DEN HAAG - Rick van Veldhuizen is achttien als hij hoort dat hij hiv heeft. De diagnose slaat hard in. 'Ik ben er wel een paar maanden helemaal van ondersteboven geweest', vertelt de componist. Ook thuis verandert er veel. 'Mijn vader wilde ook niet meer met me praten.' Veertien jaar later verwerkt Van Veldhuizen die geschiedenis in zijn nieuwe muziekstuk 'Eauman', dat vrijdag 18 september in première gaat in de Nieuwe Kerk in Den Haag.
Van Veldhuizen vertelt open over de periode na zijn diagnose. Hij is zeventien, achttien jaar en naar eigen zeggen seksueel erg actief. Als hij ontdekt dat hij hiv heeft, is hij net gestopt met zijn studie in Den Haag en woont en studeert hij nog in Leiden. Dat hij hiv blijkt te hebben, zet zijn leven op zijn kop. Vooral de reactie van zijn vader raakt hem.
Tijdens het interview wordt hij zichtbaar emotioneel als het gesprek teruggaat naar die tijd. Even wil hij niet verder praten over wat er gebeurde. Daarna pakt hij het gesprek zelf weer op.
Juist na zijn diagnose besluit Van Veldhuizen dat hij zijn hiv-status niet wil verbergen. Hij zegt dat hij besmet is geraakt door iemand die daar niet open over is. 'Mijn eerste beslissing daarna was om er radicaal open over te zijn. Tegenover iedereen, of ze het nou wilden horen of niet.'
Die openheid wordt voor hem een manier om met de diagnose om te gaan. 'Dat was ook mijn manier van genezen in die eerste paar maanden.' Later wil hij met die houding ook anderen helpen die nog niet over hun hiv-status durven te praten.
Na de moeilijke eerste periode vindt Van Veldhuizen een gemeenschap waarin hij zich wel geaccepteerd voelt. Daar ontmoet hij andere hiv-positieve mensen, maar ook mensen voor wie zijn status geen probleem is. 'Die community is alsmaar gegroeid en gegroeid en toen ben ik er uiteindelijk ook actief voor geworden.'
Die persoonlijke geschiedenis speelt een belangrijke rol in 'Eauman'. Van Veldhuizen schrijft het stuk voor The AIDS Quilt Songbook. Volgens hem draait dat project niet alleen om het herdenken van mensen die aan aids zijn overleden, maar vooral ook om het geven van een stem aan mensen die zelf met hiv en aids te maken hebben.
'Er werd toen heel veel over hiv, hiv-positieve mensen en mensen die aan aids leden gepraat, maar weinig met hen', zegt hij. Dat activistische uitgangspunt spreekt hem aan. Van Veldhuizen is zelf actief binnen de hiv-gemeenschap en noemt de kans om het onderwerp ook in zijn muziek te verwerken daarom belangrijk.
Voor 'Eauman' grijpt hij terug op films waarmee hij als kind opgroeide: Belle en het Beest, Aladdin en De Kleine Zeemeermin. De liedteksten voor die Disneyfilms zijn geschreven door Howard Ashman, die in 1991 aan aids overleed. Van Veldhuizen gebruikt de sprookjes om te schrijven over ziekte en dood, maar ook over hoop, liefde en seksualiteit.
Het middelste lied, gebaseerd op Aladdin, komt het dichtst bij zijn eigen leven. Van Veldhuizen noemt het autobiografisch: het gaat over zijn seksuele avonturen toen hij zeventien was. Het eerste lied gaat over het naderen van de dood, terwijl het laatste deel de dood juist benadert als een terugkeer naar de natuur.
'Ik kan hiv ook niet honderd procent los zien van seksualiteit', zegt Van Veldhuizen. In zijn muziek zoekt hij naar wat hij 'een lichamelijke en spirituele verbinding' noemt.
Wanneer hij tijdens het gesprek terugdenkt aan de moeilijke periode na zijn diagnose, zoekt Van Veldhuizen uiteindelijk opnieuw houvast in zijn compositie. Hij haalt een tekst aan uit het laatste lied van 'Eauman'.
Daarin zit volgens hem de boodschap die hij zelf wil uitdragen: 'Als we elkaar allemaal omhelzen, dan zorgen we ervoor dat we allemaal minder hoeven te lijden. Het is ook nergens meer voor nodig om te lijden.'
'Eauman' wordt uitgevoerd door een bariton en een strijkkwartet. Uiteindelijk hoopt Van Veldhuizen vooral dat het publiek door de muziek wordt geraakt. 'Muziek die ook echt raakt op een fundamenteel niveau.'
'Eauman' is onderdeel van The AIDS Quilt Songbook en gaat vrijdag 18 september in première in de Nieuwe Kerk in Den Haag tijdens het Klassiek Achter de Duinen Festival, dat duurt van 17 tot en met 20 september.
Source: Omroep West Den Haag