Peter Buwalda is schrijver en columnist van de Volkskrant
Als je het mij vraagt was Dolly midden jaren zeventig op haar hoogtepunt, als singer-songwriter, als verschijning, ervoor moet ze nog even op gang raken, erna wordt ze een beetje een karikatuur van zichzelf, of mag ik dat niet zeggen?
‘Als iemand dat van Ol’ Sideburns tegen je zegt, word je altijd boos.’
‘Niet boos, teleurgesteld. Ik zeg alleen maar stiekem de vriendschap op, meer niet. Ik laat gewoon nooit meer iets van me horen.’
Om lekker op gang te komen, zet ik even Coat of Many Colours (1971) op, momentje, die lp is een aanrader, zeker de eerste kant, dat titelnummer, hoe verzin je zo’n lied, maar Traveling Man is zeker zo goed, een talkin’ blues countryrocker, Dolly (ik ga haar geen Parton noemen, dat doe ik bij Elvis ook niet, het is een compliment) kon heel bluesy uit de hoek komen. Erna meteen de fraaie neo-bluegrass van My Blue Tears.
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Ja, Dolly’s seventies. Ik mag me graag vergapen aan de interviews die ze in die periode gaf in Johnny Carsons Late Night Show, die zijn volmaakt, ze heeft nog geen plastische chirurgie laten doen, geen enkele reden voor, ze ziet er op haar blakendst uit, in zekere zin buitenaards. De Amerikanen thuis in hun Platoonse grotten waarin alles behelpen bleef en aan het afbladderen was, zaten naar een soort essentie te kijken, naar ‘de idee’ van de vrouw zoals bepaalde goden het mogelijk bedoeld hadden, in ieder geval voor tijdens de pruikentijd, die dus al voorbij was. Bij die Carson ziet ze er enerzijds volkomen nep uit, maar anderzijds, zoals ze praat en kijkt en reageert, echter dan alle mensen ooit.
Ergo, ze is een ster. Nadat Dolly een kwartiertje volkomen ongeremd en charismatisch met die ineens behoorlijk saaie Johnny heeft zitten kletsen, zo veel gemak, alleen Jannes van der Wal heb ik dat zien doen, pakt ze haar akoestische gitaar erbij. Dan pas gaat het echt beginnen. Het is een hele gewone Spaanse gitaar, een lesgitaar, zo ziet-ie eruit. Vooruit, zegt ze, ik zal een liedje zingen, ik hoop dat het lukt met die nagels van me, hihi.
Vrienden, ik heb zelf op gitaarles gezeten, het was geen succes. Maar wat Dolly op die gitaar doet, is superieure zelfbegeleiding, dat heb ik er wel van geleerd, het is vlekkeloze fingerpicking zonder een seconde naar beneden te kijken, en die nagels klinken er juist lekker bij, zachte percussieve tikjes geeft het, wat ze heel goed weet, het hoort bij de performance, die ongelooflijk is. Nu pas zijn we echt bij Plato aanbeland. Ik heb nooit iemand, op Henk Westbroek na misschien, zo briljant uit de losse pols een liedje horen zingen. Kristalhelder en loepzuiver, onnodig te zeggen, mondspoelen zelfs, maar ook zo speels en tegelijk rotsvast, ze heeft alle tijd om ontspannen rond te kijken, heel Amerika kijkt mee, toch geeft ze Johnny knipoogjes, het oergeestige liedje gaat over hem, ze heeft het speciaal voor vanavond geschreven.
‘Dus Dolly schreef haar eigen nummers’, zegt mijn vriendin Jet bezorgd.
‘Maar Elvis had z’n eigen haar.’
In 1976 had ze in haar eigen tv-show Emmylou Harris en Linda Ronstadt te gast. Midden in d’r toptijd, dus. Maar ook Harris en Ronstadt zaten midden in hun toptijd. Samen zingen ze onder meer Apple Jack, staat op YouTube. Wat opvalt is dat de ene toptijd, hoe top ook, niet de andere toptijd is. Naast deze top-Dolly blijft er weinig over van de andere toppers. Vrijwel niets. Terwijl Dolly het er niet om doet, ofzo, ze slooft zich nauwelijks uit, ze is gewoon zichzelf, Marie-Antoinette met een banjo. En ze lacht allervriendelijkst naar d’r hofdames.
Geen column meer missen?
Volg uw favoriete columnisten via de app.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant