Huishoudens moeten deze winter rekening houden met "zeer hoge gasprijzen" nu Nederland het vuldoel voor de gasvoorraden niet haalt. De gasprijzen op de Amsterdamse handelsmarkt stijgen al wekenlang.
"Ik ben niet zozeer bang voor fysieke tekorten, maar vooral voor heel hoge prijzen en de energiearmoede die daaruit kan voortvloeien", zegt energiedeskundige Hans van Cleef. Volgens hem valt niet te zeggen hoe hoog de prijzen kunnen oplopen.
Gasunie liet woensdag weten te verwachten dat het Nederland niet meer lukt om de gasvoorraden voor de winter tot het gewenste niveau te vullen. De organisatie denkt niet dat we te maken krijgen met een gastekort, tenzij we een strenge winter krijgen.
Van Cleef verwacht dat het ook bij extreme kou lukt om voldoende gas beschikbaar te hebben. "Het voordeel is dat we in Noordwest-Europa relatief vermogend zijn en daardoor altijd in staat zijn om armere landen op de wereldmarkt voor gas te overbieden. In die zin ben ik niet zo bang voor fysieke tekorten."
Ook energieminister Stientje van Veldhoven (D66) maakt zich weinig zorgen over de lage vullingsgraad van de gasopslagen. Ze denkt ook niet dat de levering onder druk komt te staan. "Je kan natuurlijk nooit 100 procent garantie geven. Je kunt bijvoorbeeld een extreem strenge winter hebben waarbij er van alles uitvalt. Maar we hebben er echt vertrouwen in dat we voldoende gas hebben."
Wel is het volgens Van Veldhoven mogelijk dat de prijzen stijgen. Daarom is het belangrijk dat leveranciers op tijd hun opslagen vullen, zodat ze er later niet de hoofdprijs voor hoeven te betalen.
Dat gebeurt volgens energie-expert Jilles van den Beukel niet als de prijzen stijgen, waardoor de overheid meer moet bijkopen voor hoge prijzen. Dat kost de overheid en consumenten dit jaar 980 miljoen euro. Hij zou de vulgraad dan ook wat losser willen laten om dit soort kosten te voorkomen.
De ondergrondse gasvoorraden zijn in Nederland momenteel voor 45,3 procent gevuld. Dat is een stuk minder dan in andere jaren rond deze tijd, zoals te zien is in onderstaande grafiek.
Het is voor marktpartijen minder aantrekkelijk geworden om de opslagen te vullen vanwege de gestegen gasprijs door de Iranoorlog. Dat leidde er mede toe dat de voorraad begin april tot het laagste niveau in zeker tien jaar zakte.
Tegelijkertijd zijn de alternatieven waarop we kunnen terugvallen als het misgaat met de gasaanvoer afgenomen. "En juist de kans dat het misgaat is toegenomen", zegt Van Cleef. "De kans op escalatie is groter geworden. We hebben het Groningenveld niet meer, hebben de afhankelijkheid van Rusland flink afgebouwd en tegelijkertijd onze afhankelijkheid van de Verenigde Staten aanzienlijk vergroot."
Bij de vorige gascrisis in 2022 bereikten de gasprijzen recordhoogtes, waardoor veel huishoudens een veel hogere energierekening kregen. "De gasprijs kan weer extreem hoog oplopen als de paniek toeslaat en er angst ontstaat voor fysieke tekorten", zegt Van Kleef.
Het kabinet wil dit jaar nog een energiefonds openen voor mensen die een groot deel van hun lage inkomen kwijt zijn aan energie. Voor de winter moet hier meer duidelijkheid over komen.
Source: Nu.nl economisch