De Italiaanse bank Monte dei Paschi di Siena, opgericht in 1472, is verwikkeld in een verhitte overnamestrijd. De oudste bank ter wereld is een gewilde prooi. Een reeks fusies en overnames heeft de Italiaanse bankensector de laatste jaren ingrijpend veranderd.
is correspondent Italië, Griekenland en de westelijke Balkan voor de Volkskrant. Ze woont in Rome.
De ontwikkelingen worden vergeleken met het strategische bordspel Risk, waarbij spelers hun legers verplaatsen om zo veel mogelijk land te veroveren. Tijdens een potje risiko bancario, zoals Italiaanse kranten de overnamestrijd noemen, azen banken op hun concurrenten in plaats van op continenten.
De meest recente prooi is Monte dei Paschi di Siena (MPS), opgericht in 1472 en daarmee de oudste bank ter wereld. De kredietverstrekker speelde een hoofdrol tijdens de Europese bankencrisis en moest in 2017 worden gered door de Italiaanse overheid. Inmiddels is de bank weer winstgevend en staat zij op eigen benen.
Monte dei Paschi werd een gewilde overnamekandidaat doordat het vorig jaar een meerderheid van de aandelen van investeringsbank Mediobanca in handen wist te krijgen. Door die vijandige overname bezit de bank nu ook een deel van Generali, een verzekeraar die erg geliefd is in de Italiaanse financiële wereld.
Nu bevindt de bank zich aan de andere kant van de onderhandelingstafel. Zondag maakte Banco BPM bekend dat het graag met Monte dei Paschi wilde fuseren om een ‘nieuwe nationale kampioen te creëren’. Financiële details werden niet bekendgemaakt.
Nog geen 24 uur later overtroefde concurrent Intesa het voorstel met een bod van 30,6 miljard euro. Daarbij viel ‘de liefdesbrief’ van Banco BPM volgens de topman van Intesa in het niet.
De strijd om Monte dei Paschi hing volgens Stefano Caselli, hoogleraar bankwezen aan de Bocconi-universiteit in Milaan, al een poosje in de lucht. ‘Intesa is een van de grootste banken van Italië en wil op deze manier voorkomen dat ze die positie verliest aan een concurrent’, licht hij toe.
Caselli noemt de deal ‘het sluitstuk’ van een reeks fusies en overnames die de Italiaanse bankensector ingrijpend hebben veranderd. Hij is een groot voorstander van de consolidatiegolf die in 2020 op gang kwam en de afgelopen twee jaar een hoogtepunt bereikte. Gesterkt door recordwinsten, als gevolg van de hoge rentes, gingen banken op zoek naar schaalvergroting om hun winstgevendheid te verhogen.
Een mogelijke overname door Intesa noemt Caselli een ‘win-win-win-win-winsituatie’. De bank biedt een combinatie van aandelen en contant geld om het veel kleinere Monte dei Paschi over te nemen. ‘Alle partijen worden er beter van. Hiermee komt er een einde aan de donkere periode en de lange weg naar herstel die de sector heeft doorgemaakt.’
De consolidatiedrift beperkt zich niet tot eigen land. De belangrijkste concurrent van Intesa beproeft zijn geluk momenteel over de grens in Duitsland. Het Italiaanse UniCredit probeert er zijn belang in Commerzbank te vergroten, tot onvrede van de Duitse regering. Die ziet de deal liever mislukken, omdat zij de onafhankelijkheid van de bank wil behouden.
Intesa en UniCredit strijden al jaren om de koppositie in Italië. Als de deal doorgaat, zal Intesa een belangrijke slag slaan en een van de grootsten van Europa worden. Over die ontwikkeling zal de Europese Centrale Bank volgens Caselli opgetogen zijn. ‘Europa heeft sterke banken nodig.’
Maar Intesa moet daarvoor concessies doen. Vorige maand waarschuwde de Italiaanse centralebankpresident Fabio Panetta dat fusies en overnames niet ten koste mogen gaan van de concurrentie. Om een eventuele blokkade van de mededingingsautoriteit te voorkomen, maakte Intesa maandag bekend dat het de helft van de ruim 1.200 filialen van Monte dei Paschi direct zal doorverkopen aan verzekeraar Unipol. De merknaam zal behouden blijven.
Volgens persbureau Reuters staat de Italiaanse regering ‘neutraal’ tegenover een mogelijke overname. Door zogenoemde ‘golden power-wetgeving’ zou een fusie geblokkeerd of aan voorwaarden verbonden kunnen worden. Anonieme bronnen denken overigens dat de regering die niet zal inzetten.
De aandeelhouders van Monte dei Paschi zullen uiteindelijk beslissen. Dat zal waarschijnlijk aan het einde van de zomer of in de herfst gebeuren. De uitkomst is volgens Caselli voorspelbaar: ‘Dit bod valt moeilijk te weigeren.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant