is socioloog.
Twee foto’s. Op de eerste bungelen vier broodmagere mannenlichamen, de strop om hun nek vastgemaakt aan de hijskranen die hen optrokken, zodat hun langzame verwurging voor het publiek goed zichtbaar was. Een openbare executie, bedoeld om de Iraanse bevolking te weerhouden van verdere protesten.
Volgens een recent Amnesty-rapport executeert Iran bijna dagelijks jonge mensen – politieke gevangenen die hun leven verliezen omdat ze uiting gaven aan hun onvrede met het regime. In 2025 werden in Iran 2.159 gevangenen ter dood gebracht – na China het hoogste aantal – maar sinds de opstanden van begin dit jaar en de Amerikaans-Israëlische aanval stijgt het aantal executies tot zelfs voor Allahs terreurregime recordhoogten.
Over onze columns
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Wat was het mooi geweest, alleen al om de eenzaamheid te verlichten van de vluchtelingen die hier in angst leven over het lot van familie en vrienden daar, als het NOS Journaal elke dag een portret had getoond van een gehangene. In plaats daarvan klonk een eindeloze litanie over de prijzen ‘aan de pomp’. Centje meer, centje minder – een nationale obsessie.
Zo stil als het is rond de executies, zo luid klonk dit voorjaar de beschuldiging dat Trump met zijn oorlog tegen Khameneis moordenaarsbende het internationaal recht had geschonden. Terwijl Iraniërs binnen en buiten hun land dansten en zongen klaagden onze hoog-ethische duiders ach en wee. Ik behoor tot degenen die toen dachten: de pot op met jullie internationaal recht. Dit regime zit er nu een halve eeuw. Het is ook ‘internationaal recht’ om de generaties die zijn opgegroeid in deze religieuze gevangenis nog wat levensjaren in vrijheid te gunnen.
En ik dacht aan Gerhard Durlacher, die in Strepen aan de hemel (1985) zijn hoop beschreef toen hij in Auschwitz het gedonder hoorde van bombardementen en in de lucht witte strepen zag. Maar helaas. Hoewel het nog honderdduizenden Oost-Europese Joden had kunnen redden, hebben de geallieerden de gaskamers nooit gebombardeerd.
Foto twee ontving ik onlangs in mijn e-mail; ik bleef er lang naar staren: twee rijen ‘paardenstaarten’, keurig naast elkaar uitgestald op een formicatafelblad in de Armeense grenspost Agarak. Blond, zwart, bruin, grijs, rossig; steil en gekruld. Activisten vermoeden dat het haar is van vrouwelijke gevangenen, bestemd om tot pruiken te worden gemaakt en verkocht.
Wie niet wordt opgehangen, wacht in de overvolle Iraanse gevangenissen mishandeling, waaronder verkrachting, niet zelden met de dood tot gevolg. Met als bekend voorbeeld Masha Amini, in 2022 gearresteerd omdat haar hoofddoek niet elk zondig haartje verborg, na wier dood een golf aan opstanden volgde met de leuze: ‘Vrouwen, leven, vrijheid’. Het is de perversie ten top dat vrouwenhaar dat op straffe des doods niet mag worden getoond nu, verstopt in kussenslopen, als bron van inkomsten in trucks de grens wordt overgesmokkeld. Tussen januari en juni ontdekten Armeense douanebeambten 621 haarbundels, totaal 135,7 kilogram.
Jammer genoeg hadden degenen die er dit voorjaar op wezen dat Trump geen exitstrategie had en geen ‘boots on the ground’ gelijk en ik ongelijk. ‘Ga door met uw opstand’, riep Trump in januari, ‘hulp is onderweg.’ ‘We gaan het regime verslaan’, brulde hij eind februari, waarna een nieuwe schare dapperen zich opofferde voor de in het vooruitzicht gestelde vrijheid.
Bedrog. De autocratie kwam versterkt uit de strijd, honderden gevangenen wacht mogelijk nog de dood, gewone Iraniërs leven in angst en armoede. Aan hen verspillen Trump c.s. geen woord meer. Alles draait nu om de Straat van Hormuz. Daarvoor wilde hij zelfs de sancties laten vervallen. Alsof de Amerikanen in 1945 de bevrijding van de kampen hadden laten schieten zodra de handelsroutes veilig waren.
Even gewetenloos als hij de Iraniërs laat stikken offert Trump de Oekraïners op. Beide schanddaden hangen bovendien samen. Niet alleen omdat de antidemocraten in Moskou en Teheran elkaar helpen in hun strijd tegen het Westen, maar ook omdat de ‘machtigste man op aarde’ zich in zijn hoogmoed verkeek op de tegenstand van de ayatollah’s en nu in Iran de munitie wegschiet die Oekraïne nodig heeft. In Kyiv en Odesa vallen slachtoffers door Poetins ballistische raketten, die alleen met Amerikaanse luchtdoelraketten zijn te stoppen.
Trump verraadt twee volkeren die vechten voor hun vrijheid en die hij dus behoort te steunen. Vrijheid is de reden dat de migratiestromen hierheen gaan, niet richting Iran of Rusland. Vrijheid, ons hoogste goed – verkwanseld.
Geen column meer missen?
Volg uw favoriete columnisten via de app. Klik op het belletje naast de auteursnaam.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant