Dat er in Groningen weinig animo is voor nieuwe kerncentrales is vrij algemeen bekend. De mogelijke bouw van twee grote kerncentrales in Zeeuws-Vlaanderen is minder bekend, maar net zo ongewenst.
De regering heeft plannen om minimaal twee grote nieuwe kerncentrales te bouwen, elk met een minimaal vermogen van 1.000 megawatt (MW). In 2022 begon de voorbereiding voor de bouw van de eerste twee kerncentrales. Hiervoor zijn formeel nog twee gebieden in onderzoek: de Eemshaven (Groningen) en de Paulinapolder/Mosselbanken (Zeeuws-Vlaanderen, Zeeland). Er wordt verwacht dat begin 2027 een voorkeurslocatie wordt gekozen.
Is er draagvlak voor dit project in Zeeland? Deze vraag staat los van de vraag of kerncentrales überhaupt nodig zijn. Ze zijn schreeuwend duur, en zelfs de overheid heeft met meerdere rapporten nut en noodzaak nog steeds niet kunnen aantonen. Ondanks deze rapporten blijft er politiek een grote wens voor meer kernenergie.
Over de auteur
Mark van de Luijster is huisarts in Axel en Biervliet en een van de medeoprichters van de Stichting Terneuzen tot de Kern.
Dit is een ingezonden bijdrage, die niet noodzakelijkerwijs het standpunt van de Volkskrant reflecteert. Lees hier meer over ons beleid aangaande opiniestukken.
Eerdere bijdragen in deze discussie vindt u onder aan dit artikel.
Het draagvlak onder de bevolking is amper onderzocht. Het enige rapport is van Ipsos. De uitkomst van dit rapport laat zien dat een kleine meerderheid van omwonenden rond Terneuzen meer bedreigingen dan kansen ziet. Er werd bij dit onderzoek echter heel weinig achtergrondinformatie gegeven over de enorme lokale impact van zo'n bouwproject. Als deelnemers vóór de vragen meer uitleg hadden gekregen over de omvang en de jarenlange gevolgen van dit project, waren er hoogstwaarschijnlijk meer deelnemers geweest die meer bedreigingen dan kansen hadden gezien.
Voor de locatie Paulinapolder is er na twee aangenomen moties op 10 juli in de Provinciale Staten van Zeeland politiek ook geen draagvlak meer. En laat het vermeende Zeeuwse draagvlak nu net de reden zijn dat de laatst overgebleven Zeeuwse onderzoekslocatie, Terneuzen, nog steeds serieus overwogen wordt. De enige andere overgebleven locatie is de Eemshaven in Groningen. Volgens netbeheerder Tennet is die locatie logischer en goedkoper, maar daar is de politieke weerstand vanaf dag één groot.
Over de draagkracht is nog weinig geschreven. Wat is draagkracht in sociaal-maatschappelijke context? Draagkracht is de mate waarin de samenleving of een lokale gemeenschap in staat is om veranderingen op te vangen zonder dat dit leidt tot onvrede of overbelasting.
Bij de bouw van twee grote kerncentrales in de Paulinapolder zullen er meer dan tien jaar lang duizenden arbeidsmigranten gehuisvest moeten worden. Dit zal vooral in Zeeuws-Vlaanderen moeten gebeuren, aangezien onze enige verbinding met de rest van Nederland de Westerscheldetunnel is. De snelle bevolkingsgroei zal extra druk op de zorg en het onderwijs leggen. Er is nu al een tekort aan zorg- en onderwijspersoneel. Wachttijden in de zorg zullen verder oplopen en de kwaliteit van het onderwijs dreigt achteruit te gaan. Door een oplopend woningtekort zullen mensen nog langer op een wachtlijst voor een sociale huurwoning staan.
Er zullen regelmatig files ontstaan. Voor omliggende dorpen, vooral Biervliet en Hoofdplaat – die op slechts enkele kilometers van een van de grootste bouwputten van Europa zouden komen te liggen – zal er dagelijks sprake zijn van lawaai, stof en lichtoverlast. Het mkb zal overlast ervaren door wegtrekkend personeel. Er is nu al een tekort aan vakmensen. De grote toestroom van arbeidsmigranten zal er ook voor zorgen dat de sociale cohesie onder druk komt te staan.
De gevolgen zullen in heel Zeeuws-Vlaanderen merkbaar zijn. Hoeveel overlast wordt er geaccepteerd? Extra draagkracht creëren door bijvoorbeeld meer onderwijs- en zorgpersoneel aan te trekken is niet eenvoudig. Wie wil er dicht bij een van de grootste bouwputten van Europa wonen met de bijbehorende overlast?
De bestaande draagkracht kan zelfs nog worden verlaagd. Mensen die in knelpuntberoepen werken, kunnen vrijwel overal aan het werk. Het is niet ondenkbaar dat een deel vertrekt als ‘hun Zeeuws-Vlaanderen’, waar rust, ruimte en natuur een belangrijke rol spelen, wezenlijk verandert.
Er is een Rijk-Regiopakket opgesteld met voorwaarden voor de mogelijke bouw van kerncentrales in Zeeuws-Vlaanderen. Er worden in dit rapport onder meer maatregelen genoemd om de overlast tijdens de bouw te beperken. Mooie woorden, maar wat er in de praktijk van terechtkomt, valt nog af te wachten...
Het is een juridisch niet-bindend wensenlijstje. Wordt Zeeuws-Vlaanderen het derde wingewest, na Limburg (mijnbouw) en Groningen (gaswinning)?
Draagkracht en draagvlak zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Als de draagkracht ontoereikend is, zal het draagvlak ook verder afnemen. Stichting Terneuzen tot de Kern is van mening dat dit project de draagkracht van de regio ruimschoots overschrijdt. Het zal zich blijven verzetten tegen dit regio-ontwrichtende project.
Wilt u reageren? Stuur dan een opiniebijdrage (max 700 woorden) naar opinie@volkskrant.nl of een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant