Europees Parlement Om het fusieproces van PvdA en GroenLinks af te ronden moet Pro kiezen voor aansluiting bij de rode óf de groene ‘familie’ in het Europees Parlement. „De Europarlementariërs willen het liefst bij de twee families blijven en verbinden.”
De plenaire zaal van het Europees Parlement in Brussel.
De acht Europarlementariërs van Pro zijn verdeeld over de vraag bij welke Europese politieke familie ze willen horen. De groenen (EGP) of de sociaal-democraten (PES)? De vier Europarlementariërs met een GroenLinks-achtergrond willen bij de groenen, die met een PvdA-verleden voelen zich thuis bij PES. De ruim honderdduizend Pro-leden mogen zich tussen 18 en 25 september uitspreken over de kwestie.
Het interim-partijbestuur – de partij zoekt nog een nieuw bestuur – stelde er een adviescommissie voor in. Partijprominenten Mariëtte Hamer (oud-PvdA’er) en Nel van Dijk (voormalig GroenLinks-politica) adviseerden Pro twee weken geleden om aan te haken bij PES. Pro-partijleider Jesse Klaver omarmde dat advies.
Een van de argumenten van de adviescommissie: de sociaal-democraten zijn (net als de christen-democraten en liberalen) vertegenwoordigd in de Europese Commissie, het Europees Parlement én de Europese Raad. De groenen ‘beschikken’ niet over eurocommissarissen. Verder horen de Spaanse premier Pedro Sánchez en de Deense premier Mette Frederiksen bij de PES-familie. Groene premiers zijn er niet in de EU. De gedachte van de adviescommissie: Pro kan via de sociaal-democraten meer invloed uitoefenen tijdens vooroverleggen van EU-toppen.
De adviescommissie raadde verder aan om Pro-leden drie opties voor te leggen. Een volledig lidmaatschap bij PES of EGP in combinatie met een aspirant-lidmaatschap bij de ’tweede keus’. Of een „lossere vorm van samenwerking met zowel de EGP als met de PES”. Die laatste optie zien de oud-PvdA’ers zeker niet zitten, omdat Pro dan minder invloed heeft.
Het advies van Hamer en Van Dijk deed groene Europarlementariërs Tineke Strik, Kim van Sparretak, Ufuk Kâhya en Catarina Vieira niet van gedachten veranderen. Het is een lastige situatie voor de Europarlementariërs, laat een woordvoerder van de Europese fractie weten. „Ze opereren vanuit één Pro-fractie in twee politieke groepen. Ze willen het liefst bij de twee families blijven en verbinden.”
Volgens Europarlementariër Tineke Strik wijzen wetenschappelijke analyses uit dat de groenen het dichtst bij de waarden van Pro staat, schrijft ze op LinkedIn. Bij de Europese partijfamilie EGP hebben klimaatbeleid, mensenrechten en internationaal recht prioriteit, schrijft ze. Ook ageren de groenen tegen het „hardvochtige” migratiebeleid van de EU, dat volgens haar bewust heeft geleid tot „gewelddadige pushbacks, schimmige migratiedeals en mensonterende terugkeerhubs”. Ook roemt ze Gergely Karácsony, de groene burgemeester van Boedapest, die zich verzette tegen de voormalige Hongaarse premier Viktor Orbán door de Pride te faciliteren.
Door het advies van Hamer en Van Dijk worden Pro-leden in een bepaalde richting gestuurd, schrijft Europarlementariër Catarina Vieira, eveneens op LinkedIn. Bovendien stelt ze dat het referendum te vroeg komt: „Een Europese familie kies je voor decennia, misschien wel voor altijd. Zo’n keuze verdient tijd voor debat over onze idealen, en die tijd was er nu niet.”