Het Openbaar Ministerie moet de namen verstrekken van de artsen en psychiaters die de omstreden brandbrief hebben geschreven over de euthanasie van Milou (17). Dat oordeelt de rechtbank in Den Haag donderdag.
De ouders van de 17-jarige Milou hadden een kort geding aangespannen tegen het OM: ze wilden de namen weten van alle veertien ondertekenaars omdat ze vinden dat de brief hen ernstig heeft beschadigd en ze zich inhoudelijk willen kunnen verweren. Zo hebben ze onder meer een tuchtzaak aangespannen. Maar in meerdere gevallen was dat tot nu toe niet mogelijk: acht ondertekenaars zijn nog altijd onbekend.
De rechtbank oordeelt dat de ouders een ‘zwaarwegend belang’ hebben om ‘de namen van alle ondertekenaars te achterhalen via het OM’. Justitie moet daarom binnen vijf werkdagen de oorspronkelijke brief met de namen van alle artsen aan hen verstrekken. ‘De ouders mogen deze brief alleen gebruiken om tuchtrechtelijke of civielrechtelijke stappen te ondernemen tegen de artsen of om strafrechtelijk aangifte te doen’, aldus de rechter.
Het is nog niet bekend of het OM in hoger beroep gaat.
Justitie ontving de brief in april 2024. Daarin vroegen de artsen en psychiaters het OM of het mogelijk was een ‘verkennend strafrechtelijk onderzoek’ te doen naar de euthanasie van Milou. Dat onderzoek moest zich volgens de psychiaters ‘toespitsen’ op de vraag in hoeverre haar ouders en twee psychiaters ‘de jonge patiënte beïnvloed hebben in haar keuze voor euthanasie’. Ook suggereerden de briefschrijvers dat er aanwijzingen zijn dat Milou niet volledig wilsbekwaam was.
De euthanasie van Milou werd destijds door de toetsingscommissie beoordeeld als zorgvuldig en voldeed aan alle wettelijke eisen.
Nadat de inhoud van de brief werd besproken door NRC in een interview met een van de ondertekenaars, hoogleraar psychiatrie Damiaan Denys, ontstond grote commotie. Een psychiater die in de brief met naam en toenaam werd beschuldigd – onder meer van het ‘aantoonbaar verhogen van het risico op suïcide bij kwetsbare mensen’ – benaderde het OM. Daarop verstrekte justitie hem de desbetreffende brief. Volgens de beschuldigde psychiater vroeg hij daarbij of hij de brief geheim moest houden, en was het antwoord daarop nee.
Vervolgens verscheen de brief in de media. Het OM lakte daarbij bijna alle namen weg. Inmiddels zijn zes van de veertien ondertekenaars bekend.
Tijdens het kort geding legden de ouders van Milou uit waarom ze de brief en de namen willen hebben. Ze vinden dat de psychiaters en artsen hen er in feite van beschuldigen dat ze hun dochter de dood in hebben gepraat. Maar zonder de namen van de ondertekenaars kunnen ze hiertegen geen juridische stappen ondernemen.
In de rechtbank vertelden ze hoe dit hen belemmert in hun rouw. Ook beschreven ze hoe de aantijgingen hen tot aan hun huisadres achtervolgen: ‘Op dit moment surveilleert de politie bij ons huis omdat we niet weten of we veilig zijn’, zei Milou’s moeder tegen de rechter. ‘We worden bedreigd met de dood.’
Het Openbaar Ministerie stelde daartegenover dat het de ‘persoonlijke levenssfeer’ van de briefschrijvers wil respecteren. Ze vindt dat burgers in vertrouwen hun zorgen bij het OM moeten kunnen uiten.
Maar volgens de rechter zijn er grenzen aan die vertrouwelijkheid. De brief bevat ‘serieuze suggesties die opgevat kunnen worden als beschuldigingen’, stelt de rechter. Daardoor is sprake van ‘uitzonderlijke omstandigheden’ en zijn er ‘klemmende redenen’ om de brief te verstrekken.
Uit de brief valt volgens de rechter op geen enkele manier af te leiden dat de briefschrijvers hebben gevraagd om vertrouwelijkheid. ‘Dat volgt niet uit het opschrift, en ook niet uit de inhoud van de brief. Bovendien heeft een van de ondertekenaars zelf het bestaan van de brief via de media bekendgemaakt.’ De rechter vindt het verder van belang dat het OM de brief aan de beschuldigde psychiater verstrekte ‘zonder daarbij geheimhouding door de psychiater te verlangen’.
De familie van Milou zegt tevreden te zijn met het vonnis. ‘Dit maakt de weg namelijk vrij om nu óók de acht tot op heden anoniem gebleven artsen ter verantwoording te kunnen roepen.’
Alles over wetenschap vindt u hier.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant