De Servische regering wees deze week nog Europese hulp af bij het bestrijden van een bosbrand, omdat een groot blusvliegtuig uit Rusland afdoende zou zijn. De brand is echter zo groot dat EU-hulp toch nodig is. Het is een gevoelige nederlaag voor de Servische regering.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
In natuurgebied Deliblatska Sands, zo’n 60 kilometer ten oosten van hoofdstad Belgrado, brak ruim een maand geleden een bosbrand uit. De brand woedt in een van de droogste delen van het land, met weinig neerslag, een lage Donaustand en een brandgevoelige zandgrond. Begin deze maand verklaarde de brandweer de brand oncontroleerbaar. De Servische oppositie beschuldigt de regering ervan de brand en het risico op uitbreiding te hebben onderschat. Inmiddels is ruim 3.500 hectare verbrand.
De EU bood Servië de afgelopen week hulp aan, maar die werd afgewezen. Servië meende genoeg te hebben aan een enorm Russisch blusvliegtuig dat 42 duizend liter water kan vervoeren. ‘De Europese Unie beschikt niet over blusvliegtuigen met zo’n grote capaciteit’, meldde minister van Binnenlandse Zaken Ivica Dacic.
Maar het Russische vliegtuig was er niet zomaar. Servië ligt ingesloten tussen EU-lidstaten en het Russische toestel moest zodoende nog ontheffing van de sancties krijgen om door EU-luchtruim te vliegen. Die ontheffing op basis van humanitaire noodzaak kreeg het van Bulgarije. Daar zetelt sinds april een pro-Russische regering. Het Russische vliegtuig landde in de Zuid-Servische stad Nis en vloog daarvandaan met water naar het rampgebied.
Het chagrijn in Brussel was groot.‘De EU wil op Servië kunnen rekenen als betrouwbare partner’, zei een woordvoerder van de Europese Commissie tegen Balkan tv-zender N1. ‘Relaties met Rusland en het regime van Poetin kunnen geen business as usual zijn.’
Onder Aleksandar Vucic, die als premier en als president al sinds 2014 aan de macht is, is Servië steeds verder van Europa afgedreven, hoewel het land kandidaat-lidstaat is van de EU. Vucic onderhoudt zeer nauwe banden met de Russische president Poetin, doet niet mee met Europese sancties en importeert Russisch gas.
Nog maar 40 procent van de Serviërs is voor aansluiting bij Europa, ten opzichte van 55 procent in 2014. In omliggende westelijke Balkanlanden die kandidaat-lid zijn, is sympathie voor de EU vele malen groter.
Dit weekend riep Belgrado toch hulp in van de EU, zo maakte de EU bekend. Vucic heeft hier nog niets over gezegd, wel bezoekt hij zondagavond voor het eerst het rampgebied.
Uit Tsjechië, Slowakije, Roemenië en Duitsland kwamen acht blushelikopters, 124 brandweerlieden en 39 bluswagens. Maandag arriveren nog meer Europese hulpteams. ‘In tijden van grote uitdagingen staat Europa sterk’, plaatste verantwoordelijk EU-commissaris Hadja Lahbib triomfantelijk op X.
De aanhoudende bosbrand is slecht nieuws voor Vucic, die begin deze zomer bekendmaakte op te stappen en vervroegd presidents- en parlementsverkiezingen uit te schrijven. De verkiezingen zijn eind oktober. Het is een poging de macht te behouden. Zijn laatste termijn als president zou volgend jaar aflopen, via de verkiezingen wil hij premier worden om via deze functie toch aan de macht te blijven.
De afgelopen 1,5 jaar staat zijn positie meer dan ooit onder druk. Nadat het afdak van een pas gerenoveerd station in de stad Novi Sad instortte, met vijftien doden tot gevolg, braken aanhoudende protesten uit. De mensen die de straat op gingen, voornamelijk studenten, eisten Vucic’ vertrek.
In sommige peilingen staat de zogenoemde Studentenlijst, die voortkomt uit de protesten, voor op Vucics partij SNS. Deze meer pro-Europese beweging is echter nog in oprichting en heeft nog geen leider aangewezen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant