In het stadhuis in Den Bosch kregen inwoners maandagavond de kans om zich uit te spreken over de opvang van vijftig minderjarige asielzoekers in Engelen. De plannen leiden al maanden tot onrust in het dorp. ‘Ik word geïntimideerd.’
is regioverslaggever Zuid-Nederland van de Volkskrant.
‘Het vraagt moed om hier te spreken’, zegt het Bossche raadslid Maarten Kagie tot de 29 insprekers, die maandagavond hun standpunt kenbaar maken over het voornemen van de gemeente dat de afgelopen maanden tot steeds grimmiger verzet heeft geleid. Het gaat om de opvang van vijftig alleenstaande, minderjarige asielzoekers (amv’s), op een bedrijventerrein net buiten het dorp Engelen dat bij de gemeente Den Bosch hoort.
Eigenlijk zouden er dertig sprekers komen naar de inspraakavond die de gemeente Den Bosch maandag organiseerde in het stadhuis. Eén inspreker zegde op het laatste moment af vanwege alle media-aandacht. Inderdaad wachtten tal van cameraploegen de insprekers op buiten de raadszaal – verslaggevers hebben een namenlijst waarop staat wie niet in beeld mag.
De derde inspreker mag dat wel. Astrid van den Broek is volmondig vóór de komst van de zogenoemde procesopvanglocatie (POA), wat volgens de eerste spreker, tegenstander Ron van Agtmaal, iets heel anders is dan een asielzoekerscentrum. ‘In een POA zitten geen vluchtelingen, maar vreemdelingen van wie niet bekend is of het criminelen zijn’, meent Van Agtmaal.
Eind juli werd het protest landelijk nieuws toen in Engelen huizen werden beklad met misogyne teksten. Tegenstanders van het azc hadden met spuitbussen ‘hoer’ en ‘teef’ op gevels, schuttingen en auto’s geschreven.
Ook de ramen waarachter kleine posters met de tekst ‘Samen leven’ hingen, moesten aan de graffiti geloven. De daders namen aan dat de bewoners vóór, of in elk geval niet tegen de opvang waren. Van een bewoner die als reactie zijn poster van Vluchtelingenwerk net had weggehaald, werd de auto gestolen en later teruggevonden in de rivier de Dieze.
Dat de voorzitter van de dag, Kagie (Leefbaar ‘s-Hertogenbosch), ‘moed’ zei in zijn openingswoord, lijkt meer voor Van den Broek te gelden dan voor Van Agtmaal. Die laatste krijgt na zijn betoog, waarin hij met grote stelligheid voorspellingen doet over de overlast en criminaliteit die niet alleen Engelen, maar heel Den Bosch en omgeving zal overspoelen, applaus van het grootste deel van de publieke tribune.
Daar staat de reactie op Van den Broek tegenover. Ze zegt wegens haar standpunt de afgelopen tijd geïntimideerd te zijn. ‘Ik ben ook door een van de mensen hier aanwezig belaagd.’ Volgens haar staat er iets veel groters op het spel dan de opvang van vijftig jongeren. ‘Dit gaat over democratie.’ En dat is niet dat een kleine groep die intimideert en bedreigt de stem van Engelen zou zijn. ‘De hardste stem is niet automatisch de grootste stem.’
De kleine groep over wie Van den Broek het heeft, protesteert sinds begin april steeds feller. Een week nadat de gemeente bekend had gemaakt dat het voormalige politiekantoor een opvanglocatie zou worden, kon de ME nog voorkomen dat demonstranten op de snelweg gingen protesteren. In mei gebeurde dat alsnog. Kort daarna werd met zwaar vuurwerk de voordeur en de gevel van de beoogde asielopvang beschadigd.
Dat de gemeente vlak na de verkiezingen met de plannen voor de opvanglocatie kwam, gaf het verzet een impuls. Raadsleden van oppositiepartijen deden Woo-verzoeken (Wet open overheid). Uit de vrijgegeven documenten bleek dat de opvanglocatie anderhalf jaar eerder ter sprake was gekomen in contact tussen gemeente en het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA).
Volgens de verantwoordelijk wethouder kon hij de gemeenteraad pas informeren toen er overeenstemming was bereikt, en dat was begin april dit jaar. Over drie weken moet de gemeente een knoop doorhakken. Over enkele maanden zouden de eerste minderjarige asielzoekers moeten arriveren. De gemeente wil de opvang minstens vijftien jaar openhouden.
Twee weken na de bekladdingen werden een 52-jarige man en een 18-jarige vrouw aangehouden op verdenking van betrokkenheid. Drie dagen later waren de twee – de politie zei niets over hun relatie – weer vrij. Ze blijven verdachten en het politieonderzoek is nog niet afgerond.
In landelijke en lokale media verschenen verhalen over de tegenstellingen die de protesten onder dorpsbewoners hebben gecreëerd waarbij al iemand met een neutraal of genuanceerd standpunt zich schrap kan zetten voor intimidatie van de tegenstanders. De Volkskrant telde na de bekladdingen meer ‘Samen leven’-posters dan Nederlandse vlaggen, al dan niet omgekeerd.
De protesten hadden wel gevolgen voor de regels rondom de toekomstige opvang. Het college van B&W van Den Bosch wil die in lijn met de zorgen van omwonenden aanscherpen om bij ernstige overlast de mogelijkheid te hebben de opvang te sluiten.
Het college meent de rust in Engelen te kunnen laten terugkeren met de afspraak dat de jonge vluchtelingen voor tien uur ’s avonds binnen moeten zijn. Ook komt er strenge beveiliging. De jongeren krijgen verplichte lessen fietsen, zwemmen en ‘Nederlandse waarden’. Circa twintig omwonenden bewaken onder leiding van een onafhankelijke voorzitter, de regels.
De insprekers stonden vaak stil bij de tegenstellingen die in hun dorp aan de oppervlakte waren gekomen. ‘Ik hoop dat deze avond een eind maakt aan de polarisatie die de afgelopen maanden steeds erger is geworden’, zei inspreker, Wien van Hemert. Daarna kwam hij evenwel met ‘feiten’ die in één richting wijzen: de gemeente moet afzien van haar plannen.
Insprekers, die zoals Van den Broek zonder omhaal van woorden ronduit zeggen vóór te zijn, zijn op de inspraakavond in de minderheid. De bekladding noemt ze ‘geen vandalisme, maar politiek geweld’. Ze schetst de kwestie als de wereld op zijn kop. ‘Ik word door mensen geïntimideerd, die zeggen dat ik bang moet zijn voor jongens die hier nog helemaal niet zijn.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant