In aanloop naar drie belangrijke deelstaatverkiezingen presenteert bondskanselier Friedrich Merz zich als de man die Duitsland weer op de rails moet krijgen. Daarbij gebruikte hij een oude slogan van Angela Merkel.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Eerder was hij correspondent in Oost-Europa en Zuidoost-Azië.
Bij een bijeenkomst van de CDU in Mecklenburg-Vorpommern haalde bondskanselier Friedrich Merz het beroemde citaat van Angela Merkel aan: ‘Wir schaffen das’. Bij Merkel was het doel duidelijk: het ‘das’ dat Duitsland voor elkaar moest krijgen, was de opvang van de stroom immigranten die zich in Duitsland wilden vestigen. Merz heeft een hoger doel: hij spreekt over de ‘betrouwbare verzorgingsstaat’ die Duitsland moet worden en over dat Duitsland er ‘in relatief korte tijd alweer heel anders kan uitzien’.
Zijn oude beloften, waarmee hij in februari 2025 de verkiezingen won, blijven overeind: 500 miljard euro om de infrastructuur weer op niveau te krijgen, en vooral: een vermindering van de bureaucratie. In een interview in de Volkskrant zei de Duitse econoom Alexander Kritikos onlangs over die alles verlammende bureaucratie: ‘Duitsland reguleert zichzelf de afgrond in.’
In dat interview gaf de econoom kritiek op de manier waarop Merz met steeds hardere uitspraken probeert zijn zin te krijgen, een methode waar de bondskanselier zelf sterk in gelooft: ‘Als hij zich maar stellig genoeg uitsprak, zouden resultaten vanzelf volgen.’
Merkels ‘Wir schaffen das’ uit 2015 galmt ruim tien jaar later nog altijd na en lijkt daarmee een slogan om mee te scoren. Merz gebruikte de woorden in een toespraak die bol stond van woorden als ‘aanpakken’, ‘schouders eronder zetten’ en ‘in elkaar geloven’.
Duitsland moet weer ‘vooroplopen’ en ‘sterk worden’, een topeconomie waar andere landen tegen opkijken. Hij waagde zelfs de stelling dat Duitsland veel ervaring heeft met het hervormen van een land: heeft het dat immers niet eerder in Oost-Duitsland gedaan? Daar weten ze wat ‘transformatie’ betekent, parafraseert weekblad Der Spiegel.
Het voormalige Oost-Duitsland is ook het deel van Duitsland waar armoede, achterstelling en populisme hand in hand gaan; daar begon de opkomst van de rechtse populisten van de AfD, die nu de landelijke peilingen aanvoeren. Dat is het grootste probleem waar Merz mee te maken heeft.
In september zijn er drie deelstaatverkiezingen, in Sachsen-Anhalt, Berlijn en Mecklenburg-Vorpommern. Die verkiezingen gaan om veel meer dan de deelstaten alleen, zegt Merz. Daar moet blijken of het ‘politieke midden’ in Duitsland nog de populariteit heeft ‘en de kracht om de problemen in het land op te lossen’.
Der Spiegel meldt sceptisch dat Merz zelf in peilingen nog nooit zo impopulair is geweest. Politicoloog Ursula Münch zei daar al in april over dat Merz overkwam ‘als een patriarch’: ‘ouderwets, en niet in een positieve betekenis van het woord’. Dat zou het vooral slecht doen bij vrouwelijke kiezers.
Merz kondigde zondag een gesprek aan waarin de regeringscoalitie, vakbonden en werkgeversverenigingen, zullen peilen ‘wat we ons gezamenlijk kunnen voorstellen bij een toekomstig Duitsland’. De regering is volgens hem in ieder geval ‘vastbesloten de noodzakelijke hervormingen door te voeren’.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant