De 30-jarige Abhijeet Dipke lanceerde de satirische Kakkerlakpartij, die in rap tempo uitgroeit tot een brede Indiase Gen Z-beweging. Zaterdag leidt hij in New Delhi het eerste protest, waar hij zelf verwacht te worden gearresteerd.
is correspondent Zuid-Azië voor de Volkskrant
Abhijeet Dipke zat in de rust van een potje Fifa op zijn Playstation toen hij het bericht plaatste dat zijn leven binnen enkele dagen volledig op zijn kop zou zetten. ‘Wat als alle kakkerlakken samenkomen?’, schreef de Indiër op 16 mei op X. Een dag eerder had een Indiase opperrechter werkloze jongeren ‘kakkerlakken’ en ‘parasieten’ genoemd.
Vanuit zijn appartement in Boston bouwde Dipke (30) de grap verder uit. Hij lanceerde een website voor de Cockroach Janta Party (CJP), oftewel de Kakkerlak Volkspartij, waarop jongeren zich konden aanmelden als lid. Via memes, satire en AI-video’s groeide de beweging razendsnel via sociale media.
Zaterdag wordt duidelijk of de miljoenen online volgers ook de straat op komen, wanneer Dipke in New Delhi aankomt en het eerste protest leidt.
Zelf is Dipke nog altijd overdonderd door de snelheid waarmee de beweging is geëxplodeerd, zegt hij tijdens een videogesprek vanuit de VS. Hij verliet India in 2024 om aan Boston University public relations te studeren. ‘Ik ben net afgestudeerd en zocht werk om mijn studieschuld af te betalen. De CJP was gewoon een grap.’
Maar veel jonge Indiërs namen de grap serieuzer dan hijzelf. Binnen twee dagen registreerden honderdduizend mensen zich op de website. Op Instagram stroomden miljoenen volgers binnen. ‘‘Stel ons niet teleur’, schreven mensen me, we rekenen op je.’
De populariteit maakt de Indiase autoriteiten nerveus. Het X-account van de CJP werd in India geblokkeerd vanwege de nationale veiligheid. Dipke werd online en door regeringsgezinde media zwartgemaakt. Hij zou ‘anti-nationalistisch’ zijn en een Pakistaanse spion.
Maar volgens Dipke bleef het niet bij digitale intimidatie. Ongerust werd hij pas toen er bedreigingen tegen zijn familie binnenkwamen. ‘Mensen schreven: jij woont in de VS, maar je familie kunnen we wel bereiken. Een ander stelde dat hij al onderweg was naar het huis van mijn ouders.’
Vanwege de bedreigingen verblijven zijn ouders al twee weken op een andere locatie. Ze dringen er bij hem op aan om niet naar India terug te keren. ‘Blijf in de VS, zeggen ze, je bent daarheen gegaan voor een beter leven.’ Vooral zijn moeder smeekt hem niet terug te vliegen, vertelt Dipke. ‘Maar mensen hebben hoop gevonden in deze beweging. Ik wil hen niet teleurstellen.’
Zelf denkt Dipke dat hij zaterdag direct zal worden gearresteerd zodra hij in New Delhi arriveert. ‘Daar ben ik er honderd procent zeker van.’
Dipke wijst erop dat verschillende activisten de afgelopen jaren zijn opgesloten en bestempeld als een gevaar voor de nationale veiligheid, ook al waren ze in heel het land beroemd. ‘En vergeleken met hen ben ik helemaal niet bekend. Als ik denk dat mij dat niet kan overkomen, ben ik naïef.’
Dat de jeugd de protestbeweging zo snel omarmt, komt volgens Dipke omdat ze zich ‘in de steek gelaten’ voelen door regerings- en oppositiepartijen. Eén op de tien jonge Indiërs is werkloos. ‘Indiase jongeren zijn in het buitenland enorm succesvol in de techindustrie. Maar in eigen land krijgen ze amper kansen.’
Veel van de jongeren die nu kakkerlakfilmpjes delen, hielden zich eerder nauwelijks met politiek bezig. ‘We hebben 19- en 20-jarigen die zich nu voor het eerst met politiek bezighouden’, zegt Dipke. ‘Dat komt omdat wij spreken in een taal die zij begrijpen: memes en satire.’
Het ongenoegen onder de jeugd wordt verder aangewakkerd door de recente fraude bij het toelatingsexamen voor de geneeskundeopleiding. Na het examen bleek dat sommige van de 2,2 miljoen kandidaten de vragen al kenden. Het bevestigt voor veel jongeren dat in India geld en connecties belangrijker zijn dan talent.
Dipke verwacht dat duizenden jongeren zaterdag zullen komen opdagen. Vanwege de examenfraude eist de beweging het aftreden van onderwijsminister Dharmendra Pradhan. Vooralsnog lijkt die kans klein: Pradhan is een van de prominentste leden van regeringspartij BJP van premier Narendra Modi.
Toch stapt de 30-jarige Dipke vrijdag in het vliegtuig om zijn eerste protestmars te leiden. ‘Tegen mijn ouders zeg ik: maak je geen zorgen als ik in de cel beland, ik ben sterk. Ik geloof uiteindelijk dat de Indiase grondwet mij en mijn rechten zal beschermen.’
Wat begon als een sarcastisch X-bericht tijdens een potje Fifa, kan zaterdag eindigen met een arrestatie. Dipke weigert zich terug te trekken. ‘India is ontstaan uit een protestbeweging; zonder de onafhankelijkheidsstrijd waren we nog altijd een Britse kolonie geweest. Als machthebbers je voor lief nemen en je wegzetten als kakkerlakken of parasieten, kun je je het niet veroorloven stil te blijven.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant