Het ‘ongeduldig gemaakte’ werk van de Britse kunstenaar Monster Chetwynd in het Antwerpse Middelheimmuseum is monsterlijk, lachwekkend en ontwapenend. Napret gegarandeerd.
is kunstredacteur van de Volkskrant.
Een metershoge collage staat rechtop in het gras van het Middelheimmuseum in Antwerpen. Gigantische dieren vormen de contouren van een poort of boog. Rechts zie ik een opeenstapeling van reusachtige mollen. De onderste lijkt uit het verdorde gras te piepen.
De andere beesten herken ik niet direct. Na wat speurwerk ken ik hun schitterende namen. Bovenaan twee bochelcicades, dan links een bloemvleermuis, daaronder een alpenwatersalamander die geplakt zit op een blauwgevlekte salamander. Onderaan steekt een buidelmol uit de grond met een hagedis in de bek. Waarom eigenlijk?
In de zomerafleveringen van de rubriek ‘Kunstwerk van de week’ bespreken we wekelijks een tijdelijk kunstwerk in de open lucht: het buitenkunstwerk van de week.
Monster Chetwynd (52) is verantwoordelijk voor deze beestenboel. De Britse kunstenaar heeft de rechtopstaande megacollages (het zijn er meerdere) speciaal gemaakt voor haar tentoonstelling in dit bijzondere buitenmuseum.
De bogen wekken de suggestie een podium te omlijsten. Maar eronder is alleen gras. Wie daar gaat staan zou een gedicht kunnen voordragen of een aria kunnen zingen over de schoonheid van de natuur. Koppeltjeduikelen mag vast ook.
Kunst kan een ernstige aangelegenheid zijn, maar niet bij Monster Chetwynd. Schrik niet van die naam. Dit monster staat bekend om haar performances en video’s vol verkleedpartijen en algeheel vrolijk makende gekkigheid. Ze schminkt zich vaak vreemd en draagt bij optredens malle pruiken.
In een interview uit 2015 legde ze uit: ‘Als ik niet moet lachen, heeft het geen zin.’ Toen noemde ze zich trouwens Marvin Gaye Chetwynd, want af en toe wisselt ze van naam. Toen ze in 2012 voor de prestigieuze Britse Turner Prize was genomineerd heette ze nog Spartacus Chetwynd.
In het Middelheimmuseum valt op hoe uitnodigend en speels Chetwynds kunstwerken zijn. Meedoen mag altijd. Zo liggen er zorben klaar, grote doorzichtige plastic ballen waar je in kunt rollen. Er is een ‘schaduwdierenatelier’ en binnenkort is er een weekend waarin Chetwynd interactieve performances opvoert.
Chetwynd gebruikt graag simpele en goedkope materialen, zoals karton, een lijmpistool en papier-maché. Ze noemt haar kunstwerken ‘ongeduldig gemaakt’. Daarom zal deze eerste buitententoonstelling voor haar een uitdaging zijn geweest. De boogstellages zijn solide, niet zomaar in elkaar geflanst, maar ze zien er alsnog spontaan uit.
Voor het Middelheimmuseum maakte Chetwynd ook een permanent kunstwerk: een ‘salamanderportaal’. Dat is prachtig en het ziet er helemaal niet ongeduldig gemaakt uit. Het is een sprookjesachtige ronde poort die toegang biedt tot het beeldenpark. Erop klauteren felgekleurde salamanders.
In de tentoonstelling herken ik een patroon. Chetwynd heeft een zwak voor dieren die niet knuffelbaar zijn, maar toch schattig: vleermuizen, salamanders, mollen. Ook de vreemde en tamelijk afzichtelijke (sorry) naakte molrat is ergens te zien. Even psychologiseren: monsterlijk, lachwekkend, ontwapenend, een beetje zoals Chetwynd zelf?
Van deze maffe tentoonstelling had ik veel napret. Dat kwam deels door wat ik bij Google moest intypen om de exotische dieren te identificeren. Omschrijf ze maar eens. Ik probeerde het bijvoorbeeld met ‘creatie van bont zonder ogen en met grote klauwen en een oranje buik’. Klinkt poëtisch. Misschien ga ik terug naar Antwerpen om die zin voor te dragen op het onzichtbare podium.
Wat Proscenium Arches (2026)
Omvang 824 x 150-500 x 640 cm
Gewicht ca. 1070 kg
Waar Middelheimmuseum, Antwerpen
Tentoonstelling ‘A Friends Making Machine’, t/m 11/10
Op 12 en 13 september performances, rondleidingen en speciale activiteiten.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant