In het Poolse stadje Biała Podlaska is maandag een 44-jarige Russische man doodgeschoten. Volgens Poolse media gaat het om kunstenaar en Kremlin-criticus Semjon Skrepetski. De autoriteiten hebben zijn identiteit nog niet bevestigd. Drie dagen ervoor protesteerde Skrepetski nog tegen Rusland in Berlijn.
is correspondent Centraal- en Oost-Europa van de Volkskrant. Hij woont in Warschau.
Het slachtoffer werd gisterochtend meerdere keren van dichtbij beschoten op een parkeerplaats in Biała Podlaska. Deze kleine stad ligt in het oosten van Polen, op ongeveer 40 kilometer van de Belarussische grens. De schutter is nog niet aangehouden.
Volgens een woordvoerder van het ministerie van Binnenlandse Zaken doet de Poolse inlichtingendiensten onderzoek naar de moord. Een politiebron zei tegen nieuwssite Onet dat ‘het eruitzag als een executie’. Het Belarussische Telegramkanaal Dzik Media schrijft over meerdere daders, die werden vervoerd door een Belarussische taxichauffeur, die daarna naar het Belarussisch consulaat in de stad zou zijn gevlucht. Deze informatie is nog onbevestigd.
Semjon Skrepetski is een pseudoniem van kunstenaar Robert Koezovkov, die sinds 2021 in Polen woont. Hij ontvluchtte Rusland uit angst voor politieke vervolging. Op zijn YouTubekanaal uitte hij kritiek op onder meer Rusland, president Vladimir Poetin en de Tsjetsjeense leider Ramzan Kadyrov. Ook was hij tegen de Russische invasie van Oekraïne. Zijn schilderijen, in een groteske en nachtmerrieachtige stijl, verwijzen dikwijls naar het verleden en trekken bijvoorbeeld een lijn van de Stalin-terreur in de jaren dertig naar het huidige Rusland.
Zijn meest recente eenmansprotest vond plaats in Berlijn. Op vrijdag 12 juni, Ruslanddag, demonstreerde Koezovkov voor de Russische ambassade in de Duitse hoofdstad. De Russische vlag hing tussen zijn benen en sleepte hij over de grond achter zich aan. Ook hield hij een schilderij vast: daarop was de communistische dictator Stalin te zien, die Poetin als zuigeling in zijn armen wiegt.
Na deze actie toonde Koezovkov op zijn Telegramkanaal de woedende en bedreigende reacties die hij ontving. Eén persoon schreef dat het een ‘kwestie van zes seconden is om jou te vinden’.
Russische dissidenten lopen ook buiten Rusland gevaar. Eind april hielden de Litouwse autoriteiten negen mensen aan die ervan worden verdacht moorden en sabotageacties te plannen in opdracht van de GROe (de Russische buitenlandse inlichtingendienst). Volgens het onderzoek was een van hun doelwitten mensenrechtenactivist Ruslan Gabbasov, die in 2021 naar Litouwen vluchtte. Afgelopen najaar werden in Frankrijk ook vier mannen opgepakt en beschuldigd van het beramen van een aanslag op een Russische ngo-directeur.
In februari 2024 werd een Russische piloot doodgeschoten aan de Spaanse kust. Hij was tijdens de oorlog overgelopen naar Oekraïne. Afgelopen najaar staakte de Spaanse rechter het onderzoek naar de moord omdat de daders onvindbaar bleken.
De moord op Koezovkov zou de eerste keer zijn dat een Russische dissident in Polen om het leven is gebracht. Polen grenst als enige EU-lidstaat aan zowel Oekraïne, Belarus als Rusland (via de exclave Kaliningrad) en was afgelopen jaren toneel van een steeds intensere ‘hybride oorlog’ vanuit Rusland, door middel van sabotage, drone-acties en andere provocaties.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant