De Europese Commissie vreest dat de broodnodige modernisering van de economie en versterking van de veiligheid het loodje leggen in de onderhandelingen over een nieuwe Europese meerjarenbegroting. De EU-landen hopen eind dit jaar een akkoord te bereiken, maar de meningsverschillen zijn groot.
is EU-correspondent van de Volkskrant. Hij woont en werkt in Brussel.
Informeel overleg vrijdag tussen de ministers van Buitenlandse en Europese Zaken in het Ierse Wicklow bracht de standpunten geenszins nader tot elkaar. De Duitse minister Gunther Krichbaum (Europese zaken) stelde achter gesloten deuren dat ‘er niet 100 miljard euro, niet 200 miljard, niet 300 miljard maar nog veel meer’ af moet van het begrotingsvoorstel dat de Commissie vorig jaar op tafel legde. Dat voorstel – 2.000 miljard euro – noemde Krichbaum ‘fantasie’.
Nederland, Oostenrijk, Finland, Zweden en Denemarken steunen de Duitse lijn. Vorige week verklaarden deze ‘zuinige landen’, zoals ze in Brussel worden genoemd, al dat het Commissievoorstel met ‘verschillende honderden miljarden’ omlaag moet.
Daartegenover staan zuidelijke en oostelijke lidstaten die pleiten voor een ruimere EU-begroting. Deze landen maken zich bovendien hard voor behoud van de miljardensubsidies voor landbouw en armere regio’s, nu goed voor twee derde van het EU-budget. De zuinige landen kiezen voor meer concurrentiekracht en veiligheid in Europa.
Europees Commissaris Piotr Serafin (budget) vreest dat in de strijd tussen deze twee kampen de modernisering in de nieuwe begroting gaat sneuvelen. De Commissie wil juist daarin investeren. ‘Als er gekort wordt op ons voorstel, zal het vrees ik vooral daar gaan gebeuren’, aldus Serafin.
EU-president António Costa bezoekt momenteel alle regeringsleiders om te zien waar een compromis mogelijk is. Ierland, dat dit half jaar de EU voorzit, doet hetzelfde. De Ierse minister Thomas Byrne (Europese zaken) toonde zich vrijdag optimistisch over een akkoord eind dit jaar, maar erkende dat het zeer moeilijk gaat worden.
Om het gat tussen ambities en beschikbaar geld te dichten, kijken de lidstaten naar nieuwe financieringsbronnen voor de EU. Daarbij gaat het om nieuwe belastingen op vervuiling, de winst van grote bedrijven of tabak, waardoor de contributie van de lidstaten aan het EU-budget niet omhoog hoeft. De opties die op tafel liggen, tellen bij elkaar op tot ongeveer 70 miljard euro aan inkomsten per jaar.
Het probleem is dat deze nieuwe taksen de instemming vereisen van alle EU-landen, net als de meerjarenbegroting zelf. Elke belasting kent voor- en tegenstanders, zodat ook hier een akkoord nog ver weg is.
In oktober presenteert Ierland een nieuw begrotingsvoorstel. Betrokkenen verwachten hierin een korting van zo’n 10 procent (200 miljard euro) op het Commissieplan. Daarna neemt Costa de onderhandelingen over. Diplomaten houden rekening met een marathon-EU-top in december om een compromis te bereiken.
Source: Volkskrant