Dit weekend reizen 65 duizend bezoekers naar Lowlands, voorzien van een ticket van 365 euro voor een polsbandje. In 1970 begon met Holland Pop in het Kralingse Bos de Nederlandse openluchtfestivalcultuur en was de toegangscontrole grotendeels symbolisch.
Nog voordat It’s A Beautiful Day het festival Holland Pop opende, hadden de kranten de afloop al als ramp ingeboekt. Op donderdag 25 juni 1970, een dag voor de opening, schreef het Limburgs Dagblad dat Rotterdam rekening hield met dysenterie, geslachtsziekten en ‘een groot aantal drugpatiënten’. Ziekenhuizen hielden bedden vrij, psychiatrische instellingen reserveerden ruimte en de politie noemde haar inzet ‘Actie Nightmare’. De ramp was bestuurlijk uitstekend voorbereid; nu moest hij alleen nog gebeuren.
Dat deed hij niet. Bezoekers knipten gaten in het hek of lieten zich per boot over de Kralingse Plas afzetten, maar de voorspelde wanorde bleef uit. Wel veranderden forse regenbuien het festivalterrein in een modderpoel. Toen Pink Floyd op maandagochtend bij zonsopgang speelde, lag voor het podium een mensenzee tussen doorweekte dekens, afdakjes en modder. Kralingen, het Nederlandse antwoord op Woodstock, had zijn ideale filmbeeld gevonden – en ongeveer tegelijk zijn faillissement.
Dit weekend reizen 65 duizend bezoekers naar Lowlands, voorzien van een ticket van 365 euro. Dat festival bij Biddinghuizen is een zorgvuldig gebouwde tijdelijke stad, met beveiliging, sanitair, pendelbussen en een terrein waar je alleen welkom bent met een polsbandje.
In de rubriek Toen duiken historici en specialisten van de Volkskrant in het verleden om de actualiteit beter te kunnen begrijpen.
Bij Holland Pop was de stemming achter het podium minder psychedelisch dan erop. Het merendeel van de bezoekers was gratis binnengekomen. Volgens organisator Berry Visser hadden suppoosten entreegeld in eigen zak gestoken. Hoe kon een festival dat zakelijk ontspoorde de blauwdruk worden voor de Nederlandse meerdaagse festivalcultuur?
Concertboeker Berry Visser en vertegenwoordiger Georges Knap waren geïnspireerd door Woodstock, in 1969 bij Bethel in de Amerikaanse staat New York gehouden. Een jaar later organiseerde Rotterdam Communicatie ’70, een stadsmanifestatie rond 25 jaar bevrijding waarmee de wederopgebouwde werkstad zich van haar gezelligere kant wilde tonen. Een muziekfestival paste daar perfect bij.
Met 50 duizend gulden rijkssubsidie kwamen de organisatoren niet ver. De plaatselijke Coca Cola-bottelaar leende hen uiteindelijk 350 duizend gulden. De gedroomde hippievrijstaat werd zo mede mogelijk gemaakt door een frisdrankconcern; ook dat zou een festivaltraditie blijken.
Voor 35 gulden in de voorverkoop – of 40 aan de poort – kreeg een bezoeker drie dagen toegang tot Holland Pop (althans, wie de moeite nam te betalen). Op het terrein verrezen twee podia, eettenten, een crèche, een kunstmarkt en een noodhospitaal. Alcohol was er niet te koop, condooms wel. Er gingen 220 duizend blikjes cola over de toonbank. Er werden 30 duizend bezoekers verwacht; schattingen van de daadwerkelijke opkomst lopen uiteen van 80 duizend tot 100 duizend.
Toch verliep het vreedzaam. Acht rechercheurs mengden zich in hippiekleding onder het publiek. Stewards in witte WE HELP YOU-shirts boden hulp. Een zeventigkoppig ‘Drug Releaseteam’ gaf voorlichting, waarschuwde voor bedrieglijke handelaren en ving mensen met een bad trip op in een ‘fliptent’.
De politie liet gebruikers en kleine verkopers grotendeels hun gang gaan. Kralingen gold later als proeftuin voor het gedoogbeleid; in 1976 werd het onderscheid tussen soft- en harddrugs wettelijk vastgelegd.
De kranten moesten hun verwachtingen bijstellen. De Volkskrant kopte ‘Drie dagen festival zonder wanklank’, het Algemeen Dagblad zag ‘blije vogels’. Het festivalhospitaal behandelde 578 mensen, vooral voor hoofdpijn en oververmoeidheid; vijf werden er opgenomen. Op mogelijk 100 duizend bezoekers was dat bijna hinderlijk ordelijk.
Toch ging de stichting met ongeveer 1 miljoen gulden verlies failliet. Ook het bos kreeg de rekening: de 725 extra vuilnisvaten waren populairder als stoel dan als afvalbak. Honderd gemeentewerkers ruimden twee dagen op; maar de rekening van 40 duizend gulden kon nergens meer worden geïnd.
Visser ging verder met Mojo, dat later Lowlands zou organiseren en de belofte van een tijdelijk leven buiten de gewone wereld overeind hield, maar er een professionele organisatie omheen bouwde. Holland Pop liet zien waarom die tegenstelling nog altijd werkt: bezoekers willen het gevoel hebben dat alles even kan, terwijl achter de schermen zo min mogelijk aan het toeval wordt overgelaten.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant