In Belfast braken deze week gewelddadige anti-immigratierellen uit na een brute mesaanval waarbij een man zwaargewond raakte. Lezers vroegen zich af hoe de situatie zo kon escaleren en wat de invloed van sociale media is. NU.nl sprak hierover met deskundigen.
Sinds de gewelddadige mesaanval waarbij een dertigjarige man uit Soedan herhaaldelijk instak op een man, is het in Belfast al enkele dagen onrustig. Groepen gemaskerde jonge mannen gingen eerder deze week de straat op en trokken een spoor van vernieling door de stad.
Hulpdiensten werden bedreigd en woningen van migranten werden in brand gestoken. Door het geweld raakten 27 mensen hun woning kwijt, onder wie een baby van twee maanden oud.
Lezers hebben veel vragen over de uitbraak van de rellen. Wij legden die voor aan politicoloog Saskia Bonjour en socioloog Laura Keesman, die onderzoek deed bij de Noord-Ierse politie.
Hoe kan het dat wanneer één persoon uit een bepaalde groep een misdrijf pleegt, de hele groep daarvoor soms verantwoordelijk wordt gehouden?
Bonjour: "Dit laat zien hoe racisme en zondebokpolitiek werken. Er wordt verondersteld dat je alles over iemand weet zodra je weet tot welke groep die persoon behoort."
"We zouden het absurd vinden als na een geweldsmisdrijf van een Nederlander alle Nederlanders verantwoordelijk worden gehouden. Toch gebeurt dat bij minderheidsgroepen veel sneller. Eén individu wordt dan gezien als representatief voor een hele groep."
Waarom sluiten sommige mensen zich aan bij gewelddadige rellen?
Keesman: "Dat is de vraag der vragen. Mensen verenigen zich niet vanwege één gebeurtenis; daar zitten vaak diepere emoties en spanningen achter. Daarnaast speelt de protestcultuur in een land een rol. In Belfast zijn de decennialange spanningen tussen protestantse en katholieke gemeenschappen nog altijd voelbaar."
"Die geschiedenis zie je nog steeds terug in de stad, bijvoorbeeld in de vredesmuren die protestantse en katholieke wijken van elkaar scheiden. Dat verleden werkt door in de manier waarop groepen zich vandaag de dag tot elkaar en het gezag verhouden."
Welke invloed hebben sociale media op de mobilisatie van dit soort rellen?
Keesman: "Enerzijds kunnen sociale media mensen sneller mobiliseren en gaat het verspreiden van desinformatie veel sneller. Tegelijkertijd betekent het liken of doorsturen van een bericht niet dat mensen direct in actie komen. Sociale media zijn vooral een versneller: ze vergroten het bereik van boodschappen en kunnen in korte tijd veel mensen bereiken."
De beelden van de mesaanval werden kort na het incident massaal gedeeld op sociale media. Ook werden ze verspreid door uiterst rechtse anti-immigratieaccounts, zoals die van activist Tommy Robinson. Hij deelde een bericht op X waarin werd opgeroepen tot "massale deportaties".
Ook riep Robinson op tot massale protesten, een oproep die X-eigenaar Elon Musk weer deelde. Zulke berichten bereikten in korte tijd een groot publiek en droegen bij aan de onrust.
Welke rol kunnen politici en de samenleving spelen bij het verminderen van de aantrekkingskracht van politiek geweld?
Bonjour: "Het is heel belangrijk om duidelijk te maken wat de grenzen zijn binnen een democratische rechtsstaat. Politiek geweld valt daar altijd helemaal buiten. Daarnaast is het belangrijk om op slachtoffers te focussen door ze te steunen en te bezoeken."
Politici in het Verenigd Koninkrijk keurden de rellen af. Zo noemde de Britse premier Keir Starmer de rellen en het geweld "totaal onrechtvaardig". De Noord-Ierse premier Michelle O'Neill zei tegen de BBC: "De mesaanval in Belfast was afschuwelijk en verkeerd. Maar er worden gevaarlijke pogingen gedaan om daar misbruik van te maken, om onschuldige mensen aan te vallen die hier gewoon proberen te leven, te werken en hun gezin te onderhouden."
Keesman: "Daarnaast is het belangrijk om met elkaar in verbinding te staan en moeite te doen om elkaar te begrijpen. Bovendien is het cruciaal om spanningen binnen de samenleving vroeg te signaleren. Hierbij moeten politici mensen niet ophitsen, maar is het belangrijk om onderzoek te blijven doen naar elke specifieke situatie."
Source: Nu.nl algemeen