Greyhound races Na een verbod in Wales en Schotland neemt ook de kritiek op hondenraces in Engeland toe. Maar politici aarzelen om het uitje van de arbeidersklasse af te pakken. „Sommige honden raken gewond. Net als in het gewone leven.”
De kwartfinales van de belangrijkste hondenraces van Engeland, de English Greyhound Derby in Towcester, afgelopen mei.
Kerrs Rancher heeft gewonnen. Vanachter een beslagen glas witte wijn stuurt Anita Wright meteen een appberichtje aan haar dochter. Ze had op renhond Kerrs Rancher ingezet omdat de man van haar dochter ook Kerrs heet. „Zo doe ik het meestal, ik kijk of een naam uit het lijstje me opvalt en dan kies ik die. Maar uiteindelijk is het gewoon geluk hebben.”Voor het eerst in jaren wagen zij en haar partner Jeff Hillyard weer eens een gokje bij een hondenrenwedstrijd. Hillyard is lid van een Working Men’s club in het zuidoost-Engelse Milton Keynes, hier twintig minuten rijden vandaan, en de club heeft dit uitje geregeld. Ze kwamen met zijn allen met de bus, dan kunnen ze tenminste drinken.Veel zetten de twee niet in. Zij 2 pond (2,30 euro) per ronde, hij elke keer 1,50 pond. Ze gaan ook naar paardenraces, een paar weken geleden nog waren ze bij de beroemde renwedstrijden in Ascot. „Geweldig, maar zo duur.” Het zou leuk zijn als ze vanavond de barrekening terug winnen, zegt Hillyard.Wright en Hillyard kwamen naar de kwartfinales van de belangrijkste hondenraces van Engeland, de English Greyhound Derby in Towcester. Deze zaterdag zijn op diezelfde renbaan de finales. De zes hokken waarin de honden zitten opgesloten, knallen open als de hare langskomt, een knaloranje mechanische nephaas. De honden sjezen erachteraan; ze doen nog geen halve minuut over een afstand van 500 meter.
Going to the dogs. Decennialang waren de hondenraces een ultieme avond uit voor de Britse arbeidersklasse. Alles kwam erin samen: een pint bier of twee met familie of vrienden, een wedje leggen en de grote liefde voor honden die veel Britten voelen. Nu zijn de wedstrijden omstreden. In maart verklaarde het Schotse parlement hondenrennen illegaal. Bijna tegelijk werd ook in Wales een verbod aangenomen, de races worden uitgefaseerd en de ban gaat uiterlijk april 2030 in. In Engeland dalen het aantal renstadions en het aantal bezoekers aan wedstrijden al jaren.
De honden sjezen achter de ‘hare’ aan, een knaloranje mechanische nephaas
Bezoekers gokken op de uitslag van de English Greyhound Derby in Towcester.
Belangrijke reden voor de daling van de populariteit zijn de aanhoudende ongelukken met de windhonden. Geregeld raken honden zwaargewond tijdens de wedstrijden, tot overlijden aan toe. Jaarlijks sterven ongeveer honderd honden op de renbaan of vlak na de race. Een dierenarts laat hen dan inslapen „om humane redenen”, zoals de toezichthouder van de sport Greyhound Board of Great Britain (GBGB) het noemt.Van dat dierenleed weet Anita Wright weinig. Stom eigenlijk, vindt ze. „Voor ons is het een avondje uit en we denken niet aan hun welzijn. Ik ga maar uit van wat er in de folder staat.” Op de laatste pagina van het programmaboekje staat dat een dierenarts de honden voor en na de wedstrijden onderzoekt. En: „Als een verwonding het einde van de carrière betekent voor de windhond, is er financiële steun voor de behandeling.” Die compensatie komt van de GBGB, die vooral wordt gefinancierd door gokbedrijven. Activist Norb Gordon is deze zaterdag ook bij de finales, maar dan uit protest tegen de races en het leed dat ermee gepaard gaat. Dit jaar