De wereld moet zich voorbereiden op misschien wel enkele jaren met extreme hitte, en vooral op het zuidelijk halfrond droogtes of juist extreme regen. Daarvoor waarschuwt nu ook de Wereld Meteorologische Organisatie (WMO), in zijn dinsdag verschenen kwartaalbericht.
is wetenschapsredacteur bij de Volkskrant, gespecialiseerd in klimaat en microleven.
Er is zo’n 83 procent kans dat zich deze zomer al voor de kust van Chili een El Niño ontwikkelt, blijkt uit nieuwe berekeningen van het Amerikaanse klimaatinstituut NOAA. Dat is een weerfenomeen dat grote hoeveelheden warmte uit zee loslaat. Er is zelfs een kans van één op drie op een ‘super-El Niño’: een opwarming van de zee bij Chili van 2 graden of meer.
El Niño’s staan erom bekend dat ze op grote afstand weerpatronen veranderen: nagenoeg wereldwijd meer warmte, wateroverlast in Noord- en Zuid-Amerika en Azië, droogtes en bosbranden in Australië en Indonesië, en extreme hittegolven in India. Overigens zorgt een El Niño ook voor mínder orkanen in de Atlantische Oceaan, en juist meer in de Stille Oceaan.
In Europese statistieken is van El Niño’s overigens nauwelijks iets te zien, zegt Peter Siegmund, klimaatwetenschapper bij het KNMI. Er zijn volgens de WMO wel aanwijzingen dat een El Niño meer hitte brengt in Zuid-Europa, maar statistisch hard is dat niet. Siegmund: ‘In Nederland verwachten we geen effect, behalve in Caribisch Nederland, waar je meer droogte en hogere temperaturen mag verwachten.’
Overigens wijst Siegmund op de onzekerheid in de verwachtingen. ‘Dát we in de loop van dit jaar of mogelijk al deze zomer een El Niño kunnen verwachten, is vrijwel zeker. Maar we weten gewoon nog niet hoe sterk die wordt. Er is nu een derde kans dat hij in de zeer sterke categorie komt, van meer dan 2 graden. Maar dus ook twee derde kans dat het bij een normale of zelfs zwakke El Niño blijft.’
Die uitspraak contrasteert met een verklaring van secretaris-generaal van de Verenigde Naties António Guterres in het WMO-bericht. Volgens de VN-baas ‘moet de wereld de El Niño behandelen als de urgente klimaatwaarschuwing die hij is’. Hoewel de WMO benadrukt dat er geen enkel bewijs is dat klimaatverandering het aantal El Niño’s of de hevigheid ervan verhoogt, wijzen Guterres en de WMO erop dat de extra energie wel de al aanwezige gevolgen van opwarming kan versterken.
‘De El Niño-condities zullen brandstof gieten op de brand van een opwarmende wereld. Gevolgen zullen zelfs nog harder toeslaan, verder reiken en grenzen overschrijden met verwoestende snelheid’, aldus Guterres. ‘De enige effectieve respons is klimaatactie – de verslaving aan fossiele brandstof beëindigen.’
‘Een beetje ongemakkelijk’, vindt KNMI-man Siegmund dergelijke uitspraken. ‘Het wordt nu wel erg gelijkgetrokken met klimaatverandering. Terwijl dit een natuurlijk verschijnsel is, een seizoensgebeuren.’ Wel beaamt ook Siegmund dat een El Niño vooral op het zuidelijk halfrond bepaalde al aanwezige gevolgen van klimaatverandering, zoals verdroging en hittegolven, extra kan versterken.
Een El Niño duikt zo eens in de twee tot zeven jaar op, meestal pas tegen december – vandaar de naam ‘het kerstkind’. Het fenomeen houdt doorgaans negen maanden tot een jaar aan. De meeste gevolgen zijn in de regel pas na een poosje voelbaar. Dat zou in dit geval vooral de zomer van 2027 zijn, en mogelijk nog die van 2028.
Intussen breken modelleurs zich het hoofd over wat voor El Niño zich momenteel ontwikkelt. In Duitsland en Canada stelden modelleurs die eerder nog uitkwamen op een vrij zwakke El Niño, vorige week hun verwachtingen flink bij. Beide landen komen nu uit op een zeer sterke El Niño, van misschien zelfs meer dan 3 graden.
Ook een net gepubliceerde Zuid-Koreaanse verwachting, leunend op AI, voorziet dat de komende El Niño de 3-gradengrens kan passeren. Het record staat voorlopig op ‘slechts’ 2,4 graden, van de extreme El Niño uit 2015. Volgens de Koreaanse inschatting is er zelfs een klein kansje op een zeer ongewone dubbele El Niño, waarbij zich in de loop van volgend jaar alweer de volgende El Niño ontwikkelt.
Alles over wetenschap vindt u hier.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant