Een bod dat na de deadline wordt geaccepteerd, of een makelaar die beweert dat er hoger is geboden terwijl daarvan in het biedlogboek niets is terug te vinden. Bij Vereniging Eigen Huis kwamen in ruim vier maanden tijd 921 meldingen binnen over dergelijke negatieve ervaringen met makelaars.
is economieverslaggever bij de Volkskrant. Ze schrijft vooral over vervoer en cryptovaluta.
Een weekend lang vierden Anouk en Thomas uit Utrecht dat ze hun eerste koopwoning hadden bemachtigd. Na een gesloten inschrijving had de makelaar hun gevraagd het bod te verhogen. Vervolgens kregen ze te horen dat de verkoper hun de woning gunde. Er werd een koopdossier geopend en het stel leverde de benodigde documenten aan.
Drie dagen later volgde de deceptie: er was alsnog een nieuwe bieder toegelaten. De verkoper koos uiteindelijk voor diens hogere bod. ‘Dat was een enorme teleurstelling’, zeggen Anouk en Thomas in een door Vereniging Eigen Huis (VEH) aangeleverde melding. ‘Niet alleen omdat we het huis verloren, maar vooral vanwege de manier waarop het proces verliep. We voelden ons machteloos en hadden het gevoel dat we als kopers vrijwel nergens terecht konden.’
Hun ervaring is een van de bijna duizend meldingen die tussen eind februari en begin juli binnenkwamen bij het Meldpunt Makelaardij van Vereniging Eigen Huis. De belangenvereniging heropende het meldpunt afgelopen februari vanwege ‘aanhoudende signalen dat het koop- en verkoopproces niet altijd eerlijk en transparant verloopt’.
De klachten gaan onder meer over biedingen die na de deadline werden geaccepteerd, veranderende spelregels en kopers die onder druk zouden zijn gezet om hun bod te verhogen.
‘De meldingen laten zien dat vrijwillige richtlijnen daarvoor onvoldoende bescherming bieden’, zegt Cindy Kremer, algemeen directeur van Vereniging Eigen Huis. De VEH pleit daarom voor wettelijke voorschriften voor het hele koopproces en een volledig biedlogboek dat automatisch beschikbaar komt voor kopers en verkopers. Ook zouden er onafhankelijk toezicht en sancties bij overtredingen moeten komen. ‘Zodat overtredingen ook echt gevolgen hebben’, aldus Kremer.
De 921 meldingen vormen geen representatieve steekproef van alle woningtransacties. De cijfers laten dus niet zien hoe vaak misstanden op de hele woningmarkt voorkomen. Wel maken ze volgens Vereniging Eigen Huis zichtbaar tegen welke problemen kopers en verkopers aanlopen. Eén melding kon over meerdere problemen gaan.
In 28 procent van de meldingen speelt mogelijke belangenverstrengeling of voorkeursbehandeling een rol. Kopers en verkopers vermoeden bijvoorbeeld dat klanten uit het netwerk van een makelaar een streepje voor krijgen. In 23 procent van de gevallen zouden de spelregels tijdens het bieden zijn veranderd, bijvoorbeeld doordat na de deadline een bod werd geaccepteerd of een gesloten inschrijving onverwacht een extra ronde kreeg.
Een vijfde van de meldingen gaat over druk om meer te bieden. Zo bood Jeroen uit Rotterdam 265 duizend euro op een woning. Volgens zijn relaas aan Vereniging Eigen Huis vertelde de makelaar hem dat hij niet het hoogste bod had, maar wel de beste voorwaarden. Als hij er 10 duizend euro bovenop legde, zou het huis van hem zijn.
Jeroen weigerde en kreeg het huis niet. ‘Toen ik later het biedlogboek zag, bleek er helemaal geen hoger bod te zijn geweest. Ik voelde me achteraf wel misleid en onder druk gezet.’
Maxime uit Utrecht verhoogde haar bod wel met 10 duizend euro, nadat haar aankoopmakelaar had gezegd dat haar oorspronkelijke bod niet het hoogste was. Toen ze later het biedlogboek opvroeg, bleek volgens haar dat ze aanvankelijk al de hoogste bieder was. ‘Daarmee lijkt het erop dat ik op basis van onjuiste informatie 10 duizend euro meer heb betaald dan nodig was.’
Het biedlogboek, dat inzicht moet geven in het verloop van de verkoop, neemt de twijfel niet altijd weg. 19 procent van de meldingen gaat over ontbrekende biedlogboeken, niet-geregistreerde biedingen of informatie die afwijkt van wat de makelaar eerder vertelde.
Vereniging Eigen Huis wil haar voorstellen inbrengen bij de initiatiefwet die PVV-Kamerlid Jeremy Mooijman voorbereidt om het koop- en verkoopproces beter controleerbaar te maken. Ook makelaarsorganisatie Vastgoed Nederland spreekt zich uit voor wettelijke regels. Makelaarsvereniging NVM wijst erop dat haar leden zich sinds februari aan een aangescherpt protocol voor transparant bieden moeten houden.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant