In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.
Een nieuwe week, een nieuwe fantastische ‘deal’ van president Donald Trump die de wereld voorgoed verandert en het leven van Amerikanen permanent verbetert. Aangezien bescheidenheid niet zijn forte is, kondigde Trump het akkoord over Amerikaanse betrokkenheid bij de exploitatie van oliegebieden in Venezuela aan als ‘de grootste oliedeal in de wereldgeschiedenis’. In hoofdletters, vanzelf.
Toen Amerikaanse commando’s president Hugo Chavez in januari uit zijn paleis ontvoerden, kondigde Trump aan dat ‘wij het land gaan besturen’ en dat het om olie ging. Ook zou er een terugkeer naar de democratie komen. Die volgorde houdt Trump nu ook aan, helaas.
Het resultaat is een akkoord dat politiek niet deugt (want afgesloten met de door de VS geïnstalleerde tijdelijke regering geleid door oud-Maduro-loyalist Delcy Rodríguez), juridisch rammelt en waarschijnlijk de tand des tijds niet zal doorstaan. Hierbij hoort wel de bijsluiter dat de details slechts deels bekend zijn en dat onduidelijk is of, en zo ja hoelang, het akkoord zal worden uitgevoerd.
Niettemin zijn er al op korte termijn negatieve effecten. Rodríguez kan de deal aangrijpen om de terugkeer naar vrije verkiezingen verder uit te stellen, Trump om beloften te doen (lage benzineprijzen) die hij niet kan waarmaken.
Ook vergroot het de machtspositie van de controversiële Venezolaanse tycoon Alejandro Betancourt, tegen wie in Spanje en Zwitserland een strafrechtelijk onderzoek liep wegens witwassen. In plaats van hem uit te leveren, omarmt Trump hem en geeft hij zijn bedrijf een centrale rol in het akkoord.
Het gaat om veel olie: eenvijfde van de totale bewezen oliereserves van het land, circa 65 miljard vaten. Dat is meer dan de Amerikaanse reserves.
De Wall Street Journal, die het akkoord vergelijkt met de deal tussen de Amerikaanse maffia en een Cubaanse dictator in de film The Godfather Part II, stelt dat Trump een ‘buitengewone’ oplossing heeft gevonden voor de grote huiver van Amerikaanse oliebedrijven om terug te keren naar Venezuela. Namelijk: de Amerikaanse overheid – in casu het Pentagon – wordt zélf investeerder.
Washington zou een passief aandeel van 35 procent krijgen in Betancourts bedrijf dat de exploitatie van zeventien olievelden gaat doen en zou 20 procent van de productie tegen kostprijs kunnen kopen. Trump wil er de Amerikaanse strategische oliereserves (die op een historisch laag peil staan) mee vullen.
Over de afspraken bestaat onduidelijkheid. Waar Amerikanen spreken over een duur van honderd jaar, houdt Rodriguez het op 25 jaar. Sommige bronnen spreken van een Amerikaans aandeel van 55 procent, anderen van 35. Rodriguez zelf bezweert dat de olie Venezolaans blijft, conform de grondwet. De vaagheid en gebrek aan transparantie zijn bewust. De onderhandelingen waren geheim, zonder deelname van parlement of oppositie.
Geen misverstand: veel Venezolanen, ook de oppositie, zien dat hun door Chavez en Maduro geruïneerde land veel buitenlandse investeringen nodig heeft om er weer bovenop te komen. Maar een vaag, controversieel akkoord tussen een niet-legitieme Venezolaanse regering met een Amerikaanse regering die zich opstelt als neo-koloniale macht is niet de juiste weg.
Venezolanen reageerden, net als veel Latijns-Amerikanen, aanvankelijk positief op de Amerikaanse afzetting van Maduro, maar hoopten op een snelle overgang naar democratie. Nu lijkt het er meer op dat ze van de regen in de drup geraken.
Source: Volkskrant