gordels. Als die gordels passagiers kunnen beschermen tegen ongelukken, zou het dragen van die gordels net als in een auto verplicht moeten worden gesteld.
Julius op de Beke Den Haag
Tot onze grote teleurstelling lezen wij dat de column van Joyce Roodnat zijn einde nadert. NRC, wat maken jullie ons nou! Hoezo? Waarom? Door haar wijde en dwarse blik op cultuur, waarin zogenaamde lage en hoge cultuur beide serieus genomen worden, en een uiterst fijnmazige gevoeligheid bij het verwoorden van thema’s als gender, smaak, en politiek, weet ze telkens weer een originele draai te geven aan kunst, muziek, dans, films en al die dingen die het leven de moeite waard maken. En ze biedt een geweldige oplossing voor ons altijd op de loer liggende FOMO: zelfs als we een voorstelling missen, lijkt het alsof we die niet echt gemist hebben. Dankzij haar columns kunnen we fijn meepraten met onze vrienden alsof we er zelf bij waren. Dus nogmaals, NRC, waarom?
Jeroen de Kloet Amsterdam en Yiu Fai Chow Hong Kong
Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten.Meer informatie