zijn al meer dan zeshonderd honden gevallen tijdens renwedstrijden, zegt hij. Dat zijn ongeveer vier ongelukken per dag. „Lelijke valpartijen, waarbij honden niet zomaar struikelen, maar flink over de kop gaan. Het ziet er vreselijk uit.” Elke keer als ze beelden van zo’n val op sociale media zetten gaan die viraal, zegt Gordon. „Mensen zijn dol op honden en zien hen niet graag lijden.”Drie jaar geleden richtte Gordon de Shut Down-campagne op, met als doel om alle renbanen in Engeland uiteindelijk te laten sluiten. Op het hoogtepunt van de populariteit van het hondenrennen, in het decennium na de Tweede Wereldoorlog, waren er enkele honderden banen in Engeland. Hoofdstad Londen telde in die hoogtijdagen 25 stadions. Nu zijn verspreid over het land nog zeventien renbanen. Het grootste deel van de wedstrijden vindt tegenwoordig zonder publiek plaats, voor livestreams en online gokkers in het buitenland.Een probleem is dat honden uit beeld verdwijnen als ze zijn gevallen en gewond zijn geraakt, zegt Gordon. Jaarlijks stoppen ongeveer zesduizend windhonden met wedstrijden. Daarvan wordt ongeveer de helft geadopteerd of ondergebracht bij liefdadigheidsorganisaties. En de andere helft? „De industrie laat graag het beeld bestaan dat die honden na hun carrière bij de trainer op de bank komen liggen.” In werkelijkheid worden volgens hem honden afgemaakt of brengen ze hun dagen in kennels door.Afmaken gebeurt veel minder vaak dan vroeger, zegt Gordon. Door strenger toezicht houden de eigenaren hun honden ook als ze niet langer snel genoeg zijn. „Dan kwijnen ze weg in een soort gevangeniscel. Hun kennels zijn meestal schoon, maar het zijn kale, lege plekken. Absoluut niet geschikt voor een hondenras dat sociaal is en graag met mensen en andere honden speelt.” Dit jaar is Gordon begonnen met Greyhound Watch England, een website waarop hij en een team vrijwilligers bijhouden welke wedstrijdhonden al enkele weken niet meer gezien zijn op de renbaan, en waarvan niet duidelijk is waar ze zijn. Het zijn er bijna 2.500.
Trainer Peter Harnden is één van de tientallen eigenaren wier honden op die website vermeld staan. Harnden ziet vanaf de tribune in Towcester hoe de laatste van zijn vier honden die meededen aan de Derby wordt uitgeschakeld. Salacres Awyr wordt vijfde in zijn tranche, en alleen de eerste drie gaan door naar de volgende ronde.Harnden vertegenwoordigt de trainers in het bestuur van de GBGB. Toen hij ongeveer tien jaar geleden aantrad, kreeg hij veel kritiek van „de anti’s”, zoals hij de activisten noemt. Van tientallen van zijn wedstrijdhonden was toen onduidelijk waar ze gebleven waren en de activisten verdachten hem ervan de honden te hebben afgemaakt. Harnden zei dat hij niets tegen de regels had gedaan en dat de honden bij hem in de kennel waren. Aan de BBC vertelde hij dat ze ongeveer vier keer per dag een half uurtje uit hun kennel mochten voor eten, wandelen en een schoonmaakbeurt. „Harnden erkent dat zijn honden 22 uur per dag worden opgesloten”, concludeerde Caged UK, een campagneorganisatie tegen de hondenrenindustrie.Natuurlijk houdt hij van zijn honden, zegt Peter Harnden nu. Van alle „ongeveer zestig” die hij heeft. „Je kunt dit niet doen als je niet van de honden houdt, want er is amper geld mee te verdienen. Ik investeer jaarlijks duizenden ponden.” Zijn inkomen vult hij aan met het verhuren van vastgoed. Zijn ouders hadden vroeger een renbaan, maar ze verkochten de grond aan een vastgoedontwikkelaar, zoals bij veel oude stadions gebeurde.
Harnden relativeert de ongelukken tijdens de wedstrijden. „Sommige honden raken gewond. Net als in het gewone leven. We rijden auto, er zijn ongelukken, mensen raken gewond. Dat gebeurt nu eenmaal.” Het sluiten van de renbanen ziet hij niet zozeer als gevolg van de grotere aandacht voor dierenleed, maar vooral door het sluiten van de steenkoolmijnen in de jaren zeventig en tachtig. „Alle mijnwerkers hadden een hond. Ze namen hun kinderen ook mee naar de wedstrijden, het was echt een familieding. Dat stopte toen de mijnen dichtgingen.”
In Towcester raakt intussen de drank in de man en het gejuich op de tribune wordt bij elke wedstrijd luider. Onder hun parapluutjes tellen de bookmakers hun biljetten uit. Maar Darrel en Alison Horridge blijven bewust weg van de baan. Ze zitten op de binnenplaats van het stadion als de nephaas de honden uit hun hok lokt. Anders zou Bluejig Baron maar opgewonden raken. Hun windhond heeft een blauw dekje om: „Ik mis mijn wedstrijddagen.”Ze hebben Baron een paar maanden geleden geadopteerd en kunnen iedereen een windhond als huisdier aanraden, zegt Darrel Horridge. „Het is een fantastisch ras. Ze zijn makkelijk in de omgang, goedgemanierd en hebben niet veel beweging nodig.” Volgens hem zijn critici niet goed geïnformeerd over de renhonden en de kwaliteit van de zorg door trainers en eigenaren. „Baron hopte net van blijdschap om zijn oude trainer weer te zien. Ze moeten goed voor hem hebben gezorgd, we hebben niks geks aan hem gemerkt.”Baron komt uit Ierland en na een korte carrière daar werd hij naar Engeland geëxporteerd, zoals dat met veel windhonden gaat. En al is hij nu bijna vijf jaar, hij moet nog wennen aan de wereld buiten de kennel. „Alles is nieuw voor hem. We moeten hem de tijd geven en langzaam laten wennen aan andere honden, zeker kleinere honden”, zegt Alison. En Darrel: „Als ergens iets kleins, harigs wegschiet, is hij alert. Hij heeft zijn jachtinstinct nog.” Ze houden hem bijna altijd aan de lijn.
Alison en Darrel Horridge en hun gepensioneerde renhond Baron.
Wordt hondenrennen in Engeland ook ooit verboden, net als in Schotland en Wales? Trainer Harnden gelooft van niet. Reform UK, de radicaal-rechtse partij van Nigel Farage, staat bovenaan in de landelijke opiniepeilingen „en zij zijn vóór dierensporten”. Al moppert hij wel dat het hondenrennen het politiek gezien zwaarder te verduren heeft dan de renpaardenindustrie, volgens hem omdat „paarden voor de rijkelui zijn en honden voor de arbeidersklasse”. Ook de Conservatieve Partij zou dierenraces niet snel verbieden, vooral omdat paardenraces populair zijn bij hun achterban.In Wales steunde Welsh Labour de ban op hondenrennen, maar bij Labour in Engeland is daar geen sprake van. De belastingen op online wedden zijn onlangs flink verhoogd, maar de regeringspartij maakte een uitzondering voor honden- en paardenwedstrijden. Labour is bang om de arbeidersklasse verder van zich te vervreemden, denkt activist Norb Gordon. Maar de Groene Partij – die het in de peilingen goed doet als progressief alternatief voor Labour – is voorstander van een ban. Gordon: „Ik weet bijna zeker dat zij een verbod onderdeel van coalitieonderhandelingen zouden maken.”Over één ding zal Gordon het nooit eens worden met eigenaren en trainers, zegt hij. Hun opvattingen van liefde voor honden zijn onverenigbaar. „Ze denken dat ze van hun honden houden, maar deel van die liefde is dat ze hen gebruiken. Terwijl wij zeggen: we geven om hen, dus willen we dat ze niet hoeven te racen.” Onlangs had Gordon een gesprek met een hondentrainer over het feit dat de hondensport een neergang beleeft. „Hij was het met me eens en zei dat ze waarschijnlijk nog een jaar of vijf de tijd hebben. Nou, daar zou ik voor tekenen.”
Na afloop van de English Greyhound Derby.